Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 40
सगरदिग्विजयः
Sagara’s World-Conquest / Digvijaya
Devanagari script
गायद्विद्याधरवधूगीतिकासुमनोहरम् / संचरत्किन्नरीद्वन्द्वविराजद्वनगह्वरम्
Transliteration
gāyadvidyādharavadhūgītikāsumanoharam / saṃcaratkinnarīdvandvavirājadvanagahvaram
Translation
ആ വനഗഹ്വരം പാടുന്ന വിദ്യാധരവധുക്കളുടെ ഗീതങ്ങളാൽ അതിമനോഹരമായിരുന്നു; സഞ്ചരിക്കുന്ന കിന്നരീദ്വന്ദ്വങ്ങളുടെ ശോഭയാൽ അതു വിരാജിച്ചു।
Word by Word
गायत्singing
गायत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Root√गै (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त; प्रथमा एकवचनं (नपुंसके समासपूर्वपदम्) ‘singing’
विद्याधरवधूगीतिकासुin the songs of Vidyādhara maidens
विद्याधरवधूगीतिकासु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootविद्याधर-वधू-गीतिक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम्; locative plural ‘in the songs of Vidyādhara maidens’
मनोहरम्charming
मनोहरम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘charming’
संचरत्moving about
संचरत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-√चर् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त; प्रथमा एकवचनं (नपुंसके समासपूर्वपदम्) ‘moving about’
किन्नरीद्वन्द्वविराजत्shining with pairs of Kinnarīs
किन्नरीद्वन्द्वविराजत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकिन्नरी-द्वन्द्व-विराजत् (√राज् धातु + शतृ; प्रातिपदिकसमास)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त; प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (नपुंसके) ‘shining with pairs of Kinnarīs’
वनगह्वरम्forest-gorge, wooded ravine
वनगह्वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवन-गह्वर (प्रातिपदिक; गह्वर=cave/gorge)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; nominative/accusative singular