Shloka 30
सगरस्यौर्वाश्रमगमनम्
Sagara’s Journey to Aurva’s Hermitage
Devanagari script
एवंविधगुणेपेतो वरौ दत्तौ मया युवाम् / अभीप्सितं तु यद्यस्याः स्वेच्छया तत्प्रकीर्त्यताम्
Transliteration
evaṃvidhaguṇepeto varau dattau mayā yuvām / abhīpsitaṃ tu yadyasyāḥ svecchayā tatprakīrtyatām
Translation
ഇത്തരത്തിലുള്ള ഗുണങ്ങളുള്ള വരന്മാരെ ഞാൻ നിങ്ങളിരുവർക്കും നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഇനി അവൾക്ക് എന്താണ് അഭിലഷിതമോ, സ്വഇച്ഛയാൽ അത് പ്രസ്താവിക്കട്ടെ.
Word by Word
एवंविधगुणोपेतःendowed with such qualities
एवंविधगुणोपेतः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootएवंविध-गुण-उपेत (प्रातिपदिक); एवंविध (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + उपेत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपेत (क्त-प्रत्यय, past participle of उप-इ/इ) = 'endowed'; तत्पुरुष-समास: एवंविधैः गुणैः उपेतः (endowed with such qualities)
वरौtwo boons
वरौ:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), द्विवचन (Dual)
दत्तौ(have been) given
दत्तौ:
Kriya (क्रिया/Predicative participle)
TypeVerb
Rootदा (धातु) → दत्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; कर्मणि-प्रयोगार्थ (given)
मयाby me
मया:
Karana (करण/Instrument-Agent in passive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति (Instrumental, 3rd), एकवचन
युवाम्to you two/you both
युवाम्:
Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष सर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), द्विवचन (Dual)
अभीप्सितम्the desired (wish/thing)
अभीप्सितम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअभि-इष् (धातु) → अभीप्सित (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्यय (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; here as object/topic: 'desired (thing)'
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle: contrast/emphasis)
यदिif
यदि:
Sambandha (सम्बन्ध/Condition marker)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय, शर्त-निपात (conditional particle)
अस्याःof her
अस्याः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive, 6th), एकवचन
स्वेच्छयाby (her) own will
स्वेच्छया:
Karana (करण/Means)
TypeNoun
Rootस्व-इच्छा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental, 3rd), एकवचन; तत्पुरुष: स्वस्य इच्छा (one's own will)
तत्that
तत्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन
प्रकीर्त्यताम्let it be declared
प्रकीर्त्यताम्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootप्र-कीर्त् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive): 'let it be proclaimed/declared'