Previous Verse
Next Verse

Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 12

सगरदिग्विजयः

Sagara’s World-Conquest / Digvijaya

परापवादभीताश्च स्वदाररतयो ऽनिशम् / निसर्गात्खलसंसर्गविरता धर्मतत्पराः

parāpavādabhītāśca svadāraratayo 'niśam / nisargātkhalasaṃsargaviratā dharmatatparāḥ

അവർ പരനിന്ദയെ ഭയന്ന് അകന്നു നിന്നു, സ്വന്തം ഭാര്യയോടേ നിത്യം അനുരക്തരായിരുന്നു; സ്വഭാവതഃ ദുഷ്ടസംഗം വിട്ട് ധർമ്മത്തിൽ തൽപരരായി നിന്നു।

para-apavāda-bhītāḥafraid of others' censure
para-apavāda-bhītāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण) (of implied janāḥ/prajāḥ)
TypeAdjective
Rootpara (प्रातिपदिक) + apavāda (प्रातिपदिक) + bhīta (कृदन्त; √bhī भी)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); bhīta = past participle (क्त); compound: parāpavāde bhītāḥ (locative-tatpuruṣa)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), conjunction (समुच्चयबोधक)
sva-dāra-ratayaḥattached to their own wives
sva-dāra-ratayaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsva (प्रातिपदिक) + dāra (प्रातिपदिक) + rati (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); compound used adjectivally: svadāreṣu ratayaḥ (locative-tatpuruṣa sense)
aniśamconstantly
aniśam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootaniśa (प्रातिपदिक)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
nisargātby nature, from natural disposition
nisargāt:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootnisarga (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Ablative (पञ्चमी/5), Singular (एकवचन)
khala-saṃsarga-viratāḥrefraining from association with the wicked
khala-saṃsarga-viratāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkhala (प्रातिपदिक) + saṃsarga (प्रातिपदिक) + virata (कृदन्त; √ram/√vṛt? विरम्/विरत as kta from √ram with vi-; conventional virata ‘ceased/turned away’)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); virata = past participle (क्त) ‘desisted’; compound: khalasaṃsargāt viratāḥ (ablative-tatpuruṣa sense)
dharma-tatparāḥdevoted to dharma
dharma-tatparāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdharma (प्रातिपदिक) + tatpara (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); compound: dharme tatparāḥ (locative-tatpuruṣa)