Shloka 45
Rāja-prabodhana and Prātaḥ-kṛtya
Awakening of the King and Morning Observances
Devanagari script
ईदृशस्त्वं महाबाहो कर्म सज्जननिन्दितम् / मा कृथास्तद्धि लोकेषु यशोहानिकरं तव
Transliteration
īdṛśastvaṃ mahābāho karma sajjananinditam / mā kṛthāstaddhi lokeṣu yaśohānikaraṃ tava
Translation
ഹേ മഹാബാഹോ! നീ ഇങ്ങനെ മഹത്തായവനായിരിക്കെ സജ്ജനർ നിന്ദിക്കുന്ന കര്മ്മം ചെയ്യരുത്; അത് ലോകങ്ങളിൽ നിന്റെ യശസ്സിനെ ക്ഷയിപ്പിക്കും.
Word by Word
īdṛśaḥsuch (as this)
īdṛśaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootīdṛśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
tvamyou
tvam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
mahā-bāhoO mighty-armed one
mahā-bāho:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bāhu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; बहुव्रीहिः (महान्तौ बाहू यस्य)
karmadeed; action
karma:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkarman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
sajjana-ninditamcondemned by good people
sajjana-ninditam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsajjana (प्रातिपदिक) + nindita (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण; षष्ठी-तत्पुरुषः (सज्जनैः निन्दितम्)
mādo not
mā:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootmā (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक निपात (prohibitive particle)
kṛthāḥ(you) do
kṛthāḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; निषेध ‘माऽ’ योगे ‘do not do’
tatthat (act)
tat:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
lokeṣuin the worlds; among people
lokeṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
yaśaḥ-hāni-karamcausing loss of fame
yaśaḥ-hāni-karam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootyaśas (प्रातिपदिक) + hāni (प्रातिपदिक) + kara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण; तत्पुरुषः (यशसः हानिं करोति इति)
tavaof you; your
tava:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन