Adhyaya 109: The Merit and Procedure of Donating the ‘Cotton Cow’ (Kārpāsa-dhenu)
Kārpāsadhenu-dāna-māhātmya
Ritual-Manual (Dāna-vidhi and Apotropaic Rite)
ໃນກອບບົດສົນທະນາ ວະຣາຫະ–ປຣິຖະວີ ບົດນີ້ສອນພິທີ kārpāsadhenu-dāna ຄືການຖວາຍທານ ‘ງົວ’ ສັນຍາລັກທີ່ເຮັດຈາກຝ້າຍ ເພື່ອແກ້ເຄາະ ແລະເພີ່ມບຸນ. ໂຫຕຣິ ຊີ້ແນະກະສັດເຖິງເວລາທີ່ເໝາະສົມ ເຊັ່ນ viṣuva ການປ່ຽນ ayana yugādi ແລະເວລາຄຣາສ ພ້ອມທັງເມື່ອມີ grahapīḍā ຝັນຮ້າຍ ຫຼືຮູ້ສຶກອັບໂຊກ. ວິທີການແມ່ນຊໍາລະສະຖານທີ່ດ້ວຍການທາຂີ້ງົວ ຈັດ darbha ແລະງາ; ຕັ້ງງົວຝ້າຍແລ້ວປະດັບດ້ວຍຜ້າ ພວງດອກໄມ້ ນ້ໍາຫອມ/ຂີ້ຜຶ້ງທາ ທູບ ໂຄມໄຟ ແລະເຄື່ອງບູຊາ. ກໍານົດລະດັບທານຕາມນ້ໍາໜັກ ແລະຫ້າມຫລອກລວງ. ທ້າຍສຸດ ອັນເຊີນດ້ວຍມັນຕຣາ ແລະຖວາຍໃຫ້ຜູ້ຮັບທີ່ສົມຄວນ ພ້ອມອະທິຖານໃຫ້ພົ້ນຈາກ saṃsāra ເພື່ອຄວາມສຸກສະຫງົບຂອງໂລກ.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 109
Verse 1
अथ कार्पासधेनुदानमाहात्म्यम् ॥ होतोवाच ॥ अथातः सम्प्रवक्ष्यामि धेनुं कार्पासकीं नृप ॥ यत्प्रदानान्नरो याति ऐन्द्रलोकमनुत्तम
ບັດນີ້ (ເລີ່ມ) ການພັນລະນາມະຫິມາແຫ່ງການຖວາຍ ‘ງົວຝ້າຍ’ ໂຫຕາກ່າວວ່າ: “ບັດນີ້ ໂອ ພະຣາຊາ ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍງົວທີ່ທຳດ້ວຍຝ້າຍ; ໂດຍການຖວາຍນັ້ນ ມະນຸດຍ່ອມໄປສູ່ໂລກຂອງອິນທຣະອັນສູງສຸດຫາທຽບບໍ່ໄດ້।”
Verse 2
विषुवे त्वयने पुण्ये युगादिग्रहणे तथा ॥ ग्रहपीडासु चोग्रासु दुःस्वप्नेऽरिष्टदर्शने
ໃນເວລາວິສຸວະ (ວັນຄືນເທົ່າກັນ) ໃນອາຍນະອັນເປັນມົງຄຸນ ແລະໃນຄາວຄຣາສທີ່ເກີດໃນຕົ້ນຍຸກ; ອີກທັງເມື່ອຖືກກົດດັນຮ້າຍແຮງຈາກດາວເຄາະ ເມື່ອຝັນຮ້າຍ ແລະເມື່ອເຫັນລາງຮ້າຍ—
Verse 3
नृणां च ग्रहपीडासु दुःस्वप्नाद्भुतदर्शने ॥ पुण्येष्वायतने राजञ्छुचिदेशे गवां गणे
ເມື່ອມະນຸດຖືກການບີບຄັ້ນຈາກດາວນະພະເຄາະ (ຄຣາຫະ) ແລະເຫັນຝັນຮ້າຍກັບລາງອັນພິລຶກອັບມົງຄຸນ, ໂອ ພຣະຣາຊາ—ຄວນປະກອບພິທີໃນສະຖານທີ່ມີບຸນ, ບ່ອນທີ່ບໍລິສຸດ, ທ່າມກາງຝູງງົວ.
Verse 4
गोमयेनोपलिप्तायां दर्भानास्तीर्य वै तिलान् ॥ तन्मध्ये स्थापयेद्धेनुं वस्त्रमाल्यानुलेपनाम्
ເມື່ອທາ (ພື້ນ/ແທ່ນບູຊາ) ດ້ວຍຂີ້ງົວ ແລ້ວປູຫຍ້າດັຣພະ ແລະເມັດງາ ຈຶ່ງຄວນວາງແມ່ງົວໄວ້ກາງນັ້ນ—ປະດັບດ້ວຍຜ້າ ພວງມາລາ ແລະນ້ຳຫອມທາກາຍ.
Verse 5
धूपदीपादिनैवेद्यैः पूजयেচ्च विमत्सरः ॥ उत्तमा च चतुर्भारैरर्धेनैव तु मध्यमाः
ໂດຍບໍ່ມີຄວາມອິດສາ ພຶງບູຊາ (ນັ້ນ) ດ້ວຍທູບ ປະທີບ ແລະນິເວດຍະ (ອາຫານບູຊາ) ເປັນຕົ້ນ। ທານຊັ້ນ ‘ຍອດ’ ມີຂະໜາດ 4 ພາຣະ; ຊັ້ນ ‘ປານກາງ’ ແມ່ນຄື່ງໜຶ່ງຂອງນັ້ນ.
Verse 6
भारेण चाधमा प्रोक्ता वित्तशाठ्यं विवर्जयेत् ॥ चतुर्थांशेन वत्सं तु कल्पयित्वा विधानतः
ຊັ້ນ ‘ຕ່ຳ’ ກ່າວວ່າມີຂະໜາດ 1 ພາຣະ; ພຶງຫຼີກລ້ຽງການຫລອກລວງໃນເລື່ອງຊັບສິນ. ແລະຕາມພິທີ ພຶງຈັດລູກງົວໃຫ້ເທົ່າ 1/4 (ຂອງມາດຕານັ້ນ).
Verse 7
कर्तव्या रुक्मशृङ्गी तु रजतस्य खुरान्विता ॥ नानाफलमया दन्ता रत्नगर्भसमन्विताः
ຄວນຈັດໃຫ້ (ທານຮູບແມ່ງົວນີ້) ມີເຂົາເປັນຄຳ ແລະກີບເປັນເງິນ; ມີແຂ້ວທຳດ້ວຍໝາກໄມ້ນານາຊະນິດ ແລະມີພາຍໃນ (ຄັນພາ) ເຕັມໄປດ້ວຍແກ້ວມະນີ.
Verse 8
इत्येवं सर्वसम्पूर्णा कृत्वा श्रद्धासमन्वितः ॥ आवाहयेत्तां कार्पासधेनुं मन्त्रैर्द्विजातये
ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອເຮັດໃຫ້ສົມບູນຄົບຖ້ວນແລ້ວ ແລະມີສັດທາພ້ອມຈິດໃຈຈົ່ງຈ້ອງ ຄວນເຮັດອາວາຫນະ (ເຊີນ) ກາຣປາສະເທນຸ—ງົວທີ່ເຮັດດ້ວຍຝ້າຍ—ດ້ວຍມັນຕຣາ ເພື່ອຜູ້ຮັບຜູ້ເປັນທະວິຊາຕິ (ເກີດສອງຄັ້ງ)។
Verse 9
दद्याद्धेनुं चर्मपाणिः प्रयतः श्रद्धयान्वितः ॥ पूर्वोक्तस्तु विधिः कार्यो दानमन्त्रपुरःसरः
ໂດຍຖືໜັງສັດໄວ້ໃນມື (ເປັນອຸປະກອນພິທີ) ດ້ວຍຄວາມສຳລວມແລະສັດທາ ຄວນຖວາຍທານງົວນັ້ນ। ພິທີການທີ່ກ່າວໄວ້ກ່ອນ ພຶງປະຕິບັດໂດຍໃຫ້ມັນຕຣາແຫ່ງທານນຳໜ້າ।
Verse 10
यया देवगणः सर्वस्त्वया हीनो न वर्तते ॥ तथा उद्धर मां देवि पाहि संसारसागरात्
ຜູ້ທີ່ໂດຍພຣະອົງ ຝູງເທວະທັງປວງບໍ່ເຄີຍຂາດພຣະອົງ—ດັ່ງນັ້ນແຫຼະ ໂອ ເທວີ ຂໍໃຫ້ຍົກຂ້ອຍຂຶ້ນ ແລະປົກປ້ອງຂ້ອຍຈາກມະຫາສະໝຸດແຫ່ງສັງສາຣາ।
Frequently Asked Questions
The chapter presents dāna (charitable gifting) as an ethically regulated practice: it prescribes careful ritual procedure, emphasizes śraddhā (intentional sincerity), and explicitly warns against vitta-śāṭhya (deceit about one’s means or the gift’s quality). The internal logic frames correct giving as a stabilizing social act that counters misfortune and supports orderly life.
The text recommends performance at viṣuva (equinox), during ayana transitions (solar solstice-turnings), on yugādi (a calendrical ‘beginning of an age/period’ marker), and during grahaṇa (eclipses). It also situates the rite in response to grahapīḍā (planetary afflictions), duḥsvapna (bad dreams), and ariṣṭa-darśana (ominous perceptions).
While not explicitly ecological in modern terms, the chapter links ritual purity and orderly giving to the maintenance of auspiciousness in lived space: it requires a śuci-deśa, cow-dung plastering (gomaya-lepana), and careful preparation of the ground with darbha and tilā. In the Varāha–Pṛthivī interpretive frame, such prescriptions can be read as practices that ritualize care for place, livestock-associated landscapes, and communal stability.
The passage addresses a nṛpa (king) and identifies the instructing voice as Hotṛ (a Vedic ritual functionary). No specific dynastic lineage, named sage genealogy, or historical royal house is provided in the excerpt.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.