Shloka 31
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
Devanagari script
आश्रयं सर्वसत्त्वानामापगानां च पार्थिवः / अत्यर्थचपलोत्तुगतरङ्गशतमालिनम्
Transliteration
āśrayaṃ sarvasattvānāmāpagānāṃ ca pārthivaḥ / atyarthacapalottugataraṅgaśatamālinam
Translation
ഹേ പാർഥിവാ! അത് സർവ്വസത്ത്വങ്ങൾക്കും നദികൾക്കും ആശ്രയം; അത്യന്തം ചപലമായി, ഉയർന്ന് പൊങ്ങുന്ന നൂറുകണക്കിന് തരംഗമാലകളാൽ അലങ്കൃതം.
Word by Word
आश्रयम्refuge; support
आश्रयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2 विभक्ति), एकवचन
सर्व-सत्त्वानाम्of all beings
सर्व-सत्त्वानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + सत्त्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6 विभक्ति), बहुवचन; ‘सर्वेषां सत्त्वानाम्’
आपगानाम्of rivers
आपगानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootआपगा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6 विभक्ति), बहुवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
पार्थिवःthe king; the earthly ruler
पार्थिवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1 विभक्ति), एकवचन
अत्यर्थ-चपल-उत्तुग-तरङ्ग-शत-मालिनम्garlanded with hundreds of very restless, high waves
अत्यर्थ-चपल-उत्तुग-तरङ्ग-शत-मालिनम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअत्यर्थ (अव्यय/प्रातिपदिक) + चपल (प्रातिपदिक) + उत्तुग (प्रातिपदिक) + तरङ्ग (प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक) + मालिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2 विभक्ति), एकवचन; बहुपद-समासः—‘शततरङ्गमाला यस्य’ इत्यर्थे (मालिन्-प्रत्ययान्त), पूर्वपदानि विशेषणानि