Shloka 16
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
आनन्दं दुन्दुभेर्वर्षं सोमकस्यशिवं स्मृतम् / क्षेमकं वृषभस्यापि वैभ्राजस्य ध्रुवं तथा
Transliteration
ānandaṃ dundubhervarṣaṃ somakasyaśivaṃ smṛtam / kṣemakaṃ vṛṣabhasyāpi vaibhrājasya dhruvaṃ tathā
Translation
ദുന്ദുഭിയുടെ വർഷം ‘ആനന്ദം’ എന്നും, സോമകന്റെത് ‘ശിവം’ എന്നും സ്മൃതമാണ്; വൃഷഭന്റെത് ‘ക്ഷേമകം’ കൂടാതെ വൈഭ്രാജന്റെത് ‘ധ്രുവം’ എന്നും പറയുന്നു।
Word by Word
आनन्दम्Ānanda (name)
आनन्दम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआनन्द (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; proper name (वर्ष-नाम)
दुन्दुभेःof Dundubhi
दुन्दुभेः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदुन्दुभि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध
वर्षम्region/varṣa
वर्षम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
सोमकस्यof Somaka
सोमकस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसोमक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध
शिवम्Śiva (name)
शिवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; proper name (वर्ष-नाम)
स्मृतम्is called/remembered
स्मृतम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; ‘is said/remembered’
क्षेमकम्Kṣemaka (name)
क्षेमकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेमक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; proper name (वर्ष-नाम)
वृषभस्यof Vṛṣabha
वृषभस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध
अपिalso
अपि:
Sambandha-marker (सम्बन्ध-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle) ‘also/even’
वैभ्राजस्यof Vaibhrāja
वैभ्राजस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवैभ्राज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध
ध्रुवम्Dhruva (name)
ध्रुवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; proper name (वर्ष-नाम)
तथाlikewise
तथा:
Sambandha-marker (सम्बन्ध-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय (adverb) ‘thus/likewise’