Shloka 45
हिरण्यकशिपुजन्म-तपः-वरप्रभावः
Birth, Austerity, and Boon-Power of Hiraṇyakaśipu
Devanagari script
बाणस्य चैन्द्रधन्वा तु लोहिन्यामुदपद्यत / दितिर्विहितपुत्रा वै तोषयामास कश्यपम्
Transliteration
bāṇasya caindradhanvā tu lohinyāmudapadyata / ditirvihitaputrā vai toṣayāmāsa kaśyapam
Translation
ബാണന്റെ ‘ഐന്ദ്രധന്വാ’ എന്ന പുത്രൻ ലോഹിനിയിൽ നിന്നു ജനിച്ചു. പുത്രലാഭം ലഭിച്ച ദിതി കശ്യപനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു.
Word by Word
बाणस्यof Bāṇa
बाणस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootबाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
ऐन्द्रधन्वाAindradhanvā (a name)
ऐन्द्रधन्वा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootऐन्द्रधन्वन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—इन्द्रस्य धन्वा (षष्ठी-तत्पुरुष)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formपक्षान्तरे/विरोधे अव्यय
लोहिन्याम्in/through Lohinī
लोहिन्याम्:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootलोहिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
उदपद्यतwas born/arose
उदपद्यत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootउत् + पद् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
दितिःDiti
दितिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
विहितपुत्राhaving appointed/ordained sons
विहितपुत्रा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविहित (क्तान्त-प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—विहिताः पुत्राः यस्याः सा (बहुव्रीहिरपि सम्भवति), विशेषणम् दितेः
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक अव्यय (emphatic particle)
तोषयामासpleased/satisfied
तोषयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootतुष् (धातु) + णिच् (causative)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; णिजन्त (causative)
कश्यपम्Kaśyapa
कश्यपम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootकश्यप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन