Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

Rāja-prabodhana and Prātaḥ-kṛtya

Awakening of the King and Morning Observances

देवतामभिवन्द्येष्टां गां दिव्यस्रग्गन्धभूषणः / कृत्वा दूर्वाञ्जनादर्शमङ्गल्यालम्बनानि च

devatāmabhivandyeṣṭāṃ gāṃ divyasraggandhabhūṣaṇaḥ / kṛtvā dūrvāñjanādarśamaṅgalyālambanāni ca

ഇഷ്ടദേവതയെ വന്ദിച്ച് അദ്ദേഹം ദിവ്യമായ മാലയും സുഗന്ധവും ആഭരണങ്ങളും ധരിച്ചു. ദൂർവ, അഞ്ജനം, ദർപ്പണം തുടങ്ങിയ മംഗളചിഹ്നങ്ങളും സ്വീകരിച്ചു.

devatāmthe deity
devatām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdevatā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
abhivandyahaving bowed to
abhivandya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootabhi-√vand (धातु)
Formल्यप्/य-प्रत्ययान्त कृदन्त (Gerundive/absolutive-like participle used with kṛtvā): "having saluted"
iṣṭāmbeloved/desired
iṣṭām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootiṣṭa (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (of devatām)
gāma cow
gām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootgo (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
divya-srak-gandha-bhūṣaṇaḥadorned with divine garlands, fragrance, and ornaments
divya-srak-gandha-bhūṣaṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootdivya + sraj + gandha + bhūṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः (determinative): "divine garlands, perfumes, and ornaments (as his adornment)"
kṛtvāhaving made/taken
kṛtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive): "having done/made"
dūrvādūrvā grass
dūrvā:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdūrvā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (as item in a list)
añjanacollyrium/ointment
añjana:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootañjana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (as item in a list)
ādarśamirror
ādarśa:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootādarśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (as item in a list)
maṅgalya-ālambanāniauspicious items
maṅgalya-ālambanāni:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmaṅgalya + ālambana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; तत्पुरुषः—"माङ्गल्यस्य आलम्बनानि" (auspicious supports/objects)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)