Adhyaya 110: The Glory and Procedure of the Grain-Cow (Dhānyadhenu) Donation

Verse 1

अथ धान्यधेनुदानमाहात्म्यम् ॥ होतोवाच ॥ शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि धान्यधेनुमनुत्तमाम् ॥ यस्याः सङ्कीर्तनादेव सा तुष्येत् पार्वती स्वयम्

ບັດນີ້ (ຈະກ່າວ) ມະຫາຕະມະຍະ ຄືຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ແຫ່ງການຖວາຍທານ “ທານຍະເທນຸ” (ງົວແຫ່ງທັນຍາຫານ)। ໂຫຕຣິກ່າວວ່າ: ຈົ່ງຟັງ ໂອ ພຣະຣາຊາ, ຂ້ອຍຈະອະທິບາຍທານຍະເທນຸອັນສູງສຸດ; ເພີຍແຕ່ການສັງກີຣຕະນະ (ການສະທາຍາຍສັນລະເສີນ) ກໍເຮັດໃຫ້ນາງປາຣະວະຕີພໍພຣະໄທດ້ວຍພຣະອົງເອງ।

Verse 2

विषुवे चायने वापि कार्त्तिक्यां तु विशेषतः ॥ यां दत्त्वा मुच्यते पापाच्छशाङ्क इव राहुणा

ໃນເວລາວິສຸວະ (ວັນສະເໝີກາງວັນກາງຄືນ) ຫຼືໃນອາຍະນະ (ຈຸດຜັນຂອງດວງອາທິດ) ແລະໂດຍພິເສດໃນເດືອນກາຣຕຕິກາ—ເມື່ອຖວາຍທານນີ້ແລ້ວ ຍ່ອມພົ້ນຈາກບາບ ເຫມືອນດວງຈັນພົ້ນຈາກການກຸມຄອງຂອງຣາຫູ।

Verse 3

तदिदानीं प्रवक्ष्यामि धान्यधेनुविधिं परम् । दशधेनुप्रदानेन यत्फलं राजसत्तम ॥ तत्सर्वमेव प्राप्नोति व्रीहिधेनुप्रदानतः ॥

ບັດນີ້ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍພິທີອັນສູງສຸດແຫ່ງການຖວາຍ “ທານຍະ-ເທນຸ” ຄື ໂຄທີ່ປັ້ນຈາກທັນຍາຫານ. ຂໍແດ່ພະຣາຊາຜູ້ປະເສີດ ບຸນຜົນໃດຈາກການຖວາຍໂຄສິບຕົວ ຍ່ອມໄດ້ທັງໝົດນັ້ນດ້ວຍການຖວາຍໂຄທີ່ສ້າງຈາກເຂົ້າ/ທັນຍາຫານ.

Verse 4

कृष्णाजिनं ततः कृत्वा प्राग्वत्सं स्थापयेद्बुधः । गोमयेनानुलिप्तायां भूमौ तां परिपूजयेत् ॥

ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ເມື່ອຈັດເຮັດໜັງກວາງດຳ (ກຣິສນາຊິນະ) ແລ້ວ ຜູ້ຮູ້ພຶງຕັ້ງລູກໂຄໃຫ້ຫັນໜ້າໄປທາງທິດຕາເວັນອອກ. ແລະເທິງພື້ນດິນທີ່ທາດ້ວຍຂີ້ໂຄ ພຶງບູຊາສິ່ງທີ່ປະກອບຂຶ້ນນັ້ນຕາມພິທີ.

Verse 5

उत्तमा तु भवेद्धेनुर्द्रोणैश्चापि चतुष्टयैः । मध्यमा च तदर्धेन वित्तशाठ्यं न कारयेत् ॥

‘ໂຄ’ ແຫ່ງການຖວາຍນີ້ ຖືວ່າດີຍິ່ງເມື່ອປັ້ນດ້ວຍທັນຍາຫານ 4 ໂດຣະນະ; ຊັ້ນກາງແມ່ນໃຊ້ພຽງຄຶ່ງໜຶ່ງ. ຢ່າເຮັດຄວາມຕະໜີໃນຊັບສິນເມື່ອໃຫ້ທານ.

Verse 6

चतुर्थांशेन वत्सं तु कल्पयित्वा विधानतः । चतुर्थांशेन धेनोर्वै वत्सं तु परिकल्पयेत् ॥

ເມື່ອປັ້ນລູກໂຄຕາມຂໍ້ກຳນົດໃຫ້ເປັນສັດສ່ວນ 1/4 ແລ້ວ ພຶງສ້າງລູກໂຄໃຫ້ເປັນ 1/4 ຂອງຂະໜາດໂຄ (ເທນຸ) ນັ້ນແທ້ໆ.

Verse 7

कर्तव्यौ रुक्मशृङ्गौ तु राजतखुरसंयुतौ । गोमेदैः कुर्वीत घ्राणं अगुरुं चन्दनं तथा ॥

ພຶງເຮັດເຂົາໃຫ້ເປັນຄຳ ແລະເຮັດກີບໃຫ້ປະກອບກັບເງິນ. ດັ່ງນັ້ນຈົມູກພຶງເຮັດດ້ວຍແກ້ວໂກເມດາ; ແລະພຶງຈັດ/ທາອະກຸຣຸ ແລະຈັນທະນາໃຫ້ຖືກພິທີ.

Verse 8

मुक्ताफलमया दन्ता घृतक्षौद्रमयं मुखम् । प्रशस्तपत्रश्रवणं कांस्यदोहणकारिताम् ॥

ແຂ້ວຂອງມັນພຶງເຮັດດ້ວຍໄຂ່ມຸກ; ປາກພຶງເຮັດດ້ວຍກີ (ເນີຍໃສອັນບໍລິສຸດ) ແລະນ້ຳເຜິ້ງ. ຫູພຶງປັ້ນໃຫ້ເໝືອນໃບໄມ້ອັນງາມ ແລະພຶງຈັດໃຫ້ມີພາຊະນະສຳລິດສຳລັບຮີດນ້ຳນົມປະກອບດ້ວຍ.

Verse 9

इक्षुपृष्ठिमयाः पादाः क्षौम्यपुच्छसमन्विताम् । नानाफलसमोपेतां रत्नगर्भसमन्विताम् ॥

ຕີນຂອງມັນພຶງເຮັດດ້ວຍວັດຖຸຈາກລຳອ້ອຍ; ແລະພຶງມີຫາງເປັນຜ້າລິນິນ. ພຶງຈັດໃຫ້ມີຜົນໄມ້ນານາຊະນິດ ແລະໃຫ້ມີ ‘ຄັນ’ (ພາຍໃນ) ທີ່ບັນຈຸດ້ວຍເພັດນິລະມະນີ.

Verse 10

पूर्ववच्चार्चयित्वा तां कृत्वा दीपार्चनादिकम् । पुण्यकालं च सम्प्राप्य स्नातः शुक्लाम्बरो गृही ॥

ເມື່ອໄດ້ບູຊາມັນຕາມທີ່ກ່າວໄວ້ແຕ່ກ່ອນ ແລະໄດ້ປະກອບການບູຊາປະທີບ ແລະພິທີອື່ນໆທີ່ເກືອບກຽວ ເມື່ອຮອດເວລາອັນເປັນມົງຄຸນແລ້ວ ຄະຫັດຖະຜູ້ເປັນເຈົ້າເຮືອນ—ອາບນ້ຳແລ້ວ ແລະນຸ່ງຫົ່ມຜ້າຂາວ—(ພຶງດຳເນີນຕໍ່).

Verse 11

त्रिः प्रदक्षिणमावृत्य दण्डवत्प्रणमेच्च ताम् । त्वं हि विप्र महाभाग वेदवेदाङ्गपारग ॥

ເມື່ອໄດ້ເວັນປະທັກສິນາສາມຮອບແລ້ວ ພຶງກົດກາຍກາບແບບທັນດະວັດ (ໝອບຮາບທັງກາຍ) ຕໍ່ມັນ. ‘ເພາະທ່ານ ໂອ ພຣາຫມະນຜູ້ມີມະຫາພາກ ເປັນຜູ້ຊ່ຽວຊານໃນເວດ ແລະເວດາງຄະ’

Verse 12

मया दत्तां च गृह्णीष्व प्रसीद त्वं द्विजोत्तम । प्रीयतां मम देवेशो भगवान्मधुसूदनः ॥

‘ຂໍໃຫ້ທ່ານຮັບເອົາສິ່ງທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍນີ້ ແລະຂໍໃຫ້ທ່ານເມດຕາ ໂອ ດວິໂຊຕະຕະມະ (ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ທະວິຊະ). ຂໍໃຫ້ພຣະເຈົ້າແຫ່ງທີ່ພຶ່ງຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຄື ພຣະພະຄະວານ ມະທຸສູດະນະ ຈົ່ງພໍພຣະໄທ’

Verse 13

या च लक्ष्मीस्तु गोविन्दे स्वाहा या च विभावसौ ॥ शक्रे शचीति विख्याता शिवे गौरी च संस्थिता

ນາງເທວີອົງດຽວນັ້ນ ເປັນລັກສະມີໃນໂຄວິນດະ, ເປັນ “ສວາຫາ” ໃນວິພາວະສຸ (ອັກນີ); ເປັນທີ່ຮູ້ຈັກວ່າ “ສະຈີ” ໃນສັກຣະ (ອິນດຣະ), ແລະສະຖິດເປັນ “ໂກຣີ” ໃນຊິວະ—ນາງເທວີດຽວກັນນີ້ຖືກກ່າວເຖິງໃນຫຼາຍຮູບແບບ।

Verse 14

गायत्री ब्रह्मणः प्रोक्ता ज्योत्स्ना चन्द्रे रवॆः प्रभा ॥ बुद्धिर्बृहस्पतेः ख्यातं मेधा मुनिषु सत्तमा

ນາງຖືກປະກາດວ່າເປັນ “ຄາຍະຕຣີ” ສໍາລັບພຣະພຣົມ; ເປັນແສງຈັນ (ຈະໂຍດສະນາ) ໃນດວງຈັນ ແລະເປັນລັດສະມີ (ປະພາ) ໃນດວງອາທິດ। ນາງເປັນທີ່ຮູ້ຈັກວ່າ “ພຸດທິ” (ປັນຍາ) ສໍາລັບພຣະພຶຫັດສະປະຕິ ແລະເປັນ “ເມທາ” ອັນຍອດຢ່າງໃນຫມູ່ມຸນີ।

Verse 15

तस्मात्सर्वमयी देवी धान्यरूपेण संस्थिता ॥ एवमुच्चार्य तां धेनुं ब्राह्मणाय निवेदयेत्

ດັ່ງນັ້ນ ນາງເທວີຜູ້ປະກອບດ້ວຍທຸກຮູບທັງປວງ ຈຶ່ງສະຖິດໃນຮູບຂອງທັນຍະ (ເມັດພືດ/ເຂົ້າ)។ ເມື່ອອ່ານອອກສຽງດັ່ງນີ້ແລ້ວ ພຶງນໍາ “ເທນູ” ຄື ‘ງົວ’ ທີ່ປັ້ນດ້ວຍເມັດພືດນັ້ນ ໄປຖວາຍແດ່ພຣາຫມັນ।

Verse 16

दत्त्वा प्रदक्षिणं कृत्वा तं क्षमाप्य द्विजोत्तमम् ॥ यावच्च पृथिवी सर्वा वसुरत्नानि भूपते

ເມື່ອໄດ້ໃຫ້ທານແລ້ວ ໄດ້ເຮັດປະທັກສິນາ (ເດີນວຽນດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ) ແລ້ວ ແລະໄດ້ຂໍອະໄພຈາກດວິຊະໂອດຕະມະ (ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ) ນັ້ນ—ຕາມທີ່ແຜ່ນດິນທັງປວງກວ້າງໄກພ້ອມດ້ວຍຊັບສົມບັດແລະຮັດນະ, ໂອ ພຣະຣາຊາ—

Verse 17

तावत्पुण्यं समधिकं व्रीहिधेनोश्च तत्फलम् ॥ तस्मान्नरेन्द्र दातव्या भुक्तिमुक्तिफलप्रदा

ບຸນກຸສົນ ແລະຜົນຂອງ “ວຣີຫິ-ເທນູ” (ງົວແຫ່ງເຂົ້າ/ເມັດພືດ) ນັ້ນ ຍິ່ງໃຫຍ່ເທົ່ານັ້ນ—ແຖມຍັງເກີນກວ່ານັ້ນອີກ। ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ນະເຣນທຣະ, ຄວນໃຫ້ທານນີ້ ເພາະມັນປະທານຜົນແຫ່ງໂພກະ (ຄວາມສຸກໂລກີ) ແລະມຸກຕິ (ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ)។

Verse 18

इहलोके च सौभाग्यमायुरारोग्यवर्द्धनम् ॥ विमानॆनार्कवर्णेन किङ्किणीजालमालिना

ໃນໂລກນີ້ ສິ່ງນີ້ໃຫ້ຄວາມເປັນສິຣິມົງຄຸນ ແລະເພີ່ມອາຍຸກັບສຸຂະພາບ; ແລະຜູ້ຖວາຍໄປດ້ວຍວິມານທິບສີດັ່ງດວງອາທິດ ປະດັບດ້ວຍຕາຂ່າຍກະດິ່ງນ້ອຍໆ.

Verse 19

ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो जम्बूद्वीपपतिर्भवेत् ॥ एवं हरेण चोद्गीर्णं श्रुत्वा वाक्यं नरोत्तमः

ຕໍ່ມາ ເມື່ອຕົກຈາກສະຫວັນ ລາວຈະເປັນເຈົ້າແຫ່ງຊັມພູທະວີບ. ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາທີ່ພຣະຫຣິຕຣັດອອກມາແບບນີ້ ບຸລຸດຜູ້ປະເສີດນັ້ນ—

Verse 20

सर्वपापविशुद्धात्मा रुद्रलोके महीयते

ດ້ວຍຈິດວິນຍານທີ່ຖືກຊໍາລະຈາກບາບທັງປວງ ລາວຖືກຍົກຍ້ອງໃນຣຸທຣະໂລກ.

Verse 21

पादुकोपानहच्छत्रभाजनं तर्पणं तथा ॥ अङ्गं तु पूर्ववत्कार्यं मुखं क्षौद्रमयं शुभम्

ຈົ່ງຈັດຖວາຍປາດຸກາ (ເກີບແຕະ), ເກີບ, ຮົ່ມ, ພາຊະນະ ແລະການບູຊາຕັຣປະນະດ້ວຍ; ສ່ວນກາຍໃຫ້ເຮັດດັ່ງເກົ່າ ແລະໃບໜ້າໃຫ້ເປັນມົງຄຸນ ເຮັດດ້ວຍນ້ໍາເຜິ້ງ ຫຼືສິ່ງຫວານດຸຈນ້ໍາເຜິ້ງ.

Verse 22

स्तूयमानोऽप्सरोभिश्च स याति शिवमन्दिरम् ॥ यावच्च स्मरते जन्म तावत्स्वर्गे महीयते

ໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນຈາກອັບສະຣາ ລາວໄປສູ່ພຣະນິວາສຂອງພຣະສິວະ; ແລະຕາບໃດທີ່ລາວຍັງລະລຶກເຖິງການເກີດຂອງຕົນ ຕາບນັ້ນລາວຖືກຍົກຍ້ອງໃນສະຫວັນ.