Shloka 12
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
अष्टमः सुरुचिस्तेषां ततो विश्वा वसुः स्मृतः / सुषुवे सा महाभागा रिष्टा देवर्षिपूजिता
Transliteration
aṣṭamaḥ surucisteṣāṃ tato viśvā vasuḥ smṛtaḥ / suṣuve sā mahābhāgā riṣṭā devarṣipūjitā
Translation
അവരിൽ എട്ടാമൻ സുരുചി; തുടർന്ന് ‘വിശ്വാ വസു’ എന്നും സ്മരിക്കുന്നു. ആ മഹാഭാഗ്യവതി റിഷ്ടയെ പ്രസവിച്ചു; അവൾ ദേവർഷിമാർക്ക് പൂജ്യയാണ്.
Word by Word
aṣṭamaḥthe eighth
aṣṭamaḥ:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṣṭama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण (ordinal)
suruciḥSuruci (name)
suruciḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootsuruci (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
tataḥfrom him/thereafter
tataḥ:
Apadana (अपादान/source)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअपादान/क्रमवाचक-अव्यय (from that/thereafter)
viśvāViśvā (name)
viśvā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootviśvā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (नाम)
vasuḥVasu (name)
vasuḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootvasu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (नाम)
smṛtaḥis remembered/mentioned
smṛtaḥ:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण/predicative)
TypeAdjective
Rootsmṛ (धातु) → smṛta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण
suṣuvegave birth
suṣuve:
Kriya (क्रिया/verb)
TypeVerb
Rootsu + √sū (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
sāshe
sā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
mahābhāgāvery fortunate
mahābhāgā:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā + bhāgā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः (महान् भागः यस्याः)
riṣṭāRiṣṭā (name)
riṣṭā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootriṣṭā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (नाम)
devarṣipūjitāworshipped by divine seers
devarṣipūjitā:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootdevarṣi + pūjita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः (devarṣibhiḥ pūjitā)