Adhyaya 165

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे नवग्रहहोमो नाम चतुःषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः अथ पञ्चषष्त्यधिकशततमो ऽध्यायः नानाधर्माः अग्निर् उवाच ध्येय आत्मा स्थितो यो ऽसौ हृदये दीपवत् प्रभुः अनन्यविषयं कृत्वा मनो बुद्धिस्मृतीन्द्रियं

ഇങ്ങനെ അഗ്നി മഹാപുരാണത്തിലെ ‘നവഗ്രഹഹോമം’ എന്ന 164-ാം അധ്യായം സമാപിച്ചു. ഇനി 165-ാം അധ്യായമായ ‘നാനാധർമ്മങ്ങൾ’ ആരംഭിക്കുന്നു. അഗ്നി അരുളിച്ചെയ്തു—ഹൃദയത്തിൽ ദീപംപോലെ നിലകൊള്ളുന്ന പ്രഭു-ആത്മാവിനെ ധ്യാനിക്കണം; മനസ്, ബുദ്ധി, സ്മൃതി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ എന്നിവയെ മറ്റുവിഷയങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറ്റി ഏകാഗ്രമാക്കി.

Verse 2

श्राद्धन्तु ध्यायिने देयं गव्यं दधि घृतं पयः प्रियङ्गवो मसूराश् च वार्ताकुः कोद्रवो न हि

ശ്രാദ്ധത്തിൽ ധ്യാനനിഷ്ഠനായ പാത്രത്തിന് നൽകേണ്ടത്—ഗവ്യവസ്തുക്കൾ: തൈര്, നെയ്യ്, പാൽ; കൂടാതെ പ്രിയംഗു ധാന്യവും മസൂർ പരിപ്പും. എന്നാൽ വാർതാകു (വഴുതന)യും കോദ്രവ (മോട്ട ധാന്യം/മില്ലറ്റ്)യും ഉപയോഗിക്കരുത്.

Verse 3

सैंहिकयो यदा सूर्यं ग्रसते पर्वसन्धिषु हस्तिच्छाया तु सा ज्ञेया श्राद्धदानादिके ऽक्ष्या

സിംഹികാപുത്രനായ രാഹു പർവസന്ധികളിൽ സൂര്യനെ ഗ്രസിക്കുമ്പോൾ ആ സമയം ‘ഹസ്തിഛായ’ എന്നു അറിയണം; ശ്രാദ്ധം, ദാനം മുതലായ കർമങ്ങൾക്ക് അത് അക്ഷയഫലപ്രദമായ അവസരമാണ്.

Verse 4

सदा दुःस्थ इति ख , छ च मनुष्याणामिति ङ व्यापिने देयमिति ङ पित्रे चैव यदा सोमो हंसे चैव करे स्थिते तिथिर्वैवस्वतो नाम सा छाया कुञ्जरस्य तु

(സങ്കേതാക്ഷരങ്ങളിൽ) ‘സദാ ദുഃസ്ഥ’ എന്നു ഖ (കൂടാതെ ഛ), ‘മനുഷ്യാണാം’ എന്നു ങ, ‘വ്യാപിയായ (വിഷ്ണുവിന്) ദേയമ്’ എന്നു ങ എന്ന് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. പിന്നെ, ചന്ദ്രൻ ‘ഹംസം’യും ‘കര’യും നക്ഷത്രങ്ങളിൽ നിലകൊള്ളുമ്പോൾ ആ തിഥി ‘വൈവസ്വത’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു; അതിന്റെ ഛായാരൂപം കുഞ്ജരം (ആന).

Verse 5

अग्नौकरणशेषन्तु न दद्याद्वैश्वदेविके अग्न्यभावे तु विप्रस्य हस्ते दद्यात्तु दक्षिणे

വൈശ്വദേവ കർമത്തിൽ അഗ്നിയിൽ ഹോമം ചെയ്തശേഷം ശേഷിക്കുന്ന ഹുതശേഷം നൽകരുത്. എന്നാൽ അഗ്നിയില്ലെങ്കിൽ അത് ബ്രാഹ്മണന്റെ വലങ്കയ്യിൽ നൽകണം.

Verse 6

न स्त्री दुष्यति जारेण न विप्रो वेदकर्मणा बलात्कारोपभुक्ता चेद्वैरिहस्तगतापि वा

സ്ത്രീ ജാരസംഗമം കൊണ്ടു ദൂഷിതയാകുന്നില്ല; ബ്രാഹ്മണനും വേദകർമ്മം നിർവഹിച്ചതാൽ ദൂഷിതനാകുന്നില്ല. അതുപോലെ അവൾ ബലാൽസംഗത്തിന് ഇരയായാലും, അല്ലെങ്കിൽ ശത്രുവിന്റെ കൈയിൽപ്പെട്ടാലും, അതുകൊണ്ട് അവൾ മലിനയാകുന്നില്ല.

Verse 7

सन्त्यजेद् दूषितान्नारीमृतुकाले न शुद्ध्यति य आत्मत्र्यतिरेकेण द्वितीयं नात्र पश्यति

ദൂഷിതയായ സ്ത്രീയെ ഉപേക്ഷിക്കണം; ഋതുകാലത്ത് (രജഃകാലത്ത്) അവൾ ശുദ്ധയെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാൽ ആത്മാവിനെക്കാൾ വേറെയൊരു ‘രണ്ടാമത്തേതും’ ഇവിടെ കാണാത്തവനു ഈ നിയമം അതേവിധം ബാധകമല്ല.

Verse 8

ब्रह्मभूतः स एवेह योगी चात्मरतो ऽमलः विषयेन्द्रियसंयोगात् केचिद् योगं वदन्ति वै

ഇവിടെ ബ്രഹ്മഭൂതനായി, ആത്മയിൽ രമിക്കുന്ന നിർമലനായവൻ തന്നെയാണ് യോഗി. എങ്കിലും ചിലർ വിഷയങ്ങളോടുള്ള ഇന്ദ്രിയസംയോഗത്തെയേ ‘യോഗം’ എന്നു പറയുന്നു.

Verse 9

अधर्मो धर्मबुद्ध्या तु गृहीतस्तैर् अपण्डितैः आत्मनो मनसश् चैव संयोगञ्च तथा परे

അപണ്ഡിതർ അധർമത്തെ ധർമബുദ്ധിയോടെ സ്വീകരിക്കുന്നു. അവർ ആത്മാവിന്റെയും മനസ്സിന്റെയും യഥാർത്ഥ ബന്ധത്തെയും, മറ്റ് തത്ത്വങ്ങളെയും, തെറ്റായി വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നു.

Verse 10

वृत्तिहीनं मनः कृत्वा क्षेत्रज्ञं परमात्मनि एकीकृत्य विमुच्येत बन्धाद्योगो ऽयमुत्तमः

മനസ്സിനെ എല്ലാ വൃത്തികളിൽ നിന്നുമൊഴിവാക്കി, ക്ഷേത്രജ്ഞനെ പരമാത്മയിൽ ഏകീകരിച്ചാൽ ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് വിമുക്തി ലഭിക്കുന്നു—ഇതാണ് ഉത്തമയോഗം.

Verse 11

कुटुम्बैः पञ्चभिर्यामः षष्ठस्तत्र महत्तरः देवासुरमनुष्यैर् वा स जेतुं नैव शक्यते

അഞ്ച് കുടുംബങ്ങൾ/സംഘങ്ങൾ കൂടെ ഗതി നടക്കുന്നു; എന്നാൽ അവിടെ ആറാമത് അതിലും മഹത്തരം. ദേവന്മാരോ അസുരന്മാരോ മനുഷ്യരോ—ആർക്കും അവനെ ജയിക്കാനാവില്ല.

Verse 12

वहिर्मुखानि सर्वाणि कृत्वा चाभिमुखानि वै मनस्येवेन्द्रियग्रामं मनश्चात्मनि योजयेत्

എല്ലാ ബഹിർമുഖ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെയും അന്തർമുഖമാക്കി, ഇന്ദ്രിയസമൂഹത്തെ മനസ്സിൽ ലയിപ്പിക്കണം; തുടർന്ന് മനസ്സിനെ ആത്മയിൽ യോജിപ്പിക്കണം.

Verse 13

सर्वभावविनिर्मुक्तं क्षेत्रज्ञं ब्रह्मणि न्यसेत् एतज्ज्ञानञ्च ध्यानञ्च शेषो ऽन्यो ग्रन्थविस्तरः

സകല ഭാവാവസ്ഥകളും സംസ്കാരങ്ങളും വിട്ടൊഴിഞ്ഞ ക്ഷേത്രജ്ഞനെ ബ്രഹ്മത്തിൽ നിക്ഷേപിക്കണം. ഇതുതന്നെ ജ്ഞാനവും ധ്യാനവും; ശേഷമുള്ളത് ഗ്രന്ഥവിസ്താരമത്രം.

Verse 14

चौरहस्तगतापि वेति ख , घ , ञ च द्वितीयं नानुपश्यतीति घ , ट च स जेतुं न च शक्यत इति ग , ङ च शेषा ये ग्रन्थविस्तरा इति ङ यन्नास्ति सर्वलोकस्य तदस्तीति विरुध्यते कथ्यमानं तथान्यस्य हृदये नावतिष्ठते

കള്ളന്റെ കൈയിൽപ്പെട്ടാലും (വചനം) അതുപോലെ തന്നെ അറിയപ്പെടുന്നു; എന്നാൽ ‘ദ്വിതീയം’ (പ്രമാണം/സ്ഥിരീകരണം) കാണാത്തവൻ ഭ്രമിക്കുന്നു—അവനെ ജയിക്കാനാവില്ല. ശേഷമുള്ള പാഠങ്ങൾ ഗ്രന്ഥവിസ്താരമാത്രം. സർവ്വലോകം അംഗീകരിക്കാത്തതിനെ ‘ഉണ്ട്’ എന്നു പറയുന്നത് വിരോധം; അങ്ങനെ പറഞ്ഞാൽ അത് മറ്റൊരാളുടെ ഹൃദയത്തിൽ നിലനിൽക്കില്ല.

Verse 15

असंवेद्यं हि तद् ब्रह्म कुमारी स्त्रीमुखं यथा अयोगी नैव जानाति जात्यन्धो हि घटं यथा

ആ ബ്രഹ്മം ഇന്ദ്രിയഗ്രാഹ്യമല്ല—കുമാരി സ്ത്രീമുഖം (ഗൃഹസ്ഥാനുഭവം) അറിയാത്തതുപോലെ. അതുപോലെ യോഗത്തിൽ സ്ഥാപിതനല്ലാത്തവൻ അതിനെ അറിയില്ല; ജന്മാന്ധൻ ഘടം അറിയാത്തതുപോലെ.

Verse 16

सत्र्यसन्तं द्विजं दृष्ट्वा स्थानाच्चलति भास्करः एष मे मण्डलं भित्त्वा परं ब्रह्माधिगच्छति

സത്രവ്രതത്തിൽ സ്ഥിരനായ ദ്വിജനെ കണ്ടു ഭാസ്കരൻ തന്റെ സ്ഥാനത്തിൽ നിന്ന് നീങ്ങുന്നു—“ഇവൻ എന്റെ മണ്ഡലം ഭേദിച്ച് പരബ്രഹ്മത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.”

Verse 17

उपवासव्रतञ्चैव स्नानन्तीर्थं फलन्तपः द्विजसम्पादनञ्चैव सम्पन्नन्तस्य तत् फलं

ഉപവാസവ്രതം, തീർത്ഥസ്നാനം, തപസ്സിന്റെ ഫലം, ദ്വിജസമ്പാദനം (സേവ/പ്രസാദനം)—വിധിപൂർവ്വം അനുഷ്ഠാനം പൂർത്തിയാക്കിയവന് ഇതുതന്നെ ഫലരൂപ പുണ്യം.

Verse 18

एकाक्षरं परं ब्रह्म प्राणायामः परन्तपः सावित्र्यास्तु परं नास्ति पावनं परमं स्मृतः

ഏകാക്ഷരമേ പരബ്രഹ്മം; ഹേ പരന്തപ, പ്രാണായാമം തന്നെയാണ് പരമതപസ്. സാവിത്രി (ഗായത്രി) മന്ത്രത്തേക്കാൾ മേലൊന്നുമില്ല; അവൾ പരമ പാവനയായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 19

पूर्वं स्त्रियः सुरैर् भुक्ताः सोमगन्धर्ववह्निभिः भुञ्जते मानुषाः पश्चान्नैता दुष्यन्ति केनचित्

മുമ്പ് സ്ത്രീകൾ ദേവന്മാർ—സോമൻ, ഗന്ധർവർ, അഗ്നി—ഇവരാൽ ഭോഗിക്കപ്പെട്ടു; പിന്നീട് മനുഷ്യർ അവരെ അനുഭവിക്കുന്നു. അതിനാൽ അവർ ആരാലും ദൂഷിതരാകുന്നില്ല.

Verse 20

असवर्णेन यो गर्भः स्त्रीणां योनौ निषिच्यते अशुद्धा तु भवेन्नारी यावत्छल्यं न मुञ्चति

അസവർണ്ണനായ പുരുഷനാൽ സ്ത്രീയുടെ യോനിയിൽ നിക്ഷിപ്തമായ ഗർഭം ഉണ്ടായാൽ, ആ ശല്യം (അന്യദ്രവ്യം/അവശിഷ്ടം) വിട്ടുപോകുന്നതുവരെ അവൾ അശുദ്ധയായി ഇരിക്കും.

Verse 21

निःसृते तु ततः शल्ये रजसा शुद्ध्यते ततः ध्यानेन सदृशन्नास्ति शोधनं पापकर्मणां

ആ ശല്യം പുറത്തുപോയാൽ പിന്നെ രജസ് (മണ്ണ്/ധൂളി) കൊണ്ടു ശുദ്ധി ലഭിക്കുന്നു; എന്നാൽ പാപകർമ്മങ്ങളുടെ ശോധനയ്ക്ക് ധ്യാനത്തോട് സമമായ ശുദ്ധീകരണം ഇല്ല.

Verse 22

श्वपाकेष्वपि भुञ्जानो ध्यानेन हि विशुद्ध्यति आत्मा ध्याता मनो ध्यानं ध्येयो विष्णुः फलं हरिः

ശ്വപാകന്മാരുടെ (ചാണ്ഡാലരുടെ) ഇടയിൽ ഭക്ഷിച്ചാലും ധ്യാനത്തിലൂടെ തന്നെ വിശുദ്ധി ലഭിക്കുന്നു. ആത്മാവാണ് ധ്യാതാവ്; മനസ്സാണ് ധ്യാനം; വിഷ്ണുവാണ് ധ്യേയം; ഹരിയാണ് ഫലം (പ്രാപ്തി).

Verse 23

अक्षयाय यतिः श्राद्धे पङ्क्तिपावनपावनः आरूढो नैष्ठिकन्धर्मं यस्तु प्रच्यवते द्विजः

ശ്രാദ്ധത്തിൽ യതി അക്ഷയപുണ്യം നൽകുകയും ഭോജനപങ്ക്തിയെ പാവനമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; എന്നാൽ നൈഷ്ടികധർമ്മം ഏറ്റെടുത്ത് അതിൽ നിന്ന് വഴുതുന്ന ദ്വിജൻ അങ്ങനെ അല്ല।

Verse 24

स्वसंवेद्यं हि तद् ब्रह्म इति ग , ङ च सुसंवेद्यं हि तद् ब्रह्म इति ज , ट च स्वयं वेद्यं हि तद् ब्रह्म इति घ , ञ च प्रायश्चित्तं न पश्यामि येन शुद्ध्येत्स आत्महा ये च प्रव्रजिताः पत्न्यां या चैषां वीजसन्ततिः

“ആ ബ്രഹ്മം സ്വസംവേദ്യം”—ഇത് ഗ, ങ പാഠം; “ആ ബ്രഹ്മം സുസംവേദ്യം”—ഇത് ജ, ട പാഠം; “ആ ബ്രഹ്മം സ്വയം വേദ്യം”—ഇത് ഘ, ഞ പാഠം. (പ്രായശ്ചിത്തത്തെക്കുറിച്ച്) ആത്മഹന്താവിന് ശുദ്ധിയുണ്ടാക്കുന്ന പ്രായശ്ചിത്തം ഞാൻ കാണുന്നില്ല; ഭാര്യാബന്ധത്തിൽ തന്നെയിരിക്കെ പ്രവ്രജിതരായവർക്കും അല്ല, അവരുടെ ബീജത്തിൽ നിന്നുള്ള സന്തതിക്കും അല്ല।

Verse 25

विदुरा नाम चण्डाला जायन्ते नात्र संशयः शतिको म्रियते गृध्रः श्वासौ द्वादशिकस् तथा

വിദുരാ എന്ന പേരുള്ള സ്ത്രീകൾ ചണ്ഡാലിയായി ജനിക്കുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല. ‘ശതിക’ എന്നവൻ മരിച്ച് ഗൃധ്രനാകുന്നു; അതുപോലെ ‘ശ്വാസ’ ‘ദ്വാദശിക’ ആകുന്നു।

Verse 26

भासो विंशतिवर्षाणि सूकरो दशभिस् तथा अपुष्पो विफलो वृक्षो जायते कण्टकावृतः

ഭാസ (കാറ്റുപക്ഷി/ചില) ഇരുപത് വർഷം ജീവിക്കുന്നു; സൂകരവും പത്ത് വർഷം. മുള്ളുകൾകൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ട വൃക്ഷം പുഷ്പരഹിതവും ഫലരഹിതവും ആയി ജനിക്കുന്നു।

Verse 27

ततो दावाग्निदग्धस्तु स्थाणुर्भवति सानुगः ततो वर्षशतान्यष्टौ द्वे तिष्ठत्यचेतनः

അതിനുശേഷം കാട്ടുതീയിൽ ദഗ്ധനായി, കൊമ്പുമുളകളോടുകൂടി സ്ഥാണുവായി (മരത്തണ്ട്) മാറുന്നു. പിന്നെ എട്ടുനൂറ്റി രണ്ട് വർഷം അവൻ അചേതനനായി നിൽക്കുന്നു।

Verse 28

पूर्णे वर्षसहस्रे तु जायते ब्रह्मराक्षसः प्लवेन लभते मोक्षं कुलस्योत्सादनेन वा

പൂർണ്ണമായ ആയിരം വർഷം പൂർത്തിയായാൽ ഒരാൾ ബ്രഹ്മരാക്ഷസനാകുന്നു. അവൻ ‘പ്ലവ’ എന്ന ശുദ്ധീകരണ-താരണമെന്ന കർമത്തിലൂടെയോ, അല്ലെങ്കിൽ സ്വന്തം കുലനാശത്തിലൂടെയോ മോക്ഷം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 29

योगमेव निषेवेतेत नान्यं मन्त्रमघापहं

യോഗം മാത്രമേ അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടത്; പാപം അകറ്റുന്ന മറ്റൊരു മന്ത്രം ഇല്ല.