Shloka 22
Mṛga–Mṛgī Saṃvāda: Karmakāraṇa and Pūrvajanma-kathana
The Deer and Doe Dialogue on Karma and Past Birth
Devanagari script
मल्लिकापाटलाकुन्दकर्णिकारकदंबकैः / सुगन्धिभिर्वृतं चान्यैर्वातोद्धूतपरगिभिः
Transliteration
mallikāpāṭalākundakarṇikārakadaṃbakaiḥ / sugandhibhirvṛtaṃ cānyairvātoddhūtaparagibhiḥ
Translation
ആ സ്ഥലം മല്ലിക, പാടല, കുന്ദ, കർണികാര, കടമ്പ എന്നീ സുഗന്ധപുഷ്പങ്ങളാലും, കാറ്റിൽ പറന്ന പരാഗം നിറഞ്ഞ മറ്റു പുഷ്പങ്ങളാലും ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്നു।
Word by Word
मल्लिका-पाटला-कुन्द-कर्णिकार-कदम्बकैःwith jasmine, pāṭalā, kunda, karṇikāra and kadamba (flowers/trees)
मल्लिका-पाटला-कुन्द-कर्णिकार-कदम्बकैः:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमल्लिका + पाटला + कुन्द + कर्णिकार + कदम्ब (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण/सह), बहुवचन; instrumental plural (3rd case)
सुगन्धिभिःfragrant
सुगन्धिभिः:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसुगन्धि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; adjective agreeing with the instrumental plural group
वृतम्covered/surrounded
वृतम्:
कर्मणि-भाव (State in passive/कर्मणि)
TypeAdjective
Rootवृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past passive participle ‘covered/surrounded’
चand
च:
सम्बन्ध (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
अन्यैःwith other (flowers/trees)
अन्यैः:
करण (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘by/with other (ones)’
वात-उद्धूत-परागिभिःwith (flowers) whose pollen is wind-blown
वात-उद्धूत-परागिभिः:
करण (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootवात (प्रातिपदिक) + उद्धूत (उद्+धू धातु, क्त कृदन्त) + परागिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘with those whose pollen is blown up by the wind’