Shloka 13
सगरस्यौर्वाश्रमगमनम्
Sagara’s Journey to Aurva’s Hermitage
Devanagari script
एवंविधा तपःशक्तिर्लोकविस्मयदायिनी / न क्वापि दृश्यते ब्रह्मंस्त्वामृते भुवि दुर्लभा
Transliteration
evaṃvidhā tapaḥśaktirlokavismayadāyinī / na kvāpi dṛśyate brahmaṃstvāmṛte bhuvi durlabhā
Translation
ഇത്തരത്തിലുള്ള തപശ്ശക്തി ലോകത്തെ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്നതാണ്; ഹേ ബ്രഹ്മൻ! നിന്നെ കൂടാതെ ഭൂമിയിൽ അത് ദുർലഭം, എവിടെയും കാണപ്പെടുന്നില്ല.
Word by Word
एवंविधाof such a kind
एवंविधा:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएवंविध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेषणम् (fem. nom. sg., adjective)
तपः-शक्तिःpower of austerity
तपः-शक्तिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक) + शक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (genitive tatpuruṣa)
लोक-विस्मय-दायिनीbestowing wonder on the world
लोक-विस्मय-दायिनी:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootलोक (प्रातिपदिक) + विस्मय (प्रातिपदिक) + दायिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; उपपद-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुष (giver of wonder to the world)
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
क्वापिanywhere
क्वापि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय) + अपि (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)
दृश्यतेis seen / is found
दृश्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)
ब्रह्मन्O Brahman (sage)
ब्रह्मन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सम्बोधन (8th case), एकवचन; संबोधन (vocative)
त्वाम्you
त्वाम्:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd case), एकवचन; सर्वनाम (acc. sg.)
ऋतेwithout / except
ऋते:
Apādāna (अपादान)
TypeIndeclinable
Rootऋते (अव्यय)
Formवर्जनार्थक-अव्यय; ‘ऋते’ = without (takes accusative)
भुविon earth
भुवि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन (loc. sg.)
दुर्लभाrare / hard to obtain
दुर्लभा:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुर्लभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेषणम् (fem. nom. sg.)