Shloka 21
Dakṣa’s Daughters, Cosmic Lineages, and the Population of the Three Worlds
तार्क्ष्यस्य विनता कद्रू: पतङ्गी यामिनीति च । पतङ्गयसूत पतगान्यामिनी शलभानथ ॥ २१ ॥ सुपर्णासूत गरुडं साक्षाद् यज्ञेशवाहनम् । सूर्यसूतमनूरुं च कद्रूर्नागाननेकश: ॥ २२ ॥
tārkṣyasya vinatā kadrūḥ pataṅgī yāminīti ca pataṅgy asūta patagān yāminī śalabhān atha
താർക്ഷ്യൻ എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്ന കശ്യപന് നാല് ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു—വിനത (സുപർണാ), കദ്രൂ, പതംഗി, യാമിനി. പതംഗി പലവിധ പക്ഷികളെ പ്രസവിച്ചു; യാമിനി ശലഭങ്ങളെ (തുമ്പികളെ/വെട്ടുക്കിളികളെ) പ്രസവിച്ചു. വിനത (സുപർണാ) സ്വയം ശ്രീവിഷ്ണുവിന്റെ വാഹനം ഗരുഡനെയും, സൂര്യദേവന്റെ സാരഥിയായ അരുണൻ (അനൂരു)നെയും പ്രസവിച്ചു. കദ്രൂ പലവിധ നാഗങ്ങളെ പ്രസവിച്ചു.
FAQs
In Canto 6, Chapter 6, Śukadeva explains that Pataṅgī, one of Tārkṣya’s wives, gave birth to the patagas (birds).
He is describing the expansion of creation through Kaśyapa’s descendants—showing how various species and beings arise through specific mothers in the Purāṇic genealogy.
It encourages a sacred view of life’s diversity—seeing all species as part of an ordered creation under divine arrangement, fostering humility and non-violence.