Adhyaya 59: The Obstacle-Removing Vow (Procedure for Worship of Vināyaka)
Avighnakara-vrata (Vināyaka-pūjā-vidhi)
Ritual-Manual
ອັດທະຍາຍນີ້ອະທິບາຍວຣະຕະ “ອະວິຄນະກະຣະ” ຢ່າງເປັນຂໍ້ກຳນົດ ເພື່ອປ້ອງກັນ ຫຼືກຳຈັດວິຄນະ (ອຸປະສັກ) ທັງດ້ານພິທີກຳແລະຊີວິດໂລກ. ໃຫ້ຖືວຣະຕະໃນວັນຈະຕຸຣຖີ ເດືອນພາລກຸນ ໂດຍຮັກສານັກຕາຫາຣ (ກິນອາຫານຕອນກາງຄືນເທົ່ານັ້ນ) ແລະປາຣະນະດ້ວຍອາຫານທີ່ເຮັດຈາກງາ (ຕິລານນະ) ເຄື່ອງບູຊາດຽວກັນໃຫ້ທຳໂຮມະຖວາຍໄຟ ແລະໃຫ້ທານແກ່ພຣາຫມະນ ພ້ອມຮູບພຣະຄະເນຊະໜ້າຊ້າງ (ຄະຊະວັກຕຣະ) ທຳດ້ວຍຄຳ. ຍົກຕົວຢ່າງຢືນຢັນຜົນ: ສະຄະຣະສຳເລັດອັດສະວະເມທະ, ຣຸດຣະທຳລາຍຕຣິປຸຣະ, ແລະຜູ້ເວົ້າໄດ້ກະທຳ “ດື່ມມະຫາສະມຸດ” ທັງໝົດຜູກໂຍງກັບພຣະກະຣຸນາຂອງວິນາຍະກະຜ່ານວຣະຕະນີ້
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 59
Verse 1
अगस्त्य उवाच । अथाविघ्नकरं राजन् कथयामि शृणुष्व मे । येन सम्यक् कृतेंऽपि न विघ्नमुपजायते ॥ ५९.१ ॥
ອະກັດສະຕະຍະ ກ່າວວ່າ: ບັດນີ້ ໂອ ພຣະຣາຊາ, ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍວິທີທີ່ເຮັດໃຫ້ບໍ່ມີອຸປະສັກ; ຈົ່ງຟັງຂ້າພະເຈົ້າ—ໂດຍວິທີນີ້ ແມ່ນແຕ່ເຮັດກິດໃຫ້ຖືກຕ້ອງແລ້ວ ກໍບໍ່ເກີດອຸປະສັກ.
Verse 2
चतुर्थ्यां फाल्गुने मासि ग्रहीतव्यं व्रतं त्विदम् । नक्ताहारेण राजेन्द्र तिलान्नं पारणं स्मृतम् । तदेवाग्नौ तु होतव्यं ब्राह्मणाय च तद्भवेत् ॥ ५९.२ ॥
ໃນວັນຈັດທີ 4 ຂອງເດືອນພາລກຸນະ ຄວນຮັບຖືວຣະຕະນີ້. ໂອ ພຣະຣາຊາ, ດ້ວຍການກິນອາຫານເທົ່າແຕ່ຕອນກາງຄືນ ອາຫານປິດວຣະຕະ (ປາຣະນະ) ທີ່ກ່າວໄວ້ແມ່ນ ເຂົ້າຄົວງາ. ອາຫານນັ້ນເອງຄວນຖວາຍເຂົ້າໄຟ ແລະຄວນມອບໃຫ້ພຣາຫມັນດ້ວຍ.
Verse 3
चातुर्मास्यं व्रतं चैत्तत् कृत्वा वै पञ्च मे तथा । सौवर्णं गजवक्त्रं तु कृत्वा विप्राय दापयेत् ॥ ५९.३ ॥
ເມື່ອໄດ້ປະຕິບັດວຣະຕະຈາຕຸຣມາສະຍະນີ້ ແລະດັ່ງດຽວກັນໄດ້ຮັກສາຂໍ້ປະພຶດ 5 ປະການຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຄວນໃຫ້ສ້າງຮູບທອງຄໍາທີ່ມີໃບໜ້າຊ້າງ ແລະໃຫ້ຖວາຍແກ່ພຣາຫມັນ.
Verse 4
पायसैः पञ्चभिः पात्रैरुपेतं तु तिलैस्तथा । एवं कृत्वा व्रतं चै तत् सर्वविघ्नैर्विमुच्यते ॥ ५९.४ ॥
ດ້ວຍພາຊະນະ 5 ໃບທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຂ້າວນົມ (ປາຍະສະ) ແລະມີງາປະກອບຄຽງກັນ, ເມື່ອປະຕິບັດວຣະຕະນີ້ດັ່ງນີ້ ຈະພົ້ນຈາກອຸປະສັກທັງປວງ.
Verse 5
हयमेधस्य विघ्ने तु संजाते सगरः पुरा । एतदेव चरित्वा तु हयमेधं समापतवान् ॥ ५९.५ ॥
ເມື່ອມີອຸປະສັກເກີດຂຶ້ນໃນພິທີອັດສະວະເມທະ ກະສັດສະກະຣະໃນການກ່ອນ ໄດ້ປະພຶດພິທີນີ້ເທົ່ານັ້ນ ແລະໄດ້ເຮັດໃຫ້ພິທີບູຊາມ້າສຳເລັດລົງ។
Verse 6
तथा रुद्रेण देवेन त्रिपुरं निघ्नता पुरा । एतदेव कृतं तस्मात् त्रिपुरं तेन पातितम् । मया समुद्रं पिबता एतदेव कृतं व्रतम् ॥ ५९.६ ॥
ດັ່ງນັ້ນໃນການກ່ອນ ເມື່ອພຣະຣຸດຣະເທວະກຳລັງປະຫານຕຣິປຸຣະ ກໍໄດ້ປະຕິບັດວຣະຕະນີ້ເທົ່ານັ້ນ; ເພາະສະນັ້ນ ຕຣິປຸຣະຈຶ່ງຖືກທຳໃຫ້ຕົກລົງໂດຍພຣະອົງ. ແລະໂດຍຂ້າພະເຈົ້າເມື່ອດື່ມທະເລ ກໍໄດ້ຖືວຣະຕະນີ້ເຊັ່ນກັນ.
Verse 7
अन्यैरपि महीपालैरेतदेव कृतं पुरा । तपोऽर्थिभिर्ज्ञानकृतैर्निर्विघ्नार्थे परंतप ॥ ५९.७ ॥
ໃນການກ່ອນ ກະສັດຜູ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນອື່ນໆກໍໄດ້ປະຕິບັດສິ່ງນີ້ເຊັ່ນກັນ. ໂອ ຜູ້ປະຫານສັດຕູ, ຜູ້ໃຝ່ຫາຕະປະ ແລະຜູ້ອຸທິດໃຫ້ແກ່ປັນຍາ ກໍເຮັດເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກອຸປະສັກ.
Verse 8
शूराय धीराय गजाननाय लम्बोदरायैकदंष्ट्राय चैव । एवं पूज्यस्तद्दिने तत्पुनश्च होमं कुर्याद् विघ्नविनाशहेतोः ॥ ५९.८ ॥
ແດ່ຜູ້ກ້າຫານ, ແດ່ຜູ້ໝັ້ນຄົງ, ແດ່ຜູ້ມີໜ້າຊ້າງ, ແດ່ຜູ້ມີທ້ອງໃຫຍ່, ແລະແດ່ຜູ້ມີງາດຽວ—ເມື່ອບູຊາພຣະອົງໃນວັນນັ້ນແລ້ວ ຄວນເຮັດພິທີໂຮມະ (ບູຊາໄຟ) ອີກຄັ້ງ ເພື່ອເປັນເຫດໃຫ້ອຸປະສັກພິນາດ.
Verse 9
अनेन कृतमात्रेण सर्वविघ्नैर्विमुच्यते । विनायकस्य कृपया कृतकृत्यो नरो भवेत् ॥ ५९.९ ॥
ດ້ວຍການປະຕິບັດນີ້ພຽງແຕ່ເທົ່ານັ້ນ ກໍພົ້ນຈາກອຸປະສັກທັງປວງ. ໂດຍພຣະເມດຕາກະຣຸນາຂອງວິນາຍະກະ ມະນຸດຈະເປັນຜູ້ທີ່ກິດທີ່ຄວນເຮັດສຳເລັດແລ້ວ.
Frequently Asked Questions
The text foregrounds disciplined, rule-governed action (vrata) as a means to reduce disruption (vighna) in major undertakings; it frames efficacy as arising from correct timing, restraint (naktāhāra), and socially distributive acts (homa and dāna), culminating in the ideal of becoming kṛtakṛtya (“having accomplished what is to be done”) through Vināyaka’s anugraha.
The observance is specified for caturthī (the fourth lunar day) in the month of Phālguna. The chapter also mentions a cāturmāsya-related framing (a four-month observance context), though the core initiation marker given here is Phālguna-caturthī.
While not explicitly ecological in vocabulary, the chapter links ‘obstacle-removal’ to successful completion of large-scale rites and cosmic acts (e.g., Tripura’s fall; the ocean motif). Read through the Varāha–Pṛthivī frame, this functions as an ethic of stabilizing conditions—minimizing disorder (vighna) through restraint and redistribution—thereby supporting a conceptual ‘balance’ necessary for orderly terrestrial life and governance.
Sagara (a royal figure associated with the aśvamedha) is named, along with Rudra (as the agent in the Tripura episode). Vināyaka/Gaṇeśa is the focal deity (gajānana, lambodara, ekadaṃṣṭra). The text also references brāhmaṇa recipients as part of the ritual economy.