Previous Verse
Next Verse

Shloka 184

मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara

हत्वापि मां न शक्तस्त्वं प्रजानां पालने नृप / अन्तर्भूता भविष्यामि जहि कोपं महाद्युते

hatvāpi māṃ na śaktastvaṃ prajānāṃ pālane nṛpa / antarbhūtā bhaviṣyāmi jahi kopaṃ mahādyute

ഹേ നൃപാ! എന്നെ വധിച്ചാലും നീ പ്രജാപാലനത്തിൽ സമർത്ഥനാകില്ല; ഞാൻ അന്തർഹിതയാകും—മഹാതേജസ്വീ, കോപം ഉപേക്ഷിക്കൂ.

hatvāhaving killed
hatvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), ‘having killed’
apieven
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसम्भावना/अपि-कारक (particle: even/also)
māmme
mām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
śaktaḥable
śaktaḥ:
Pradhāna-viśeṣaṇa (प्रधानविशेषण)
TypeAdjective
Rootśakta (प्रातिपदिक; √śak-समर्थे)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
tvamyou
tvam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
prajānāmof the subjects
prajānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootprajā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural)
pālanein protecting/guarding
pālane:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootpālana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
nṛpaO king
nṛpa:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootnṛpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
antarbhūtāincluded/merged within
antarbhūtā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootantar + bhūta (प्रातिपदिक; √bhū)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
bhaviṣyāmiI shall become
bhaviṣyāmi:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
jahiabandon/kill (here: give up)
jahi:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
kopamanger
kopam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkopa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
mahādyuteO great-splendored one
mahādyute:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā + dyuti (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)