Adhyaya 46: The Rite of the Āṣāḍha Bright-Fortnight Dvādaśī Fast and the Installation (Nyāsa) of the Fourfold Manifestation
Āṣāḍha-śukla-dvādaśī-vrata-vidhiḥ caturvyūha-nyāsaś ca
Ritual-Manual with Etiological Narrative (vrata-māhātmya)
ໃນກອບການສອນລະຫວ່າງ ວະຣາຫະ ແລະ ປຣິຖະວີ ບົດນີ້ອະທິບາຍວິທີປະຕິບັດວຣະຕະ ທວາດະຊີ ໃນປັກສະສວ່າງເດືອນ ອາສາດ ທີ່ຖືກຍົກເປັນຄໍາສອນຂອງ ດຸຣວາສະ. ຜູ້ປະຕິບັດບູຊາດ້ວຍນ້ໍາຫອມແລະດອກໄມ້ ແລ້ວເຮັດ ນຍາສ ກໍານົດນາມ/ຄຸນພຣະເຈົ້າໃສ່ອະວັຍະວະ—ຕີນ ແອວ ທ້ອງ ອົກ ແຂນ ຄໍ ແລະຫົວ—ຈາກນັ້ນປະດິດສະຖານຮູບຄໍາຂອງ ວາສຸເທວະ ພ້ອມກັບ ຈະຕຸຣວຍູຫະ ອັນນິລັນດອນ. ຂັ້ນຕອນພິທີມີການວາງ ຄະຕະ (ໝໍ້ນ້ໍາ) ທີ່ຄຸມຜ້າໄວ້ຫນ້າສະຖານບູຊາ ແລະຖວາຍຮູບທີ່ບູຊາແລ້ວໃຫ້ພຣາຫມັນຜູ້ສະທາຍະຍາຍເວດ. ເພື່ອຢືນຢັນອານິສົງ ມີເລື່ອງປຣິຖະວີຮ້ອງທຸກເຖິງພາລະຫນັກຈາກຜູ້ປົກຄອງທີ່ແຂງແກ່ ແລະກໍາລັງສັດຕູ, ເທວະທັງຫຼາຍວອນຂໍຕໍ່ ນາຣາຍະນະ, ແລະພຣະອົງຕັ້ງໃຈອະວະຕານຜ່ານຍິງຜູ້ຖືອຸປະວາສ ອາສາດ-ສຸກລະ ຮ່ວມກັບສາມີ; ວາສຸເທວະ ແລະ ເທວະກີ ໄດ້ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແລະລູກຫຼານໂດຍຖືວຣະຕະທວາດະຊີ.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 46
Verse 1
दुर्वासा उवाच । आषाढेऽप्येवमेवं तु संकल्प्य विधिना नरः । अर्चयेत् परमं देवं गन्धपुष्पैरनेकशः ॥ ४६.१ ॥
ດຸຣວາສາ ກ່າວວ່າ: «ໃນເດືອນອາສາດະດ້ວຍ ເມື່ອບຸກຄົນຕັ້ງສັງກັນປະກອບພິທີຕາມວິທີທີ່ກຳນົດແລ້ວ ຄວນບູຊາເທວະສູງສຸດ ດ້ວຍເຄື່ອງຫອມ ແລະດອກໄມ້ຫຼາຍໆ ຢ່າງສະເໝີ»។
Verse 2
वासुदेवाय पादौ तु कटिं संकर्षणाय च । प्रद्युम्नायेति जठरं अनिरुद्धाय वै उरः ॥ ४६.२ ॥
«ໃຫ້ຖວາຍ/ກຳນົດ ພະບາດທັງສອງແກ່ ວາສຸເທວະ; ແລະສ່ວນແອວແກ່ ສັງກະຣະສະນະ; ທ້ອງໂດຍກ່າວວ່າ “ແກ່ ປຣັດຍຸມນະ”; ແລະອົກແກ່ ອະນິຣຸດທະ»។
Verse 3
चक्रपाणयेति भुजौ कण्ठं भूपतये तथा । स्वनाम्ना शङ्खचक्रौ तु पुरुषायेति वै शिरः ॥ ४६.३ ॥
«(ຄວນກຳນົດ) ແຂນທັງສອງວ່າ “ແກ່ ຈັກຣະປານິ”; ແລະຄໍວ່າ “ແກ່ ພູປະຕິ” ເຊັ່ນກັນ. ສັງຂ໌ ແລະ ຈັກຣະ ໃຫ້ເອີ້ນຕາມຊື່ຂອງຕົນ; ແລະສ່ວນຫົວວ່າ “ແກ່ ປຸຣຸສະ”»។
Verse 4
एवमभ्यर्च्य मेधावी प्राग्वत्तस्याग्रतो घटम् । विन्यस्य वस्त्रसंयुक्तं तस्योपरि ततो न्यसेत् । काञ्चनं वासुदेवं तु चतुर्व्यूहं सनातनम् ॥ ४६.४ ॥
ເມື່ອໄດ້ບູຊາແລ້ວ ຜູ້ມີປັນຍາຄວນເຮັດຕາມທີ່ກໍານົດໄວ້ກ່ອນ: ວາງຫມໍ້ນ້ໍາໄວ້ຂ້າງໜ້າ; ວາງພ້ອມຜ້າ ແລ້ວຈຶ່ງວາງຮູບວາສຸເທວະທອງ—ຮູບແຫ່ງຈະຕຸວິວະ (caturvyūha) ອັນນິລັນດອນ—ໄວ້ເທິງນັ້ນ।
Verse 5
तमभ्यर्च्य विधानॆन गन्धपुष्पादिभिः क्रमात् । प्राग्वत् तं ब्राह्मणे दद्यात् वेदवादिनि सुव्रते । एवं नियमयुक्तस्य यत्पुण्यं तच्छृणुष्व मे ॥ ४६.५ ॥
ເມື່ອບູຊາພຣະອົງນັ້ນຕາມພິທີກໍານົດ ໂດຍລໍາດັບດ້ວຍນ້ໍາຫອມ ດອກໄມ້ ແລະອື່ນໆ; ດັ່ງທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ກ່ອນ ຄວນມອບຂອງນັ້ນໃຫ້ແກ່ພຣາຫມະນຜູ້ສວດເວດ ແລະມີວິນັຍດີ. ບັດນີ້ ຈົ່ງຟັງຈາກຂ້ອຍເຖິງບຸນຜົນຂອງຜູ້ມີນິຍົມວິນັຍເຊັ່ນນີ້.
Verse 6
वसुदेवोऽभवद् राजा यदुवंशविवर्धनः । देवकी तस्य भार्या तु समानव्रतधारिणी ॥ ४६.६ ॥
ວາສຸເທວະໄດ້ເປັນກະສັດ ຜູ້ເພີ່ມພູນວົງສາຍະດຸ. ເທວະກີເປັນພຣະມະເຫສີຂອງພຣະອົງ ເປັນນາງຜູ້ຮັກສາວິນັຍແລະປະຕິບັດພຣະວຣະຕະດຽວກັນ.
Verse 7
सा त्वपुत्राऽभवत् साध्वी पतिधर्मपरायणा । तस्य कालेन महता नारदोऽभ्यगमद् गृहम् ॥ ४६.७ ॥
ແຕ່ນາງນັ້ນກໍຍັງບໍ່ມີບຸດ ເປັນນາງຜູ້ດີ ແລະອຸທິດຕົນໃນທໍາຂອງພຣະສາມີ. ເມື່ອເວລາຜ່ານໄປດົນນານ ນາຣະດະໄດ້ມາເຖິງເຮືອນຂອງພວກເຂົາ.
Verse 8
वासुदेवेनासौ भक्त्या पूजितो वाक्यमब्रवीत् । वासुदेव शृणुष्व त्वं देवकार्यं ममानघ । श्रुत्वैतां च कथां शीघ्रमागतोऽस्मि तवान्तिकम् ॥ ४६.८ ॥
ເມື່ອຖືກວາສຸເທວະບູຊາດ້ວຍຄວາມສັດທາ ນາຣະດະກ່າວຄໍານີ້ວ່າ: “ວາສຸເທວະ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ ຈົ່ງຟັງພະລະກິດແຫ່ງເທວະຂອງຂ້ອຍ. ເມື່ອໄດ້ຍິນເລື່ອງນີ້ ຂ້ອຍຈຶ່ງມາຫາເຈົ້າຢ່າງວ່ອງໄວ.”
Verse 9
पृथिवी देवसमितौ मया दृष्टा यदूत्तम । गत्वा च जल्पती भारं न शक्ताऽऽहितुं सुराः ॥ ४६.९ ॥
ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງຍະດູ! ຂ້າໄດ້ເຫັນແຜ່ນດິນໃນສະພາເທວະ; ເມື່ອນາງໄປຮອດ ນາງໄດ້ກ່າວຖຶງຄວາມທຸກວ່າ ເທວະທັງຫຼາຍບໍ່ອາດແບກພາລະນັ້ນໄດ້।
Verse 10
सौभकंसजरासन्धाः पुनर्नरक एव च । कुरुपाञ्चालभोजाश्च बलिनो दानवाः सुराः । पीडयन्ति समेतां मां तान् हनध्वं सुरोत्तमाः ॥ ४६.१० ॥
ສໍພະ, ກັງສະ, ຈະຣາສັນທະ ແລະ ນະຣະກະອີກດ້ວຍ; ພ້ອມທັງ ກຸຣຸ, ປານຈາລ, ໂພຊາ—ດານະວະຜູ້ມີກຳລັງ ແລະ ຜູ້ມີຮູບດັ່ງເທວະແຕ່ເປັນສັດຕູ—ໄດ້ຊຸມນຸມກັນມາບີບຄັ້ນຂ້າ. ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນເທວະ, ຈົ່ງປະຫານພວກເຂົາເຖີດ।
Verse 11
एवमुक्ताः पृथिव्या ते देवा नारायणं गताः । मनसा स च देवेशः प्रत्यक्षस्तत्क्षणात् बभौ ॥ ४६.११ ॥
ເມື່ອຖືກພຣິຖະວີກ່າວດັ່ງນັ້ນ ເທວະເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ນາຣາຍະນະ; ແລະ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງເທວະນັ້ນ ເມື່ອຖືກເຊີນດ້ວຍໃຈ ກໍປາກົດຕໍ່ໜ້າໃນທັນທີນັ້ນເອງ।
Verse 12
उवाच च सुरश्रेष्ठः स्वयं कार्यमिदं सुराः । साधयामि न सन्देहो मर्त्यं गत्वा मनुष्यवत् ॥ ४६.१२ ॥
ແລ້ວ ຜູ້ປະເສີດໃນເທວະໄດ້ກ່າວວ່າ: “ໂອ ເທວະທັງຫຼາຍ, ວຽກນີ້ຂ້າຈະສຳເລັດເອງ. ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສ—ຂ້າຈະໄປສູ່ໂລກມະຕະ ແລະ ປະພຶດດັ່ງມະນຸດ.”
Verse 13
किंत्वाषाढे शुक्लपक्षे या नारी सह भर्तृणा । उपोष्यति मनुष्येषु तस्या गर्भे भवाम्यहम् ॥ ४६.१३ ॥
ແຕ່ຢ່າງໃດກໍຕາມ ໃນມະນຸດທັງຫຼາຍ, ຍິງໃດທີ່ພ້ອມກັບຜົວ ຖືອຸໂປສະຖະ (ອົດອາຫານ) ໃນຂ້າງຂຶ້ນຂອງເດືອນອາສາດະ, ໃນຄັນຂອງນາງນັ້ນ ຂ້າຈະບັງເກີດ (ອະວະຕາຣ) ເອງ।
Verse 14
एवमुक्त्वा गतो देवः स्वयं चाहमिहागतः । उपदिष्टं तु भवतोऽपुत्रस्य विशेषतः । उपोष्य लभते पुत्रं सहभार्यो न संशयः ॥ ४६.१४ ॥
ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ພຣະເທວະດາກໍໄດ້ໄປ; ແລະຂ້າພະເຈົ້າເອງກໍມາຮອດທີ່ນີ້. ຄໍາສອນນີ້ໄດ້ຖ່າຍທອດເປັນພິເສດແກ່ທ່ານຜູ້ບໍ່ມີບຸດ: ດ້ວຍການອົບພອນອົດອາຫານ ຈະໄດ້ບຸດພ້ອມກັບພັນລະຍາ ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສ.
Verse 15
एतां च द्वादशीं कृत्वा वासुदेवस्तथाप्तवान् । महतिं च श्रियं प्राप्तः पुत्रपौत्रसमन्वितः ॥ ४६.१५ ॥
ແລະເມື່ອໄດ້ປະຕິບັດດວາດະຊີນີ້ແລ້ວ ວາສຸເທວະກໍໄດ້ບັນລຸຜົນເຊັ່ນດຽວກັນ. ທ່ານໄດ້ຮັບຄວາມຮຸ່ງເຮືອງອັນໃຫຍ່ ແລະມີບຸດຫຼານພ້ອມພຽງ.
Verse 16
भुक्त्वा राज्यश्रियं सोऽथ गतः परमिकां गतिम् । एष ते विधिरुद्दिष्ट आषाढे मासि वै मुने ॥ ४६.१६ ॥
ເມື່ອໄດ້ເສບສຸກຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງລາຊະສົມບັດແລ້ວ ທ່ານກໍໄດ້ບັນລຸຄວາມເປັນສູງສຸດ. ພິທີນີ້ໄດ້ຖືກກໍານົດໄວ້ເພື່ອທ່ານ ໂອ ມຸນີ, ໃນເດືອນອາສາດ.
Frequently Asked Questions
The text presents disciplined ritual observance (niyama-yukta vrata) as a means of restoring order when Earth is overburdened by oppressive power. It links personal restraint (upavāsa), correct procedure (vidhi), and socially embedded redistribution (dāna to a vedavādin brāhmaṇa) to broader terrestrial stability, using Pṛthivī’s complaint as an ethical prompt to address imbalance.
The observance is specified for Āṣāḍha (Āṣāḍhe), particularly the śukla-pakṣa (bright fortnight). The narrative emphasizes fasting/observance by a woman together with her husband during this period, and the chapter highlights Dvādaśī as the key tithi through the statement that performing “etāṃ ca dvādaśīm” yields results.
It frames imbalance as Pṛthivī-bhāra—Earth’s inability to bear accumulated burdens caused by powerful destructive forces and rulers. The gods’ consultation and Nārāyaṇa’s decision to intervene translate terrestrial distress into a moral-ecological problem: when governance and power become excessive, corrective action (here, ritual discipline and divine intervention) is narrated as restoring equilibrium.
The chapter references the Yadu lineage (Yaduvaṃśa) through King Vasudeva and his wife Devakī, presented as exemplars of the vrata’s efficacy. It also names Nārada as the messenger who conveys the Earth-burden narrative, Durvāsas as the ritual instructor, and Nārāyaṇa as the divine agent responding to the crisis.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.