Shloka 47
Nimivaṃśānukīrtana (Genealogical Recitation of the Nimi Line) — with Atri–Soma Origin Motif
Devanagari script
ततो यक्ष्माभिभूतस्तु सोमः प्रक्षिणमण्डलः / जगाम शरणायाथ पितरं सो ऽत्रिमेव तु
Transliteration
tato yakṣmābhibhūtastu somaḥ prakṣiṇamaṇḍalaḥ / jagāma śaraṇāyātha pitaraṃ so 'trimeva tu
Translation
പിന്നീട് യക്ഷ്മയാൽ ബാധിതനായി പ്രകാശമണ്ഡലം ക്ഷീണിച്ച സോമൻ ശരണത്തിനായി തന്റെ പിതാവായ അത്രിയിലേക്കു ചെന്നു.
Word by Word
tataḥthen
tataḥ:
Kāla-adhikaraṇa (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
yakṣma-abhibhūtaḥovercome by disease
yakṣma-abhibhūtaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootyakṣman (प्रातिपदिक) + abhi-bhū (धातु)
Formतत्पुरुष (yakṣmeṇa abhibhūtaḥ इत्यर्थे); कृदन्त क्त (past passive participle), पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom.), एकवचन (sg.)
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/contrast marker)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle)
somaḥSoma (Moon)
somaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsoma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom.), एकवचन (sg.)
prakṣiṇa-maṇḍalaḥwhose orb had waned
prakṣiṇa-maṇḍalaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpra-kṣi (धातु) + maṇḍala (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (प्रक्षीणं मण्डलं यस्य); कृदन्त क्त (PPP) + सुबन्त; पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom.), एकवचन (sg.)
jagāmawent
jagāma:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (sg.), परस्मैपद
śaraṇāyafor refuge
śaraṇāya:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootśaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), चतुर्थी विभक्ति (Dative/4th), एकवचन (sg.)
athathen
atha:
Kriyā-sambandha (क्रिया-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formनिपात (sequencing particle)
pitaram(his) father
pitaram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (sg.)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom.), एकवचन (sg.)
atrimAtri
atrim:
Karma (कर्म) (apposition to pitaram)
TypeNoun
Rootatri (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया (Acc.), एकवचन (sg.)
evaindeed
eva:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/ emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (emphatic particle)
tuand/but
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/contrast marker)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle)