Shloka 66
Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada
Devanagari script
दशमे त्वथ पर्याये धर्मपुत्रस्य वै मनोः / द्वीतीयस्य तु सावर्णेर्भाव्यस्यैवान्तरे मनोः
Transliteration
daśame tvatha paryāye dharmaputrasya vai manoḥ / dvītīyasya tu sāvarṇerbhāvyasyaivāntare manoḥ
Translation
പത്താമത്തെ ക്രമത്തിൽ ധർമ്മപുത്ര മനുവിന്റെ മന്വന്തരമാണ്; മനുവിന്റെ മന്വന്തരത്തിനുള്ളിൽ തന്നേ ദ്വിതീയ സാവർണി ‘ഭാവ്യ’ന്റെ മന്വന്തരവും വരുന്നു.
Word by Word
दशमेin the tenth
दशमे:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeAdjective
Rootदशम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘in the tenth’ (i.e., in the tenth [Manvantara/period])
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
अथthen/now
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formआरम्भ/अनन्तरबोधक अव्यय (particle: ‘then/now’)
पर्यायेin the cycle/sequence
पर्याये:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootपर्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘in the succession/turn’
धर्मपुत्रस्यof Dharmaputra (‘son of Dharma’)
धर्मपुत्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootधर्म + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (धर्मस्य पुत्रः)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/खल्वर्थक अव्यय (emphatic particle)
मनोःof Manu
मनोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
द्वितीयस्यof the second
द्वितीयस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeAdjective
Rootद्वितीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; ‘of the second’
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
सावर्णेःof Sāvarṇi
सावर्णेः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootसावर्णि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
भाव्यस्यof Bhāvya
भाव्यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeAdjective
Rootभाव्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; ‘of Bhāvya’ (name/epithet)
एवindeed/also
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (particle)
अन्तरेin the interval/within
अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘in the interval/within’
मनोःof Manu
मनोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन