Shloka 147
Vṛṣṇivaṃśa–Anukīrtana (Enumeration of the Vṛṣṇi Lineage) — Questions on Viṣṇu’s Human Descent
Devanagari script
तदा तां प्रोक्ष्य शीताभिरद्भिर्जीवेति सो ऽब्रवीत् / ततस्तां सर्वभूतानां दृष्ट्वा सुप्तोत्थितामिव
Transliteration
tadā tāṃ prokṣya śītābhiradbhirjīveti so 'bravīt / tatastāṃ sarvabhūtānāṃ dṛṣṭvā suptotthitāmiva
Translation
അപ്പോൾ അവൻ തണുത്ത ജലം തളിച്ച് “ജീവിക്ക” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ സർവ്വഭൂതങ്ങളും അവളെ ഉറക്കത്തിൽ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റവളെപ്പോലെ കണ്ടു വിസ്മയിച്ചു.
Word by Word
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
prokṣyahaving sprinkled
prokṣya:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootpra√ukṣ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), ‘having sprinkled’
śītābhiḥwith cold
śītābhiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootśīta (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; ‘cold’ (qualifying ‘waters’)
adbhiḥwith waters
adbhiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootap/udaka (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; अप्-शब्द (waters)
jīvalive!
jīva:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√jīv (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणसूचक-अव्यय (quotative particle)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
abravītsaid
abravīt:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√brū (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
tataḥthereupon
tataḥ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formकाल/क्रमवाचक-अव्यय (then/thereupon)
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
sarva-bhūtānāmof all beings
sarva-bhūtānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + bhūta (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; समासः कर्मधारयः (‘all beings’)
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having seen’
supta-utthitām(as if) slept-and-awakened
supta-utthitām:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsupta (कृदन्त-प्रातिपदिक) + utthita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; समासः द्वन्द्वः (supta + utthitā), qualifying ‘tām’
ivaas if
iva:
Upamana (उपमान)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय (particle of comparison)