Shloka 57
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
तेषामन्तरविषकंभो द्विगुणः प्रविभागतः / उद्भिदं प्रथमं वर्षं द्वितीयं वेणुमण्डलम्
Transliteration
teṣāmantaraviṣakaṃbho dviguṇaḥ pravibhāgataḥ / udbhidaṃ prathamaṃ varṣaṃ dvitīyaṃ veṇumaṇḍalam
Translation
അവയുടെ ഇടയിലെ അന്തരവ്യാപ്തി ദ്വിഗുണമായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ആദ്യ വർഷം ‘ഉദ്ഭിദ’, രണ്ടാം ‘വേണുമണ്ഡലം’ ആകുന്നു.
Word by Word
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
antara-viṣa-kambhaḥthe intermediate viṣa-kambha (term)
antara-viṣa-kambhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootantara (प्रातिपदिक) + viṣa (प्रातिपदिक) + kambha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (determinative; sense: ‘the intermediate poisonous support/axis’—textual term)
dviguṇaḥdouble
dviguṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootdvi (प्रातिपदिक) + guṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; संख्या-तत्पुरुष (determinative: ‘twofold/double’)
pravibhāgataḥdivided/allocated
pravibhāgataḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootpra + vi + bhaj (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having been divided/arranged’
udbhidamUdbhida (region)
udbhidam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootudbhida (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; नाम (name of a varṣa/region)
prathamamfirst
prathamam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootprathama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण
varṣamregion (varṣa)
varṣam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvarṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
dvitīyamsecond
dvitīyam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvitīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण
veṇu-maṇḍalamVeṇumaṇḍala (bamboo-region)
veṇu-maṇḍalam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootveṇu (प्रातिपदिक) + maṇḍala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (determinative: ‘bamboo-circle/region of bamboos’)