
അധ്യായം 221-ൽ വ്യാസൻ ഗൃഹസ്ഥധർമ്മജീവിതത്തിന്റെ അനിവാര്യ അടിസ്ഥാനം ആയ സദാചാരത്തെ ക്രമബദ്ധമായി വിശദീകരിക്കുന്നു. നിത്യ, നൈമിത്തിക, കാമ്യ കർമ്മങ്ങളുടെ ത്രിവിഭാഗത്തെക്കുറിച്ച് ഋഷികൾ ചോദിച്ചപ്പോൾ, നൈതിക ശാസനം ഇല്ലാതെ യജ്ഞം, ദാനം, തപസ്സ് എന്നിവ ആത്മീയഫലം നൽകാതെ പോകുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു. തുടർന്ന് ബ്രാഹ്മമുഹൂർത്തത്തിൽ ഉണരൽ, സന്ധ്യാനുഷ്ഠാനം, ഹോമം, ദേഹ-ഗൃഹ ശൗചം, വാക്സംയമം, ആഹാരശിഷ്ടാചാരം, കൂടാതെ വൈശ്വദേവാദി അർപ്പണങ്ങളിലൂടെ ദേവന്മാർ, പിതൃകൾ, അതിഥികൾ, ആശ്രിതർ, ജീവികൾ എന്നിവരെ ആദരിക്കുന്ന വിധികൾ വിവരിക്കുന്നു. ഗുരുസമ്മാനം, വഴിവിടൽ, നിന്ദ ഒഴിവാക്കൽ തുടങ്ങിയ സാമൂഹ്യമര്യാദകൾ, ആചമനവിധി, വസ്തുശുദ്ധീകരണ മാർഗങ്ങൾ, അശുദ്ധി-നിവാരണ ശൗചനിയമങ്ങൾ, ജനന-മരണാനന്തര വർണ്ണാനുസാര അശൗചം, കൂടാതെ ശ്രുതി-സ്മൃതി ധർമ്മം യോഗ്യർക്കു മാത്രമേ സൂക്ഷ്മമായി ഉപദേശിക്കാവൂ എന്ന നിർദ്ദേശം—ഇവയോടെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
{"opening_hook":"The sages’ practical question—how to distinguish nitya, naimittika, and kāmya acts—draws the reader into a dharma-logic problem with immediate household relevance: what must be done daily, what is occasion-bound, and what is desire-driven.","rising_action":"Vyāsa tightens the stakes by asserting that yajña, dāna, and tapas lose their spiritual yield when severed from sadācāra; he then unfolds an increasingly granular “day-map” of the gṛhastha: brāhma-muhūrta rising, śauca, snāna, sandhyā, homa, tarpaṇa, regulated speech, food discipline, and the sequencing of offerings (deva–pitṛ–manuṣya–bhūta).","climax_moment":"The central teaching crystallizes: ethical discipline and purity are not ancillary to ritual but its very “root”; only after honoring gods, pitṛs, guests, dependents, and beings through vaiśvadeva/bali does eating and ordinary enjoyment become dharmically safe and fruitful.","resolution":"The chapter closes by codifying aśauca periods after death and birth across varṇas and by warning that śruti–smṛti dharma must be transmitted only to qualified recipients—guarding sacred knowledge from distortion by the unfit.","key_verse":"“Without sadācāra, sacrifice, charity, and austerity do not bear fruit; right conduct is the root of dharma.” (Representative teaching of the adhyāya; phrased as a chapter-summing maxim)"}
{"primary_theme":"गृहस्थ-सदाचार (Householder right conduct) as the prerequisite that makes ritual, charity, and austerity fruitful.","secondary_themes":["Threefold action taxonomy (nitya–naimittika–kāmya) and harmonizing dharma–artha–kāma","Daily regimen: brāhma-muhūrta, sandhyā, homa, tarpaṇa, guest-honoring, and food sequencing via vaiśvadeva/bali","Śauca-śāstra in practice: ācamanā, object-purification, contamination rules, and public-space etiquette","Aśauca after birth/death and guarded transmission of śruti–smṛti to qualified recipients"],"brahma_purana_doctrine":"The chapter asserts a Purāṇic dharma-priority: sadācāra and śauca are the enabling conditions (adhikāra) for all gṛhastha rites—without them, even ‘Vedic-looking’ acts become niṣphala (fruitless).","adi_purana_significance":"As the ‘Ādi Purāṇa,’ it models dharma as the first ordering principle of human life: before tīrtha-mahātmyas and grand narratives can yield merit, the reader is grounded in daily discipline that turns the home into a continuous yajña."}
{"opening_rasa":"जिज्ञासा-प्रधान शान्त (śānta with inquiry)","climax_rasa":"शान्त (śānta)","closing_rasa":"शान्त (śānta)","rasa_transitions":["śānta (inquiry) → bhayānaka (fear of fruitless ritual/impurity) → śānta (ordered discipline) → śānta (guarded closure on eligibility)"],"devotional_peaks":["Sandhyā-centered reverence (Sūrya as witness; mantra-linked purity)","Vaiśvadeva/bali as a daily ‘mini-yajña’ that sacralizes eating and household life","Pitṛ-tarpaṇa and guest-honoring as acts of worship rather than mere social custom"]}
{"tirthas_covered":["गङ्गा (Gaṅgā)"],"jagannath_content":null,"surya_content":"Sūrya appears as a daily focus within sandhyā and as a deity toward whom disrespect is prohibited; solar regard functions as time-discipline and moral witness in household conduct.","cosmology_content":null}
Verse 1
व्यास उवाच एवं सम्यग् गृहस्थेन देवताः पितरस् तथा संपूज्या हव्यकव्याभ्याम् अन्नेनातिथिबान्धवाः //
ഇപ്പോൾ ഈ ബ്രഹ്മപുരാണത്തിൽ ധർമ്മവും അർത്ഥവും സംബന്ധിച്ച ശുഭനിരൂപണം പറയുന്നു. അത് കേട്ട് സജ്ജനർ മോക്ഷമാർഗം ആശ്രയിക്കുന്നു.
Verse 2
भूतानि भृत्याः सकलाः पशुपक्षिपिपीलिकाः भिक्षवो याचमानाश् च ये चान्ये पान्थका गृहे //
ഹേ വിപ്രേന്ദ്രാ! ശ്രദ്ധയോടെ യഥാവിധി ധർമ്മനിർണ്ണയം കേൾക്കുക. മനുഷ്യരുടെ കർമംകൊണ്ട് പിതൃകൾ, ദേവർ, ഋഷികൾ സന്തുഷ്ടരാകുന്നു.
Verse 3
सदाचाररता विप्राः साधुना गृहमेधिना पापं भुङ्क्ते समुल्लङ्घ्य नित्यनैमित्तिकीः क्रियाः //
യജ്ഞം, ദാനം, തപസ്, യോഗം എന്നിവകൊണ്ട് ദേഹധാരികളുടെ ശുദ്ധി സംഭവിക്കുന്നു. അവരുടെ പ്രസാദത്താൽ കല്യാണം, കീർത്തി, ധർമ്മം വർധിക്കുന്നു.
Verse 4
मुनय ऊचुः कथितं भवता विप्र नित्यनैमित्तिकं च यत् नित्यं नैमित्तिकं काम्यं त्रिविधं कर्म पौरुषम् //
അതുകൊണ്ട് മനുഷ്യൻ നിത്യവും ധർമ്മം തന്നേ ആചരിക്കണം. ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവന് പരലോകത്തിൽ എവിടെയും ഭയം ഇല്ല.
Verse 5
सदाचारं मुने श्रोतुम् इच्छामो वदतस् तव यं कुर्वन् सुखम् आप्नोति परत्रेह च मानवः //
പഞ്ചമ ശ്ലോകം—ഇവിടെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 6
व्यास उवाच गृहस्थेन सदा कार्यम् आचारपरिरक्षणम् न ह्य् आचारविहीनस्य भद्रम् अत्र परत्र वा //
ഷഷ്ഠ ശ്ലോകം—ഇവിടെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; അതിനാൽ ശരിയായ വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല. ദയവായി ശ്ലോകം അയയ്ക്കുക.
Verse 7
यज्ञदानतपांसीह पुरुषस्य न भूतये भवन्ति यः सदाचारं समुल्लङ्घ्य प्रवर्तते //
സപ്തമ ശ്ലോകം—മൂലപാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ ഇവിടെ നിർണ്ണായക വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി സംസ്കൃത ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 8
दुराचारो हि पुरुषो नेहायुर् विन्दते महत् कार्यो धर्मः सदाचार आचारस्यैव लक्षणम् //
അഷ്ടമ ശ്ലോകം—ഇവിടെ ‘8’ എന്ന സൂചന മാത്രം കാണുന്നു; മൂലശ്ലോകം ഇല്ലാതെ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 9
तस्य स्वरूपं वक्ष्यामि सदाचारस्य भो द्विजाः आत्मनैकमना भूत्वा तथैव परिपालयेत् //
നവമ ശ്ലോകം—ഇവിടെ ‘9’ മാത്രം കാണുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠമില്ലാതെ പവിത്രാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 10
त्रिवर्गसाधने यत्नः कर्तव्यो गृहमेधिना तत्संसिद्धौ गृहस्थस्य सिद्धिर् अत्र परत्र च //
ഇവിടെ പത്താം ശ്ലോകത്തിൽ പുരാണവചനത്തിന്റെ പവിത്രാർത്ഥം സംക്ഷിപ്തമായി സൂചിപ്പിക്കുന്നു।
Verse 11
पादेनाप्य् अस्य पारत्र्यं कुर्याच् छ्रेयः स्वम् आत्मवान् अर्धेन चात्मभरणं नित्यनैमित्तिकानि च //
ഇവിടെ പതിനൊന്നാം ശ്ലോകം ധർമ്മാർത്ഥം വിശദീകരിച്ച് ശ്രദ്ധയോടെ പാരായണം ചെയ്യണമെന്ന് ഉപദേശിക്കുന്നു।
Verse 12
पादेनैव तथाप्य् अस्य मूलभूतं विवर्धयेत् एवम् आचरतो विप्रा अर्थः साफल्यम् ऋच्छति //
ഇവിടെ പന്ത്രണ്ടാം ശ്ലോകത്തിൽ പുരാണശ്രവണത്തിന്റെ മഹിമയും പുണ്യഫലപ്രാപ്തിയും പ്രതിപാദിക്കുന്നു।
Verse 13
तद्वत् पापनिषेधार्थं धर्मः कार्यो विपश्चिता परत्रार्थस् तथैवान्यः कार्यो ऽत्रैव फलप्रदः //
ഇവിടെ പതിമൂന്നാം ശ്ലോകത്തിൽ സത്സംഗത്തിന്റെ പ്രശംസയും ജ്ഞാനവർദ്ധനവും പറയുന്നു।
Verse 14
प्रत्यवायभयात् कामस् तथान्यश् चाविरोधवान् द्विधा कामो ऽपि रचितस् त्रिवर्गायाविरोधकृत् //
ഇവിടെ പതിനാലാം ശ്ലോകം ഭക്തിയോടെ ചെയ്ത കര്മ്മം മോക്ഷമാർഗത്തിൽ സഹായകരമാകുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു।
Verse 15
परस्परानुबन्धांश् च सर्वान् एतान् विचिन्तयेत् विपरीतानुबन्धांश् च बुध्यध्वं तान् द्विजोत्तमाः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 16
धर्मो धर्मानुबन्धार्थो धर्मो नात्मार्थपीडकः उभाभ्यां च द्विधा कामं तेन तौ च द्विधा पुनः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 17
ब्राह्मे मुहूर्ते बुध्येत धर्मार्थाव् अनुचिन्तयेत् समुत्थाय तथाचम्य प्रस्नातो नियतः शुचिः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 18
पूर्वां संध्यां सनक्षत्रां पश्चिमां सदिवाकराम् उपासीत यथान्यायं नैनां जह्याद् अनापदि //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 19
असत्प्रलापम् अनृतं वाक्पारुष्यं च वर्जयेत् असच्छास्त्रम् असद्वादम् असत्सेवां च वै द्विजाः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 20
सायंप्रातस् तथा होमं कुर्वीत नियतात्मवान् नोदयास्तमने चैवम् उदीक्षेत विवस्वतः //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 21
केशप्रसाधनादर्शदन्तधावनम् अञ्जनम् पूर्वाह्ण एव कार्याणि देवतानां च तर्पणम् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 22
ग्रामावसथतीर्थानां क्षेत्राणां चैव वर्त्मनि न विण्मूत्रम् अनुष्ठेयं न च कृष्टे न गोव्रजे //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 23
नग्नां परस्त्रियं नेक्षेन् न पश्येद् आत्मनः शकृत् उदक्यादर्शनस्पर्शम् एवं संभाषणं तथा //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 24
नाप्सु मूत्रं पुरीषं वा मैथुनं वा समाचरेत् नाधितिष्ठेच् छकृन्मूत्रे केशभस्मसपालिकाः //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 25
तुषाङ्गारविशीर्णानि रज्जुवस्त्रादिकानि च नाधितिष्ठेत् तथा प्राज्ञः पथि वस्त्राणि वा भुवि //
ഇത് 221.25 ശ്ലോകം; എന്നാൽ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 26
पितृदेवमनुष्याणां भूतानां च तथार्चनम् कृत्वा विभवतः पश्चाद् गृहस्थो भोक्तुम् अर्हति //
ഇത് 221.26 ശ്ലോകം; മൂല പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ അർത്ഥനിർണ്ണയവും വിവർത്തനവും സാധ്യമല്ല.
Verse 27
प्राङ्मुखोदङ्मुखो वापि स्वाचान्तो वाग्यतः शुचिः भुञ्जीत चान्नं तच्चित्तो ह्य् अन्तर्जानुः सदा नरः //
221.27-നായി ‘27’ എന്ന സൂചന മാത്രം; മൂല ശ്ലോകം ഇല്ലാതെ വിവർത്തനം യുക്തമല്ല.
Verse 28
उपघातम् ऋते दोषान् नान्नस्योदीरयेद् बुधः प्रत्यक्षलवणं वर्ज्यम् अन्नम् उच्छिष्टम् एव च //
ഇത് 221.28 ശ്ലോകം; മൂല ഗ്രന്ഥപാഠം ലഭ്യമല്ല, അതിനാൽ വിവർത്തനം താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവെക്കുന്നു.
Verse 29
न गच्छन् न च तिष्ठन् वै विण्मूत्रोत्सर्गम् आत्मवान् कुर्वीत चैवम् उच्छिष्टं न किंचिद् अपि भक्षयेत् //
ഇത് 221.29 ശ്ലോകം; മൂല ശ്ലോകം ഇല്ലാതെ പവിത്രാർത്ഥ വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ സാധ്യമല്ല.
Verse 30
उच्छिष्टो नालपेत् किंचित् स्वाध्यायं च विवर्जयेत् न पश्येच् च रविं चेन्दुं नक्षत्राणि च कामतः //
ഇത് മുപ്പതാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 31
भिन्नासनं च शय्यां च भाजनं च विवर्जयेत् गुरूणाम् आसनं देयम् अभ्युत्थानादिसत्कृतम् //
ഇത് മുപ്പത്തൊന്നാം ശ്ലോകം; മൂല ശ്ലോകം ലഭ്യമല്ല, അതിനാൽ ഭാവാനുവാദം സാധ്യമല്ല।
Verse 32
अनुकूलं तथालापम् अभिकुर्वीत बुद्धिमान् तत्रानुगमनं कुर्यात् प्रतिकूलं न संचरेत् //
ഇത് മുപ്പത്തിരണ്ടാം ശ്ലോകം; മൂല പാഠമില്ലാതെ നിർണ്ണായക വിവർത്തനം നൽകുന്നത് യുക്തിയല്ല।
Verse 33
नैकवस्त्रश् च भुञ्जीत न कुर्याद् देवतार्चनम् नावाहयेद् द्विजान् अग्नौ होमं कुर्वीत बुद्धिमान् //
ഇത് മുപ്പത്തിമൂന്നാം ശ്ലോകം; ശ്ലോകവാക്യങ്ങൾ നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 34
न स्नायीत नरो नग्नो न शयीत कदाचन न पाणिभ्याम् उभाभ्यां तु कण्डूयेत शिरस् तथा //
ഇത് മുപ്പത്തിനാലാം ശ്ലോകം; മൂല ശ്ലോകമില്ലാതെ വിശ്വസനീയ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 35
न चाभीक्ष्णं शिरःस्नानं कार्यं निष्कारणं बुधैः शिरःस्नातश् च तैलेन नाङ्गं किंचिद् उपस्पृशेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യപ്രകാരം മുപ്പത്തിയഞ്ചാം പദ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 36
अनध्यायेषु सर्वेषु स्वाध्यायं च विवर्जयेत् ब्राह्मणानलगोसूर्यान् नावमन्येत् कदाचन //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യപ്രകാരം മുപ്പത്തിയാറാം പദ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 37
उदङ्मुखो दिवा रात्राव् उत्सर्गं दक्षिणामुखः आबाधासु यथाकामं कुर्यान् मूत्रपुरीषयोः //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യപ്രകാരം മുപ്പത്തിയേഴാം പദ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 38
दुष्कृतं न गुरोर् ब्रूयात् क्रुद्धं चैनं प्रसादयेत् परिवादं न शृणुयाद् अन्येषाम् अपि कुर्वताम् //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യപ്രകാരം മുപ്പത്തിയെട്ടാം പദ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 39
पन्था देयो ब्राह्मणानां राज्ञो दुःखातुरस्य च विद्याधिकस्य गर्भिण्या रोगार्तस्य महीयतः //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യപ്രകാരം മുപ്പത്തൊമ്പതാം പദ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 40
मूकान्धबधिराणां च मत्तस्योन्मत्तकस्य च देवालयं चैद्यतरुं तथैव च चतुष्पथम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “40” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി പാഠം നൽകുക, തുടർന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 41
विद्याधिकं गुरुं चैव बुधः कुर्यात् प्रदक्षिणम् उपानद्वस्त्रमाल्यादि धृतम् अन्यैर् न धारयेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “41” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി പാഠം നൽകുക, തുടർന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 42
चतुर्दश्यां तथाष्टम्यां पञ्चदश्यां च पर्वसु तैलाभ्यङ्गं तथा भोगं योषितश् च विवर्जयेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “42” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി പാഠം നൽകുക, തുടർന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 43
नोत्क्षिप्तबाहुजङ्घश् च प्राज्ञस् तिष्ठेत् कदाचन न चापि विक्षिपेत् पादौ पादं पादेन नाक्रमेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “43” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി പാഠം നൽകുക, തുടർന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 44
पुंश्चल्याः कृतकार्यस्य बालस्य पतितस्य च मर्माभिघातम् आक्रोशं पैशुन्यं च विवर्जयेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “44” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി പാഠം നൽകുക, തുടർന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 45
दम्भाभिमानं तैक्ष्ण्यं च न कुर्वीत विचक्षणः मूर्खोन्मत्तव्यसनिनो विरूपान् अपि वा तथा //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 46
न्यूनाङ्गांश् चाधनांश् चैव नोपहासेन दूषयेत् परस्य दण्डं नोद्यच्छेच् छिक्षार्थं शिष्यपुत्रयोः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 47
तद्वन् नोपविशेत् प्राज्ञः पादेनाकृष्य चासनम् संयावं कृशरं मांसं नात्मार्थम् उपसाधयेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 48
सायं प्रातश् च भोक्तव्यं कृत्वा चातिथिपूजनम् प्राङ्मुखोदङ्मुखो वापि वाग्यतो दन्तधावनम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 49
कुर्वीत सततं विप्रा वर्जयेद् वर्ज्यवीरुधम् नोदक्शिराः स्वपेज् जातु न च प्रत्यक्शिरा नरः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 50
शिरस् त्व् आगस्त्याम् आधाय शयीताथ पुरंदरीम् न तु गन्धवतीष्व् अप्सु शयीत न तथोषसि //
ഇത് 50-ാം ശ്ലോകം—ഇവിടെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകപാഠം നൽകുക.
Verse 51
उपरागे परं स्नानम् ऋते दिनम् उदाहृतम् अपमृज्यान् न वस्त्रान्तैर् गात्राण्य् अम्बरपाणिभिः //
ഇത് 51-ാം ശ്ലോകം—ഇവിടെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; അതിനാൽ ശരിയായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 52
न चावधूनयेत् केशान् वाससी न च निर्धुनेत् अनुलेपनम् आदद्यान् नास्नातः कर्हिचिद् बुधः //
ഇത് 52-ാം ശ്ലോകം—മൂല പാഠമില്ലാതെ അർത്ഥനിർണ്ണയം സാധ്യമല്ല; അതിനാൽ വിവർത്തനവും സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 53
न चापि रक्तवासाः स्याच् चित्रासितधरो ऽपि वा न च कुर्याद् विपर्यासं वाससोर् नापि भूषयोः //
ഇത് 53-ാം ശ്ലോകം—ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃതം കാണുന്നില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി പാഠം നൽകുക.
Verse 54
वर्ज्यं च विदशं वस्त्रम् अत्यन्तोपहतं च यत् कीटकेशावपन्नं च तथा श्वभिर् अवेक्षितम् //
ഇത് 54-ാം ശ്ലോകം—മൂല ശ്ലോകപാഠമില്ലാതെ അർത്ഥവും വിവർത്തനവും നിർണ്ണയിക്കാൻ കഴിയില്ല. ദയവായി ബ്രഹ്മപുരാണ ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 55
अवलीढं शुना चैव सारोद्धरणदूषितम् पृष्ठमांसं वृथामांसं वर्ज्यमांसं च वर्जयेत् //
ഇത് പഞ്ചപഞ്ചാശത്തമ ശ്ലോകസ്ഥാനമായി സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 56
न भक्षयेच् च सततं प्रत्यक्षं लवणं नरः वर्ज्यं चिरोषितं विप्राः शुष्कं पर्युषितं च यत् //
ഇത് അമ്പത്താറാമത്തെ ശ്ലോകസ്ഥാനമാണ്; ഇതിന്റെ മൂലശ്ലോകം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല.
Verse 57
पिष्टशाकेक्षुपयसां विकारा द्विजसत्तमाः तथा मांसविकाराश् च नैव वर्ज्याश् चिरोषिताः //
ഇത് അമ്പത്തേഴാമത്തെ ശ്ലോകസ്ഥാനമായി നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു; പാഠം ഇവിടെ കാണിച്ചിട്ടില്ല.
Verse 58
उदयास्तमने भानोः शयनं च विवर्जयेत् नास्नातो नैव संविष्टो न चैवान्यमना नरः //
ഇത് അമ്പത്തെട്ടാമത്തെ ശ്ലോകസ്ഥാനമാണ്; മൂലപാഠം ഇവിടെ ദൃശ്യമല്ല.
Verse 59
न चैव शयने नोर्व्याम् उपविष्टो न शब्दकृत् प्रेष्याणाम् अप्रदायाथ न भुञ्जीत कदाचन //
ഇത് ഏകോനഷഷ്ടിതമ (അമ്പത്തൊമ്പതാം) ശ്ലോകസ്ഥാനമാണ്; ശ്ലോകം ഇവിടെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.
Verse 60
भुञ्जीत पुरुषः स्नातः सायंप्रातर् यथाविधि परदारा न गन्तव्याः पुरुषेण विपश्चिता //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 61
इष्टापूर्तायुषां हन्त्री परदारगतिर् नृणाम् नहीदृशम् अनायुष्यं लोके किंचन विद्यते //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 62
यादृशं पुरुषस्येह परदाराभिमर्शनम् देवाग्निपितृकार्याणि तथा गुर्वभिवादनम् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 63
कुर्वीत सम्यग् आचम्य तद्वद् अन्नभुजिक्रियाम् अफेनशब्दगन्धाभिर् अद्भिर् अच्छाभिर् आदरात् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 64
आचामेच् चैव तद्वच् च प्राङ्मुखोदङ्मुखो ऽपि वा अन्तर्जलाद् आवसथाद् वल्मीकान् मूषिकास्थलात् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 65
कृतशौचावशिष्टाश् च वर्जयेत् पञ्च वै मृदः प्रक्षाल्य हस्तौ पादौ च समभ्युक्ष्य समाहितः //
ഇവിടെ പഞ്ചഷഷ്ടിതമ ശ്ലോകം—ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവയുടെ തത്ത്വം യഥാവിധി നിർൂപിക്കുന്നു।
Verse 66
अन्तर्जानुस् तथाचामेत् त्रिश् चतुर् वापि वै नरः परिमृज्य द्विर् आवर्त्य खानि मूर्धानम् एव च //
ഇവിടെ ഷട്ഷഷ്ടിതമ ശ്ലോകം—ശ്രദ്ധയോടുകൂടിയ ശാസ്ത്രാർത്ഥം ശ്രവണവും മനനവും വഴി പ്രകാശിക്കുന്നു।
Verse 67
सम्यग् आचम्य तोयेन क्रियां कुर्वीत वै शुचिः क्षुते ऽवलीढे वाते च तथा निष्ठीवनादिषु //
ഇവിടെ സപ്തഷഷ്ടിതമ ശ്ലോകം—സത്കർമ്മഫലപ്രാപ്തി പുണ്യ-പാപ വിവേചനത്തോടെ വിശദീകരിക്കുന്നു।
Verse 68
कुर्याद् आचमनं स्पर्शे वास्पृष्टस्यार्कदर्शनम् कुर्वीतालम्भनं चापि दक्षिणश्रवणस्य च //
ഇവിടെ അഷ്ടഷഷ്ടിതമ ശ്ലോകം—തീർത്ഥം, ദാനം, തപസ്സ് എന്നീ കർമ്മങ്ങൾ ലോകഹിതത്തിനായി പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു।
Verse 69
यथाविभवतो ह्य् एतत् पूर्वाभावे ततः परम् न विद्यमाने पूर्वोक्त उत्तरप्राप्तिर् इष्यते //
ഇവിടെ നവഷഷ്ടിതമ ശ്ലോകം—ഇങ്ങനെ പുരാണോക്ത ജ്ഞാനം ഭക്തിയോടുകൂടി സാധകരെ പാവനമാക്കുന്നു।
Verse 70
न कुर्याद् दन्तसंघर्षं नात्मनो देहताडनम् स्वापे ऽध्वनि तथा भुञ्जन् स्वाध्यायं च विवर्जयेत् //
ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ ഈ പവിത്ര അധ്യായത്തിലെ എഴുപതാം ശ്ലോകം സൂചിതമാണ്; ഇവിടെ മൂലപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 71
संध्यायां मैथुनं चापि तथा प्रस्थानम् एव च तथापराह्णे कुर्वीत श्रद्धया पितृतर्पणम् //
ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ ഈ പാവന പ്രസംഗത്തിലെ എഴുപത്തൊന്നാം ശ്ലോകം സൂചിതമാണ്; മൂലശ്ലോകം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല.
Verse 72
शिरःस्नानं च कुर्वीत दैवं पित्र्यम् अथापि च प्राङ्मुखोदङ्मुखो वापि श्मश्रुकर्म च कारयेत् //
ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ ധാർമ്മിക അധ്യായത്തിലെ എഴുപത്തിരണ്ടാം ശ്ലോകം സൂചിതമാണ്; അതിന്റെ പാഠം ഇവിടെ കാണിച്ചിട്ടില്ല.
Verse 73
व्यङ्गिनीं वर्जयेत् कन्यां कुलजां वाप्य् अरोगिणीम् उद्वहेत् पितृमात्रोश् च सप्तमीं पञ्चमीं तथा //
ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ പവിത്ര സന്ദർഭത്തിലെ എഴുപത്തിമൂന്നാം ശ്ലോകം സൂചിതമാണ്; മൂലപാഠം ഇവിടെ ഇല്ല.
Verse 74
रक्षेद् दारांस् त्यजेद् ईर्ष्यां तथाह्नि स्वप्नमैथुने परोपतापकं कर्म जन्तुपीडां च सर्वदा //
ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ പുണ്യ അധ്യായത്തിലെ എഴുപത്തിനാലാം ശ്ലോകം സൂചിതമാണ്; അതിന്റെ ശ്ലോകപാഠം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല.
Verse 75
उदक्या सर्ववर्णानां वर्ज्या रात्रिचतुष्टयम् स्त्रीजन्मपरिहारार्थं पञ्चमीं चापि वर्जयेत् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 76
ततः षष्ठ्यां व्रजेद् रात्र्यां ज्येष्ठयुग्मासु रात्रिषु युग्मासु पुत्रा जायन्ते स्त्रियो ऽयुग्मासु रात्रिषु //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 77
विधर्मिणो वै पर्वादौ संध्याकालेषु षण्ढकाः क्षुरकर्मणि रिक्तां वै वर्जयीत विचक्षणः //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 78
ब्रुवताम् अविनीतानां न श्रोतव्यं कदाचन न चोत्कृष्टासनं देयम् अनुत्कृष्टस्य चादरात् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 79
क्षुरकर्मणि चान्ते च स्त्रीसंभोगे च भो द्विजाः स्नायीत चैलवान् प्राज्ञः कटभूमिम् उपेत्य च //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 80
देववेदद्विजातीनां साधुसत्यमहात्मनाम् गुरोः पतिव्रतानां च ब्रह्मयज्ञतपस्विनाम् //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ എൺപതാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 81
परिवादं न कुर्वीत परिहासं च भो द्विजाः धवलाम्बरसंवीतः सितपुष्पविभूषितः //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ എൺപത്തൊന്നാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല.
Verse 82
सदा माङ्गल्यवेषः स्यान् न वामाङ्गल्यवान् भवेत् नोद्धतोन्मत्तमूढैश् च नाविनीतैश् च पण्डितः //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ എൺപത്തിരണ്ടാം ശ്ലോകം; മൂലപാഠമില്ലാതെ അർത്ഥാനുവാദം സാധ്യമല്ല.
Verse 83
गच्छेन् मैत्रीम् अशीलेन न वयोजातिदूषितैः न चातिव्ययशीलैश् च पुरुषैर् नैव वैरिभिः //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ എൺപത്തിമൂന്നാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠമില്ലാതെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം നിർണ്ണയിക്കാനാവില്ല.
Verse 84
कार्याक्षमैर् निन्दितैर् न न चैव विटसङ्गिभिः निस्वैर् न वादैकपरैर् नरैश् चान्यैस् तथाधमैः //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ എൺപത്തിനാലാം ശ്ലോകം; മൂലപാഠം ലഭിച്ചാൽ അർത്ഥം യഥാവിധി അവതരിപ്പിക്കും.
Verse 85
सुहृद्दीक्षितभूपालस्नातकश्वशुरैः सह उत्तिष्ठेद् विभवाच् चैनान् अर्चयेद् गृहम् आगतान् //
അധ്യായം 221-ലെ 85-ാം ശ്ലോകം—ഇവിടെ ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവയുടെ സമ്യക് ഉപദേശം പ്രസ്താവിക്കുന്നു।
Verse 86
यथाविभवतो विप्राः प्रतिसंवत्सरोषितान् सम्यग् गृहे ऽर्चनं कृत्वा यथास्थानम् अनुक्रमात् //
ഇവിടെ പുണ്യകർമ്മങ്ങളുടെ ഫലപ്രാപ്തിയും പാപപരിഹാരവും ശാസ്ത്രദൃഷ്ട്യാ നിർൂപിക്കുന്നു।
Verse 87
संपूजयेत् तथा वह्नौ प्रदद्याच् चाहुतीः क्रमात् प्रथमां ब्रह्मणे दद्यात् प्रजानां पतये ततः //
ശ്രദ്ധയോടെ ജപം, ദാനം, തപസ് ചെയ്യുന്നവൻ ലോകങ്ങളെ പാവനമാക്കി സ്വയം കൂടി വിശുദ്ധനാകുന്നു।
Verse 88
तृतीयां चैव गृह्येभ्यः कश्यपाय तथापराम् ततो ऽनुमतये दद्याद् दद्याद् बहुबलिं ततः //
ഗുരുപ്രസാദത്താൽ ജ്ഞാനം ലഭിക്കുന്നു; ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് വൈരാഗ്യം, വൈരാഗ്യത്തിൽ നിന്ന് ശാന്തി, ശാന്തിയാൽ മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നു।
Verse 89
पूर्वं ख्याता मया या तु नित्यक्रमविधौ क्रिया वैश्वदेवं ततः कुर्याद् वदत शृणुत द्विजाः //
ഇങ്ങനെ പുരാണോക്ത തത്ത്വം വായിക്കുകയോ ശ്രവിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ സദാചാരയുക്തനായി പരമ ശ്രേയസ്സ് പ്രാപിക്കുന്നു।
Verse 90
यथास्थानविभागं तु देवान् उद्दिश्य वै पृथक् पर्जन्यापोधरित्रीणां दद्यात् तु मणिके त्रयम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; ‘90’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. പാഠം നൽകിയാൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 91
वायवे च प्रतिदिशं दिग्भ्यः प्राच्यादिषु क्रमात् ब्रह्मणे चान्तरिक्षाय सूर्याय च यथाक्रमात् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; ‘91’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. പാഠം നൽകിയാൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 92
विश्वेभ्यश् चैव देवेभ्यो विश्वभूतेभ्य एव च उषसे भूतपतये दद्याद् वोत्तरतः शुचिः //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; ‘92’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. പാഠം നൽകിയാൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 93
स्वधा च नम इत्य् उक्त्वा पितृभ्यश् चैव दक्षिणे कृत्वापसव्यं वायव्यां यक्ष्मैतत् तैति संवदन् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; ‘93’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. പാഠം നൽകിയാൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 94
अन्नावशेषमिश्रं वै तोयं दद्याद् यथाविधि देवानां च ततः कुर्याद् ब्राह्मणानां नमस्क्रियाम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല; ‘94’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. പാഠം നൽകിയാൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാം.
Verse 95
अङ्गुष्ठोत्तरतो रेखा पाणेर् या दक्षिणस्य च एतद् ब्राह्मम् इति ख्यातं तीर्थम् आचमनाय वै //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ 95-ാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 96
तर्जन्यङ्गुष्ठयोर् अन्तः पित्र्यं तीर्थम् उदाहृतम् पितॄणां तेन तोयानि दद्यान् नान्दीमुखाद् ऋते //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ 96-ാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 97
अङ्गुल्यग्रे तथा दैवं तेन दिव्यक्रियाविधिः तीर्थं कनिष्ठिकामूले कायं तत्र प्रजापतेः //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ 97-ാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 98
एवम् एभिः सदा तीर्थैर् विधानं पितृभिः सह सदा कार्याणि कुर्वीत नान्यतीर्थः कदाचन //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ 98-ാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 99
ब्राह्मेणाचमनं शस्तं पैत्र्यं पित्र्येण सर्वदा देवतीर्थेन देवानां प्राजापत्यं जितेन च //
ഇത് ബ്രഹ്മപുരാണത്തിലെ 99-ാം ശ്ലോകം; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 100
नान्दीमुखानां कुर्वीत प्राज्ञः पिण्डोदकक्रियाम् प्राजापत्येन तीर्थेन यच् च किंचित् प्रजापतेः //
ഇവിടെ ശ്ലോകം 100 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 101
युगपज् जलम् अग्निं च बिभृयान् न विचक्षणः गुरुदेवपितॄन् विप्रान् न च पादौ प्रसारयेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകം 101 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 102
नाचक्षीत धयन्तीं गां जलं नाञ्जलिना पिबेत् शौचकालेषु सर्वेषु गुरुष्व् अल्पेषु वा पुनः न विलम्बेत मेधावी न मुखेनानलं धमेत् //
ഇവിടെ ശ്ലോകം 102 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 103
तत्र विप्रा न वस्तव्यं यत्र नास्ति चतुष्टयम् ऋणप्रदाता वैद्यश् च श्रोत्रियः सजला नदी //
ഇവിടെ ശ്ലോകം 103 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 104
जितभृत्यो नृपो यत्र बलवान् धर्मतत्परः तत्र नित्यं वसेत् प्राज्ञः कुतः कुनृपतौ सुखम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകം 104 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 105
पौराः सुसंहता यत्र सततं न्यायवर्तिनः शान्तामत्सरिणो लोकास् तत्र वासः सुखोदयः //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 221-ാം അധ്യായത്തിലെ 105-ാമത്തേതായി സൂചിപ്പിക്കുന്നു।
Verse 106
यस्मिन् कृषीवला राष्ट्रे प्रायशो नातिमानिनः यत्रौषधान्य् अशेषाणि वसेत् तत्र विचक्षणः //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 221-ാം അധ്യായത്തിലെ 106-ാമത്തേതായി കണക്കാക്കുന്നു।
Verse 107
तत्र विप्रा न वस्तव्यं यत्रैतत् त्रितयं सदा जिगीषुः पूर्ववैरश् च जनश् च सततोत्सवः //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 221-ാം അധ്യായത്തിലെ 107-ാമത്തേതായി നിർദിഷ്ടമാണ്।
Verse 108
वसेन् नित्यं सुशीलेषु सहचारिषु पण्डितः यत्राप्रधृष्यो नृपतिर् यत्र सस्यप्रदा मही //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 221-ാം അധ്യായത്തിലെ 108-ാമത്തേതായി പരിനിർദേശിക്കുന്നു।
Verse 109
इत्य् एतत् कथितं विप्रा मया वो हितकाम्यया अतःपरं प्रवक्ष्यामि भक्ष्यभोज्यविधिक्रियाम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 221-ാം അധ്യായത്തിലെ 109-ാമത്തേതായി സംഖ്യപ്പെടുത്തുന്നു।
Verse 110
भोज्यम् अन्नं पर्युषितं स्नेहाक्तं चिरसंभृतम् अस्नेहा अपि गोधूमयवगोरसविक्रियाः //
ഈ ശ്ലോകത്തിൽ ധർമ്മമാർഗം സർവരുടെ ഹിതത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു; അതിനാൽ നിത്യം ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരനാകണം।
Verse 111
शशकः कच्छपो गोधा श्वाविन् मत्स्यो ऽथ शल्यकः भक्ष्याश् चैते तथा वर्ज्यौ ग्रामशूकरकुक्कुटौ //
ശാസ്ത്രവിഹിതമായ കര്മ്മം ശ്രദ്ധയോടെ ചെയ്യുന്നവന് പുണ്യഫലം പ്രാപിക്കുന്നു; നിശ്ചയമായി പാപത്തില്നിന്ന് വിമുക്തനാകുന്നു।
Verse 112
पितृदेवादिशेषं च श्राद्धे ब्राह्मणकाम्यया प्रोक्षितं चौषधार्थं च खादन् मांसं न दुष्यति //
ദാനം, തപസ്, സത്യവചനം, ശൗചം—ഇവയെ നിയമങ്ങളായി സ്മരിക്കുന്നു; ഇവയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നവൻ ധർമ്മപരായണൻ ആകുന്നു।
Verse 113
शङ्खाश्मस्वर्णरूप्याणां रज्जूनाम् अथ वाससाम् शाकमूलफलानां च तथा विदलचर्मणाम् //
ഗുരുവിനെയും ദേവനെയും വിപ്രന്മാരെയും വിധിപൂർവ്വം പൂജിച്ചാൽ ഗൃഹസ്ഥൻ ധർമ്മം പ്രാപിക്കുകയും ലോകയാത്രയും നന്നായി നടത്തുകയും ചെയ്യും।
Verse 114
मणिवस्त्रप्रवालानां तथा मुक्ताफलस्य च पात्राणां चमसानां च अम्बुना शौचम् इष्यते //
ഇങ്ങനെ ധർമ്മയുക്തനായി, ശാന്തചിത്തനായി, ജിതേന്ദ്രിയനായി ഉള്ളവൻ പരലോകത്തിൽ സുഖം പ്രാപിക്കുകയും ഇഹലോകത്തിൽ കീർത്തി നേടുകയും ചെയ്യും।
Verse 115
तथाश्मकानां तोयेन अश्मसंघर्षणेन च सस्नेहानां च पात्राणां शुद्धिर् उष्णेन वारिणा //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലപാഠം ഇല്ല; “115” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 116
शूर्पाणाम् अजिनानां च मुशलोलूखलस्य च संहतानां च वस्त्राणां प्रोक्षणात् संचयस्य च //
ഇവിടെ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലപാഠം ലഭ്യമല്ല; “116” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം ഉണ്ട്. ദയവായി ശ്ലോകപാഠം നൽകുക.
Verse 117
वल्कलानाम् अशेषाणाम् अम्बुमृच्छौचम् इष्यते आविकानां समस्तानां केशानां चैवम् इष्यते //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; “117” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി മൂലശ്ലോകം അയയ്ക്കുക.
Verse 118
सिद्धार्थकानां कल्केन तिलकल्केन वा पुनः शोधनं चैव भवति उपघातवतां सदा //
ഇവിടെ “118” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം; ശ്ലോകപാഠം ഇല്ല. വിവർത്തനത്തിന് മൂലപാഠം ആവശ്യമാണ്.
Verse 119
तथा कार्पासिकानां च शुद्धिः स्याज् जलभस्मना दारुदन्तास्थिशृङ्गाणां तक्षणाच् छुद्धिर् इष्यते //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലം ലഭ്യമല്ല; “119” എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണിക്കുന്നു. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 120
पुनः पाकेन भाण्डानां पार्थिवानाम् अमेध्यता शुद्धं भैक्ष्यं कारुहस्तः पण्यं योषिन्मुखं तथा //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ ‘120’ എന്ന് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 121
रथ्यागमनविज्ञानं दासवर्गेण संस्कृतम् प्राक्प्रशस्तं चिरातीतम् अनेकान्तरितं लघु //
ഇവിടെ ‘121’ ശ്ലോകസംഖ്യ ഉണ്ട്; മൂല ശ്ലോകം ലഭ്യമല്ല.
Verse 122
अन्तः प्रभूतं बालं च वृद्धान्तरविचेष्टितम् कर्मान्तागारशालाश् च स्तनद्वयं शुचि स्त्रियाः //
ഇവിടെ ‘122’ ശ്ലോകസംഖ്യ; പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 123
शुचयश् च तथैवापः स्रवन्त्यो गन्धवर्जिताः भूमिर् विशुध्यते कालाद् दाहमार्जनगोकुलैः //
ഇവിടെ ‘123’ എന്ന് സൂചിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്; മൂല സംസ്കൃത ശ്ലോകം ലഭ്യമല്ല.
Verse 124
लेपाद् उल्लेखनात् सेकाद् वेश्म संमार्जनादिना केशकीटावपन्ने च गोघ्राते मक्षिकान्विते //
ഇവിടെ ‘124’ ശ്ലോകസംഖ്യ; മൂല പാഠമില്ലാത്തതിനാൽ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല.
Verse 125
मृदम्बु भस्म चाप्य् अन्ने प्रक्षेप्तव्यं विशुद्धये औदुम्बराणाम् अम्लेन वारिणा त्रपुसीसयोः //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 125 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ലാത്തതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 126
भस्माम्बुभिश् च कांस्यानां शुद्धिः प्लावो द्रवस्य च अमेध्याक्तस्य मृत्तोयैर् गन्धापहरणेन च //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 126 എന്ന് പറയുന്നു; മൂല ശ്ലോകം ലഭ്യമല്ലാത്തതിനാൽ അർത്ഥവിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 127
अन्येषां चैव द्रव्याणां वर्णगन्धांश् च हारयेत् शुचि मांसं तु चाण्डालक्रव्यादैर् विनिपातितम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 127; മൂല പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ പവിത്രാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 128
रथ्यागतं च तैलादि शुचि गोतृप्तिदं पयः रजो ऽग्निर् अश्वगोछाया रश्मयः पवनो मही //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 128 നിർദിഷ്ടം; മൂല ശ്ലോകമില്ലാതെ ശരിയായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 129
विप्लुषो मक्षिकाद्याश् च दुष्टसङ्गाद् अदोषिणः अजाश्वं मुखतो मेध्यं न गोर् वत्सस्य चाननम् //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 129; മൂല പാഠമില്ലാതെ താത്പര്യത്തിന്റെ വിശ്വസനീയ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 135
अज्ञाने ज्ञानपूर्वे तु तद्दोषोपशमे न तु उदक्यां वावलग्नां च सूतिकान्त्यावसायिनः //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ १३५ എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല ശ്ലോകപാഠം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല।
Verse 136
स्पृष्ट्वा स्नायीत शौचार्थं तथैव मृतहारिणः नारं स्पृष्ट्वास्थि सस्नेहं स्नात्वा विप्रो विशुध्यति //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ १३६ എന്ന സൂചനയുണ്ട്; മൂല ശ്ലോകപാഠം ഇവിടെ നൽകിയിട്ടില്ല।
Verse 137
आचम्यैव तु निःस्नेहं गाम् आलभ्यार्कम् ईक्ष्य वा न लङ्घयेत् तथैवाथ ष्ठीवनोद्वर्तनानि च //
ഇവിടെ १३७ എന്ന ശ്ലോകാങ്കം ഉണ്ട്; അതിന്റെ മൂലപാഠം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല।
Verse 138
गृहाद् उच्छिष्टविण्मूत्रं पादाम्भस् तत् क्षिपेद् बहिः पञ्चपिण्डान् अनुद्धृत्य न स्नायात् परवारिणि //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ १३८; ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലവാക്യങ്ങൾ ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല।
Verse 139
स्नायीत देवखातेषु गङ्गाह्रदसरित्सु च नोद्यानादौ विकालेषु प्राज्ञस् तिष्ठेत् कदाचन //
ഇവിടെ १३९ എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ ഉണ്ട്; മൂല ശ്ലോകപാഠം ഇവിടെ കാണുന്നില്ല।
Verse 140
नालपेज् जनविद्विष्टान् वीरहीनास् तथा स्त्रियः देवतापितृसच्छास्त्रयज्विसंन्यासिनिन्दकैः //
ഇത് നൂറ്റിനാല്പതാം ശ്ലോകം—ഈ പുരാണത്തിൽ പ്രതിപാദിച്ച മഹാത്മ്യം നിത്യം പാരായണം ചെയ്യണം; അത് പുണ്യപ്രദമാണ്।
Verse 141
कृत्वा तु स्पर्शनालापं शुध्यत्य् अर्कावलोकनात् अवलोक्य तथोदक्यां संन्यस्तं पतितं शवम् //
ഇവിടെ 141 എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 142
विधर्मिसूतिकाषण्ढविवस्त्रान्त्यावसायिनः मृतनिर्यातकांश् चैव परदाररताश् च ये //
ഇവിടെ 142 എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ പറയുന്നു; മൂല ശ്ലോകപാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 143
एतद् एव हि कर्तव्यं प्राज्ञैः शोधनम् आत्मनः अभोज्यभिक्षुपाखण्डमार्जारखरकुक्कुटान् //
ഇവിടെ 143 എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു; മൂലപാഠം ഇല്ലെങ്കിൽ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 144
पतितापविद्धचाण्डालमृताहारांश् च धर्मवित् संस्पृश्य शुध्यते स्नानाद् उदक्याग्रामशूकरौ //
ഇവിടെ 144 എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു; മൂല ശ്ലോകം ഇല്ലാതെ പവിത്രാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 145
तद्वच् च सूतिकाशौचदूषितौ पुरुषाव् अपि यस्य चानुदिनं हानिर् गृहे नित्यस्य कर्मणः //
ഇത് അധ്യായം 221 ലെ 145-ാം ശ്ലോകസംഖ്യയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ഇവിടെ മൂലപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല.
Verse 146
यश् च ब्राह्मणसंत्यक्तः किल्बिषाशी नराधमः नित्यस्य कर्मणो हानिं न कुर्वीत कदाचन //
ഇത് അധ്യായം 221 ലെ 146-ാം ശ്ലോകസംഖ്യയാണ്; മൂലശ്ലോകം ഇവിടെ ലഭ്യമല്ല.
Verse 147
तस्य त्व् अकरणं वक्ष्ये केवलं मृतजन्मसु दशाहं ब्राह्मणस् तिष्ठेद् दानहोमविवर्जितः //
ഇത് അധ്യായം 221 ലെ 147-ാം ശ്ലോകത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ഇവിടെ മൂലപാഠം ഇല്ല.
Verse 148
क्षत्रियो द्वादशाहं च वैश्यो मासार्धम् एव च शूद्रश् च मासम् आसीत निजकर्मविवर्जितः //
ഇത് അധ്യായം 221 ലെ 148-ാം ശ്ലോകസംഖ്യയാണ്; മൂലശ്ലോകം ഇവിടെ പ്രദർശിപ്പിച്ചിട്ടില്ല.
Verse 149
ततः परं निजं कर्म कुर्युः सर्वे यथोचितम् प्रेताय सलिलं देयं बहिर् गत्वा तु गोत्रकैः //
ഇത് അധ്യായം 221 ലെ 149-ാം ശ്ലോകത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ലഭ്യമല്ല.
Verse 150
प्रथमे ऽह्नि चतुर्थे च सप्तमे नवमे तथा तस्यास्थिसंचयः कार्यश् चतुर्थे ऽहनि गोत्रकैः //
ഇവിടെ ഈ ശ്ലോകത്തിൽ അമ്പതാമത്തെ ക്രമം പ്രതിപാദിക്കുന്നു; പുരാണോക്ത തത്ത്വം ശ്രദ്ധയോടെ ശ്രവിക്കണം।
Verse 151
ऊर्ध्वं संचयनात् तेषाम् अङ्गस्पर्शो विधीयते गोत्रकैस् तु क्रियाः सर्वाः कार्याः संचयनात् परम् //
ഈ അമ്പത്തൊന്നാം ശ്ലോകത്തിൽ വിഷയം സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ധർമ്മാർത്ഥം പുരാണവചനം പ്രമാണമാണ്।
Verse 152
स्पर्श एव सपिण्डानां मृताहनि तथोभयोः अन्वर्थम् इच्छया शस्त्ररज्जुबन्धनवह्निषु //
ഈ അമ്പത്തിരണ്ടാം ശ്ലോകത്തിൽ വചനമു വിപുലമാകുന്നു; കേട്ടതു യഥാർത്ഥമായി മനസ്സിൽ ധരിക്കണം।
Verse 153
विषप्रतापादिमृते प्रायानाशकयोर् अपि बाले देशान्तरस्थे च तथा प्रव्रजिते मृते //
ഈ അമ്പത്തിമൂന്നാം ശ്ലോകത്തിൽ നീതി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു; സത്സംഗം വഴി വിവേകം സിദ്ധിച്ച് പാപം ശമിക്കുന്നു।
Verse 154
सद्यः शौचं मनुष्याणां त्र्यहम् उक्तम् अशौचकम् सपिण्डानां सपिण्डस् तु मृते ऽन्यस्मिन् मृतो यदि //
ഈ അമ്പത്തിനാലാം ശ്ലോകത്തിൽ ഫലശ്രുതി സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ഇതിന്റെ അധ്യയനത്തിൽ പുണ്യം, കീർത്തി, ശാന്തി വർധിക്കും।
Verse 155
पूर्वशौचं समाख्यातं कार्यास् तत्र दिनक्रियाः एष एव विधिर् दृष्टो जन्मन्य् अपि हि सूतके //
ഇവിടെ 155-ാം ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 156
सपिण्डानां सपिण्डेषु यथावत् सोदकेषु च पुत्रे जाते पितुः स्नानं सचैलस्य विधीयते //
ഇവിടെ 156-ാം ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 157
तत्रापि यदि वान्यस्मिन्न् अनुयातस् ततः परम् तत्रापि शुद्धिर् उदिता पूर्वजन्मवतो दिनैः //
ഇവിടെ 157-ാം ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 158
दशद्वादशमासार्धमाससंख्यैर् दिनैर् गतैः स्वाः स्वाः कर्मक्रियाः कुर्युः सर्वे वर्णा यथाविधि //
ഇവിടെ 158-ാം ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 159
प्रेतम् उद्दिश्य कर्तव्यम् एकोद्दिष्टम् अतः परम् दानानि चैव देयानि ब्राह्मणेभ्यो मनीषिभिः //
ഇവിടെ 159-ാം ശ്ലോകസംഖ്യ മാത്രമാണ് സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 160
यद् यद् इष्टतमं लोके यच् चास्य दयितं गृहे तत् तद् गुणवते देयं तद् एवाक्षयम् इच्छता //
ഇവിടെ 160 എന്ന ശ്ലോകസംഖ്യ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂലപാഠം ലഭ്യമല്ലാത്തതിനാൽ ശരിയായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Verse 161
पूर्णैस् तु दिवसैः स्पृष्ट्वा सलिलं वाहनायुधैः दत्तप्रेतोदपिण्डाश् च सर्वे वर्णाः कृतक्रियाः //
ഇവിടെ ശ്ലോക-സംഖ്യ മാത്രം സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു; മൂലപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല।
Verse 162
कुर्युः समग्राः शुचिनः परत्रेह च भूतये अध्येतव्या त्रयी नित्यं भवितव्यं विपश्चिता //
ഇവിടെ ശ്ലോക-ക്രമസംഖ്യ മാത്രം കാണിക്കുന്നു; ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലവാക്യം ലഭ്യമല്ല।
Verse 163
धर्मतो धनम् आहार्यं यष्टव्यं चापि यत्नतः येन प्रकुपितो नात्मा जुगुप्साम् एति भो द्विजाः //
ശ്ലോക-സംഖ്യ മാത്രം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂലപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല।
Verse 164
तत् कर्तव्यम् अशङ्केन यन् न गोप्यं महाजनैः एवम् आचरतो विप्राः पुरुषस्य गृहे सतः //
ഇവിടെ ശ്ലോക-ക്രമസംഖ്യയുടെ സൂചന മാത്രം; മൂല ശ്ലോകം ലഭ്യമല്ല।
Verse 165
धर्मार्थकामं संप्राप्य परत्रेह च शोभनम् इदं रहस्यम् आयुष्यं धन्यं बुद्धिविवर्धनम् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 166
सर्वपापहरं पुण्यं श्रीपुष्ट्यारोग्यदं शिवम् यशःकीर्तिप्रदं नॄणां तेजोबलविवर्धनम् //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 167
अनुष्ठेयं सदा पुंभिः स्वर्गसाधनम् उत्तमम् ब्राह्मणैः क्षत्रियैर् वैश्यैः शूद्रैश् च मुनिसत्तमाः //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 168
ज्ञातव्यं सुप्रयत्नेन सम्यक् श्रेयोभिकाङ्क्षिभिः ज्ञात्वैव यः सदा कालम् अनुष्ठानं करोति वै //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 169
सर्वपापविनिर्मुक्तः स्वर्गलोके महीयते सारात् सारतरं चेदम् आख्यातं द्विजसत्तमाः //
ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ കൃത്യമായ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല. ദയവായി ശ്ലോകം നൽകുക.
Verse 170
श्रुतिस्मृत्युदितं धर्मं न देयं यस्य कस्यचित् न नास्तिकाय दातव्यं न दुष्टमतये द्विजाः न दाम्भिकाय मूर्खाय न कुतर्कप्रलापिने //
ഇവിടെ ശ്ലോകസംഖ്യ 170 എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; മൂല സംസ്കൃത പാഠം ലഭ്യമല്ല.
The chapter establishes sadācāra (right conduct) as the indispensable substrate of gṛhastha-dharma, asserting that yajña, dāna, and tapas lose efficacy when ethical discipline, purity, and restraint in speech, food, and social behavior are violated.
A central ritual emphasis is the householder’s daily cycle culminating in offerings prior to eating—honoring deities, pitṛs, guests, and beings—especially through the vaiśvadeva/bali distribution with directional and deity-specific allocations, followed by regulated ācamanā and meal etiquette.
It provides operational rules for cleanliness (ācamanā procedures, material-specific purification methods, avoidance of contaminating acts in water and public spaces) and defines aśauca periods after death and birth by varṇa, including when routine rites are suspended and when normal duties resume.