Previous Verse
Next Verse

Shloka 136

Sāttvata–Vṛṣṇi–Andhaka Vamśa

Genealogical Enumeration of the Yādava Clans

आत्मनोविपुलं वंशं प्रजावांश्च भवेन्नरः / भजमानस्य पुत्रस्तु रथिमुख्यो विदूरथः

ātmanovipulaṃ vaṃśaṃ prajāvāṃśca bhavennaraḥ / bhajamānasya putrastu rathimukhyo vidūrathaḥ

മനുഷ്യൻ തനിക്കായി വിശാലമായ വംശവും സന്താനസമൃദ്ധിയും നേടുന്നു. ഭജമാനന്റെ പുത്രൻ രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വിദൂരഥൻ ആയിരുന്നു.

आत्मनःof oneself
आत्मनः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
विपुलम्extensive
विपुलम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविपुल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘वंशम्’ इति विशेषणम्
वंशम्lineage
वंशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवंश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
प्रजावान्having offspring
प्रजावान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रजा + मतुप् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; मतुप्-प्रत्ययान्त (possessive)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात
भवेत्would become/should be
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
नरःa man
नरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
भजमानस्यof one who is devoted/serving
भजमानस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formकृदन्त (शानच्-प्रत्ययान्त present middle participle); पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; आत्मनेपद-भावः; ‘of one who is serving/associating’
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: ‘but/indeed’)
रथिमुख्यःchief among charioteers
रथिमुख्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरथि + मुख्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; तत्पुरुषः (रथिनां मुख्यः)
विदूरथःVidūratha
विदूरथः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविदूरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; नाम (proper name)