Shloka 103
Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment
Devanagari script
कुरुवीराश्च निहताः पार्थिवा ये रसातले / एते लोकहितार्थाय प्रादुर्भावा महात्मनः
Transliteration
kuruvīrāśca nihatāḥ pārthivā ye rasātale / ete lokahitārthāya prādurbhāvā mahātmanaḥ
Translation
രസാതലത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന പാർത്ഥിവ കുരുവീരന്മാരും നിഹതരായി; ഈ മഹാത്മാക്കൾ ലോകഹിതത്തിനായിട്ടാണ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത്.
Word by Word
कुरुवीराःKuru heroes
कुरुवीराः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकुरु + वीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
निहताःslain
निहताः:
क्रियापद-विशेषण (Predicative participle)
TypeVerb
Rootहन् (धातु) → निहत (कृदन्त, क्त; नि-उपसर्ग)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तृसमानाधिकरण
पार्थिवाःkings
पार्थिवाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘ये’ इत्यस्य विशेष्य
येwho
ये:
सम्बन्ध (Relative subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
रसातलेin Rasātala (netherworld)
रसातले:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootरसातल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
एतेthese
एते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
लोकहितार्थायfor the welfare of the world
लोकहितार्थाय:
सम्प्रदान (Sampradāna/Purpose dative)
TypeNoun
Rootलोक + हित + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (4th/Dative), एकवचन; प्रयोजन (purpose)
प्रादुर्भावाःmanifestations/appearances
प्रादुर्भावाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रादुस् (अव्यय) + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
महात्मनःof the great-souled one
महात्मनः:
सम्बन्ध (Genitive/Śeṣa)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन