Shloka 14
Saṃkhyāvarta (संख्यावर्त्त): Commencement of Yajña at the Dawn of Tretāyuga
Devanagari script
आहूतेषु च सर्वेषु यज्ञभाक्षु क्रमात्तदा / य इन्द्रियात्मका देवास्तदा ते यज्ञभागिनः
Transliteration
āhūteṣu ca sarveṣu yajñabhākṣu kramāttadā / ya indriyātmakā devāstadā te yajñabhāginaḥ
Translation
അപ്പോൾ ക്രമമായി യജ്ഞഭാഗം ലഭിക്കുന്ന എല്ലാ ദേവന്മാരെയും ആഹ്വാനിച്ചു; ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ അധിഷ്ഠാതൃദേവന്മാരും അന്നേരം യജ്ഞഭാഗികളായി.
Word by Word
āhūteṣuwhen (they were) invoked/called
āhūteṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootā-hu (धातु) → āhūta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
sarveṣuin all
sarveṣu:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन
yajñabhākṣuamong the sharers of the sacrifice
yajñabhākṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootyajña + bhāj (प्रातिपदिक: bhāk)
Formतत्पुरुष-समास (यज्ञस्य भाक् = यज्ञभाग-ग्रहणकर्ता), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन
kramātin order, successively
kramāt:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootkrama (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोगः; पञ्चमी-एकवचनरूपेण अव्ययार्थ (ablatival adverb: in due order/क्रमात्)
tadāthen
tadā:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (then)
yewho
ye:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
indriyātmakāḥhaving the nature of the senses
indriyātmakāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootindriya + ātmaka (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (इन्द्रिय-आत्मकाः = इन्द्रियस्वरूपाः), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
devāḥthe gods
devāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
tadāthen
tadā:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (then)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सर्वनाम (pronoun)
yajñabhāginaḥparticipants/sharers in the sacrifice
yajñabhāginaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyajña + bhāgin (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (यज्ञस्य भागिनः), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन