Shloka 63
Pushkarākṣa’s Battle with Rāma Jāmadagnya (Bhārgava) — Astras and the Fall of a Prince
Devanagari script
रामस्तु चेतनां प्राप्य ददर्श पुरतः सुरान् / प्रणनाम च राजेन्द्र भक्त्या ब्रह्मादिकांस्तु तान्
Transliteration
rāmastu cetanāṃ prāpya dadarśa purataḥ surān / praṇanāma ca rājendra bhaktyā brahmādikāṃstu tān
Translation
രാമൻ ബോധം വീണ്ടെടുത്തപ്പോൾ മുന്നിൽ ദേവന്മാരെ കണ്ടു; ഹേ രാജേന്ദ്ര, ബ്രഹ്മാദികളായ അവരെല്ലാവർക്കും ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിച്ചു.
Word by Word
रामःRāma (Paraśurāma)
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुthen/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
चेतनाम्consciousness
चेतनाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचेतना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्राप्यhaving regained
प्राप्य:
Kriya (क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्र-आप् (धातु) → प्राप्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund); having obtained
ददर्शsaw
ददर्श:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पुरतःin front
पुरतः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb; in front)
सुरान्the gods
सुरान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
प्रणनामbowed down
प्रणनाम:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-नम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण/3rd), एकवचन
ब्रह्म-आदिकान्those beginning with Brahmā
ब्रह्म-आदिकान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; तत्पुरुषः (ब्रह्मा आदिः येषां ते)
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
तान्them
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; सर्वनाम