Adhyaya 173: Account of Gokarṇa’s Śuka-Satra, Temple Consecration, and the Resulting Merit
Gokarṇa-śuka-satra-pratiṣṭhā-phala-kathana
Ritual-Manual (Tīrtha-Māhātmya and Dāna-Śrāddha Praxis)
ວຣາຫະເລົ່າໃຫ້ປຣິຖະວີຟັງເຖິງເຫດການຫຼັງຈາກໂກກະຣະນະຕັ້ງຖິ່ນຖານຢ່າງເປັນມົງຄຸນ: ລາວໃຫ້ກຽດແກ່ຊຸກະ ພໍ່ແມ່ຂອງຊຸກະ ແລະຄອບຄົວຜູ້ມີທຳ ພ້ອມຈັດການບູຊາຮ່ວມແລະງານສະເຫຼີມສະຫຼອງໃນມະຖຸຣາ. ເນື້ອເລື່ອງເນັ້ນສັດກາຣະ (ການຕ້ອນຮັບຢ່າງເປັນລະບຽບ), ການອຸປະຖຳສາສະໜາຕໍ່ສາທາລະນະ, ແລະພິທີໃຫຍ່ທີ່ບໍ່ມີອຸປະສັກ ພ້ອມການໃຫ້ທານອາຫານແກ່ພຣາຫມັນເປັນປະຈຳ. ໂກກະຣະນະສ້າງສະຖານບູຊາພຣະສິວະສຳຄັນນາມ “ຊຸເກສະວະຣະ” ຕາມຊື່ຊຸກະ ແລະຈັດສັດຣະ-ງານເລີ້ຍງພຣາຫມັນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຈົນເອີ້ນວ່າ “ຊຸກະ-ສັດຣະ”. ຄຳພີເຊື່ອມການອາບນ້ຳທີ່ຕີຣຖະ, ສຣາດທະ, ທານຄຳແລະທານງົວ, ແລະພິທີຮ່ວມຊຸມຊົນ ກັບສະຫວັດດີພາບສັງຄົມ ແລະການຂຶ້ນສູ່ພົບສູງຫຼັງມໍລະນະຂອງຊຸກະ (ລວມທັງຊະບະຣະຜູ້ໜຶ່ງກັບພັນລະຍາ) ເປັນຄວາມສືບຕໍ່ແຫ່ງທຳ ແລະທາງໄປສູ່ໂມກຂະ.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 173
Verse 1
श्रीवराह उवाच ॥ तत्र स्थित्वा यथान्यायं गोकरणः सर्वमङ्गलम् ॥ शुकं च मातापितरौ साधुभार्याचतुष्टयम्
ພຣະສີວະຣາຫະຕັດວ່າ: ເມື່ອພັກຢູ່ທີ່ນັ້ນຕາມຄວາມຄວນແຫ່ງທຳນຽມທາງທຳ, ໂກກະນະຜູ້ເປັນດັ່ງມງຄົນທັງປວງ ໄດ້ນົບນ້ອມສັກກາລະສຸກະ, ມານດາບິດາຂອງຕົນ ແລະກຸ່ມພັນລະຍາຜູ້ດີງາມທັງສີ່.
Verse 2
सम्मान्य पूजयामास यथाविभवशक्तितः ॥ मथुरावासिभिर्लोकैरुद्यानं कारयंस्तदा
ລາວໄດ້ໃຫ້ກຽດແລະບູຊາຕາມກຳລັງຂອງຕົນ; ແລະໃນເວລານັ້ນ ຮ່ວມກັບຊາວມະຖຸຣາ ໄດ້ໃຫ້ຈັດສ້າງສວນອຸທຍານໜຶ່ງ.
Verse 3
स्वयं च कृतवांस्तत्र अविघ्नस्य महामखम् ॥ भक्ष्यभोज्ये ब्राह्मणेभ्यो ददौ दानानि नित्यशः
ແລະລາວໄດ້ປະກອບມະຫາຍັດຢູ່ທີ່ນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກອຸປະສັກ; ແລະໄດ້ໃຫ້ທານແກ່ພຣາຫມະນະເປັນນິດ ເປັນອາຫານກິນແລະພັດຕາຫານ.
Verse 4
गीतवादित्रमाङ्गल्यं पुत्रवृद्धौ यथोचितम् ॥ तत्सर्वं कृतवाँल्लोको गोकरणस्य महात्मनः
ເພງ, ສຽງດົນຕີ ແລະພິທີມງຄົນທັງຫຼາຍ—ອັນເໝາະສົມເພື່ອຄວາມເຈຣິນແຫ່ງບຸດຊາຍ ແລະຄວາມຮຸ່ງເຮືອງ—ປະຊາຊົນໄດ້ກະທຳທັງໝົດນັ້ນເພື່ອມະຫາອາດມະ ໂກກະນະ.
Verse 5
एकैकं च परिष्वज्य प्रणिपत्य यथाक्रमम् ॥ मातापित्रोः प्रणम्याथ शिरसा पादपङ्कजे
ລາວໄດ້ກອດແຕ່ລະຄົນຕາມລໍາດັບ ແລະກົ້ມກາບຕາມຄວາມຄວນ; ຈາກນັ້ນຈຶ່ງນະມັດສະການມານາບິດາ ວາງສີສະໄວ້ເທິງພຣະບາດດຸດດອກບົວຂອງທ່ານທັງສອງ।
Verse 6
शुकं हृदि समालोक्य प्ररुरोद स वै वणिक् ॥ यस्य प्रसादाज्जीवश्च धर्मश्चानुत्तमा गतिः
ເມື່ອເຫັນພຣະສຸກະຢູ່ໃນດວງໃຈ ພໍ່ຄ້ານັ້ນກໍຮ້ອງໄຫ້; ໂດຍພຣະປະສາດຂອງທ່ານ ຈຶ່ງມີຊີວິດ ມີທຳມະ ແລະມີຄະຕິອັນສູງສຸດຫາທຽບບໍ່ໄດ້।
Verse 7
विशिष्टेन मया प्राप्तो राज्ञो लाभः सुपुष्कलः ॥ शुक पुत्रान्मया प्राप्तमिह लोके परत्र च
ໂດຍຄຸນວິເສດແລະການອຸປະຖຳຂອງທ່ານ ຂ້ອຍໄດ້ລາບອັນຫຼາຍຫຼວງຈາກພຣະຣາຊາ; ແລະໂອ ສຸກະ ໂດຍລູກຊາຍທັງຫຼາຍ ຂ້ອຍໄດ້ຄວາມສົມບູນທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ।
Verse 8
एवं वसन्सुखं तत्र गोकरणः सह बन्धुभिः ॥ शुक नाम्ना कृतं तेन शिवस्यायतनं महत्
ດັ່ງນັ້ນລາວຈຶ່ງຢູ່ອາໄສຢ່າງສຸກສະບາຍທີ່ນັ້ນກັບຍາດພີ່ນ້ອງ; ໂກກະຣະນະໄດ້ໃຫ້ສ້າງສະຖານບູຊາພຣະສິວະອັນໃຫຍ່ ໂດຍຕັ້ງນາມຕາມ «ສຸກະ»।
Verse 9
शुकेश्वरं प्रतिष्ठाप्य दिव्यं सत्रं चकार ह ॥ ब्राह्मणानां शते द्वे च मिष्टान्नवरभोजने
ເມື່ອໄດ້ສະຖາປະນາ «ສຸເກສະວະຣະ» ແລ້ວ ລາວໄດ້ປະກອບສັດຣະອັນວິເສດ; ແລະຈັດງານລ້ຽງອັນດີເລີດ ມີອາຫານຫວານ ສໍາລັບພຣາຫມະນະສອງຮ້ອຍຄົນ।
Verse 10
शुकप्रदाने गोकर्णः फलं स्नानस्य सङ्गमात्॥ श्राद्धं सुवर्णैर्गोदानं कृत्वा तस्मै ददौ च सः॥
ດ້ວຍການຖວາຍ «ສຸກະ» (ນົກແກ້ວ) ໂກກັນນະໄດ້ຮັບຜົນບຸນແຫ່ງການອາບນ້ຳທີ່ສັງກະມະ (ຈຸດບັນຈົບ). ພໍໄດ້ປະກອບພິທີ ສຣາດທະ ດ້ວຍຄຳ ແລະເຮັດ ໂກດານ ແລ້ວ ທ່ານກໍມອບທານນັ້ນໃຫ້ເຂົາແທ້ໆ.
Verse 11
शबराय सभार्याय तेन स्वर्गं गतश्च ह॥ शुकोदरेण सहितो विमानवरमास्थितः॥
ດ້ວຍເຫດນັ້ນ ທ່ານໄດ້ໄປສະຫວັນພ້ອມກັບຊະບະຣະ ແລະພັນລະຍາຂອງເຂົາ. ມີ «ສຸກໂອດະຣະ» ຮ່ວມດ້ວຍ ທ່ານໄດ້ຂຶ້ນສູ່ວິມານອັນປະເສີດ.
Verse 12
एतत्ते कथितं सर्वं मथुरायां महत्फलम्॥ सरस्वतीसङ्गमस्य गोकर्णस्य शिवस्य च॥
ທັງໝົດນີ້ໄດ້ເລົ່າໃຫ້ເຈົ້າຟັງແລ້ວ—ຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ກ່ຽວກັບມະຖຸຣາ: ຂອງສັງກະມະແມ່ນ້ຳສະຣັສວະຕີ, ຂອງໂກກັນນະ, ແລະຂອງພຣະສິວະດ້ວຍ.
Verse 13
गोकर्णस्य तु सन्तानमक्षयं धर्मतोऽव्ययम्॥ सम्भूतं स सुखं भुक्त्वा ततो मोक्षमवाप्नुयात्॥
ສຳລັບໂກກັນນະ ມີສາຍສືບສັນຕິດເກີດຂຶ້ນ—ບໍ່ເສື່ອມສູນ ແລະໂດຍທຳມະບໍ່ຫຼຸດຫາຍ. ຫຼັງຈາກເສວຍສຸກແລ້ວ ທ່ານຈະບັນລຸໂມກສະໃນພາຍຫຼັງ.
Verse 14
शुकसत्रमिति ख्यातं मृत्तो मुक्तिमवाप सः॥ विमानवरमारुह्य स्वर्गलोकं गतः शुकः॥
ນີ້ໄດ້ມີນາມວ່າ «ສຸກະ-ສັດຕະຣະ»; ເມື່ອຕາຍແລ້ວ ທ່ານໄດ້ບັນລຸມຸກຕິ (ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ). ຂຶ້ນສູ່ວິມານອັນປະເສີດ ສຸກະໄດ້ໄປຍັງສະຫວັນໂລກ.
Frequently Asked Questions
The chapter models dharma as socially embedded practice: orderly honoring of parents and guests, sustained charitable giving (especially food-gifts), and public religious patronage are presented as producing communal well-being and stable moral continuity, with liberation/ascension framed as narrative consequences.
No explicit tithi, lunar month, or seasonal marker is stated in the provided verses. The practices are described as ongoing (e.g., nityaśaḥ dāna to Brahmins) and occasion-based (satra, śrāddha) without calendrical specification here.
Environmental ethics appear indirectly through the sacralization of place: the Sarasvatī-saṅgama and Mathurā are treated as landscapes where bathing, ritual order, and collective restraint confer ‘mahat-phala.’ This frames river confluences as protected ecological-cultural zones whose integrity is maintained through regulated, communal religious use rather than exploitative activity.
The narrative references Gokarṇa (central agent), Śuka (recipient and eponym of the satra and shrine), Śiva (as the deity of the installed āyatana/Śukeśvara), a rājā (king) mentioned as a source of material gain, and a Śabara with his wife as beneficiaries of the ritual economy; no explicit dynastic genealogy is provided in these verses.