Shloka 46
Reṇukā-vilāpa and the Aftermath of Jamadagni’s Slaying (अर्जुनोपाख्यान-प्रसङ्गः)
Devanagari script
अचिरेणैव भर्त्ता ते भविष्यति सचेतनः / उत्पन्नजीवितेन त्वं कामं प्राप्स्यसि शोभने / भवित्री चिररात्राय बहुकल्याण भाजनम्
Transliteration
acireṇaiva bharttā te bhaviṣyati sacetanaḥ / utpannajīvitena tvaṃ kāmaṃ prāpsyasi śobhane / bhavitrī cirarātrāya bahukalyāṇa bhājanam
Translation
ഹേ ശോഭനേ, അധികം വൈകാതെ നിന്റെ ഭർത്താവ് ബോധത്തോടെ ഉയിർത്തെഴുന്നേറും; പുതുജീവൻ ലഭിച്ച നീ ഇഷ്ടസുഖം പ്രാപിക്കും, ദീർഘരാത്രിയുടെ അവസാനംവരെ അനേകം മംഗളങ്ങളുടെ പാത്രമാകും.
Word by Word
अचिरेणin a short time
अचिरेण:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअचिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.)/अव्ययीभाववत् प्रयोगः, तृतीया (Instr. 3), एकवचन (sg.); कालवाचक—'in a short time'
एवindeed
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक
भर्ताhusband
भर्ता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)
तेyour
ते:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Gen. 6), एकवचन (sg.)
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (sg.), परस्मैपद
स-चेतनःalive, conscious
स-चेतनः:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + चेतन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); कर्मधारयः—'सः चेतनः' (conscious/alive)
उत्पन्न-जीवितेनwith life restored
उत्पन्न-जीवितेन:
Hetu/Instrument (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootउत्पन्न (√पद्/√पन्; कृदन्त-प्रातिपदिक) + जीवित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), तृतीया (Instr. 3), एकवचन (sg.); तत्पुरुषः—'उत्पन्नं जीवितं येन' (with life restored/returned)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)
कामम्as you wish
कामम्:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया (Acc. 2), एकवचन (sg.); अव्ययीभाववत् प्रयोगः—'as you wish/at will'
प्राप्स्यसिyou will obtain
प्राप्स्यसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन (sg.), परस्मैपद
शोभनेO beautiful one
शोभने:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशोभन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), सम्बोधन (Voc. 8), एकवचन (sg.)
भवित्रीyou will become
भवित्री:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभवितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); कर्तृवाचक—'one who will be'
चिर-रात्रायfor a long time
चिर-रात्राय:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootचिर (प्रातिपदिक) + रात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), चतुर्थी (Dat. 4), एकवचन (sg.); तत्पुरुषः—'दीर्घा रात्रिः' (for a long night/for long time)
बहु-कल्याणmuch auspicious
बहु-कल्याण:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + कल्याण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); कर्मधारयः—'बहु कल्याणं' (much auspiciousness)
भाजनम्a receptacle, vessel
भाजनम्:
Pradhana/Predicate (प्रधाना/विधेय)
TypeNoun
Rootभाजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)