Adhyaya 5

Verse 1

व्यास उवाच । भगवन्ब्रूहि तत्त्वेन कथं निर्बंधतो मुनिः । विश्वामित्रो निजं शिष्यं कौत्सं क्रोधेन तादृशम्

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ໂອ ທ່ານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ ຂໍຈົ່ງບອກຂ້ອຍຕາມຄວາມຈິງ—ເປັນຢ່າງໃດທີ່ມຸນີ ວິສວາມິດຕະ ໃນຄວາມໂກດ ໄດ້ກົດດັນສິດຂອງຕົນ ຄໍດສະ ດ້ວຍຄວາມຍືນຍັນຢ່າງນັ້ນ?

Verse 2

दुष्प्राप्यमर्थं यत्नेन बहु प्रार्थितवांस्तदा । एतत्सर्वं च कथय मयि यद्यस्ति ते कृपा

ໃນເວລານັ້ນ ທ່ານໄດ້ພາກພຽນຢ່າງຫນັກ ພ້ອມທັງອ້ອນວອນຫຼາຍ ເພື່ອໄດ້ມາຊຶ່ງຊັບທີ່ຫາຍາກ. ຂໍຈົ່ງເລົ່າໃຫ້ຂ້ອຍຟັງທັງໝົດ ຖ້າທ່ານມີເມດຕາຕໍ່ຂ້ອຍ।

Verse 3

अगस्त्य उवाच । शृणु द्विज कथामेतां सावधानेंद्रियः स्वयम् । विश्वामित्रो मुनिश्रेष्ठः स दिव्यज्ञानलोचनः

ອະກັດສະຕະກ່າວວ່າ: ຟັງເຖີດ ໂອ ທະວິຊະ, ກະທານີ້ດ້ວຍອິນທຣີຍທີ່ຕື່ນຮູ້. ວິສວາມິດຕະ ມຸນິຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ມີດວງຕາແຫ່ງຍານທິບ.

Verse 4

निजाश्रमे तपो दुर्गं चकार प्रयतो व्रती । एकदा तमथो द्रष्टुं दुर्वासा मुनिरागतः

ໃນອາສຣົມຂອງຕົນ ຜູ້ຖືວຣະຕະຢ່າງເຂັ້ມງວດ ໄດ້ບຳເນັດຕະປະອັນຫນັກໜ່ວງ. ຄັ້ງໜຶ່ງ ມຸນິດຸຣວາສາ ມາເພື່ອເບິ່ງພົບລາວ.

Verse 5

आगत्य च क्षुधाक्रांत उच्चैः प्रोवाच स द्विजः । भोजनं दीयतां मह्यं क्षुधापीडितचेतसे । पायसं शुचि चोष्णं च शीघ्रं क्षुधार्त्तिने द्विज

ເມື່ອມາຮອດ ແລະຖືກຄວາມຫິວຄອບງຳ ທະວິຊະນັ້ນກ່າວດັງໆວ່າ: «ຈົ່ງໃຫ້ອາຫານແກ່ຂ້າ ເພາະໃຈຂ້າຖືກຄວາມຫິວບີບຄັ້ນ. ຂໍພາຍະສະທີ່ບໍລິສຸດ ແລະອຸ່ນ ໃຫ້ໄວໆ ໂອ ທະວິຊະ, ແກ່ຜູ້ທຸກດ້ວຍຄວາມຫິວ»

Verse 6

इति श्रुत्वा वचः क्षिप्रं विश्वामित्रः प्रयत्नतः । स्थाल्यां पायसमादाय तं समर्प्य ततः स्वयम्

ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄຳນັ້ນ ວິສວາມິດຕະກໍເຮັດຢ່າງໄວ ແລະດ້ວຍຄວາມລະມັດລະວັງ; ນຳພາຍະສະໃສ່ຖ້ວຍ ແລ້ວຖວາຍໃຫ້ທ່ານ; ຈາກນັ້ນຕົນເອງກໍຄອຍຮັບໃຊ້ຕໍ່ໄປ.

Verse 7

तदादायोत्थितं दृष्ट्वा दुर्वासास्तं विलोकयन् । उवाच मधुरं वाक्यं मुनिं लक्षणतत्परः

ເມື່ອເຫັນລາວລຸກຂຶ້ນຫຼັງຈາກຮັບເອົານັ້ນ ດຸຣວາສາກໍຈ້ອງເບິ່ງ ແລ້ວກ່າວຖ້ອຍຄຳອ່ອນຫວານແກ່ມຸນິ ຜູ້ໃສ່ໃຈຕໍ່ຄວາມປະພຶດອັນຖືກຕ້ອງ ແລະລັກສະນະມົງຄຸນ.

Verse 8

क्षणं सहस्व विप्रेन्द्र यावत्स्नात्वा व्रजाम्यहम् । तिष्ठतिष्ठ क्षणं तिष्ठ आगच्छाम्येष साप्रतम्

«ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ຂໍໃຫ້ອົດທົນຊົ່ວຄາວ ຈົນຂ້ອຍອາບນ້ຳແລ້ວຈຶ່ງກັບມາ. ຢືນຢູ່—ຢືນຢູ່—ຄອຍອີກຊົ່ວຄາວ; ຂ້ອຍຈະກັບມາດຽວນີ້»។

Verse 9

इत्युक्त्वा स जगामैव दुर्वासाः स्वाश्रमं तदा

ເມື່ອເວົ້າດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ດຸຣວາສາ ກໍໄປຫາອາສຣົມຂອງຕົນໃນເວລານັ້ນແທ້ໆ।

Verse 10

विश्वामित्रस्तपोनिष्ठस्तदा सानुरिवाऽचलः । दिव्यं वर्षसहस्रं स तस्थौ स्थिरमतिस्तदा

ໃນເວລານັ້ນ ວິສວາມິດຣະ ຜູ້ໝັ້ນຄົງໃນຕະປະ ຢືນໝັ້ນດັ່ງຍອດພູ; ແລະດ້ວຍໃຈອັນບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ທ່ານຢືນຢູ່ເປັນເວລາພັນປີທິບຍະ।

Verse 11

तस्य शुश्रूषणपरो मुनिः कौत्सो यतव्रतः । बभूव परमोदारमतिर्विगतमत्सरः

ກົດສະ ມຸນີ ຜູ້ມຸ່ງໝັ້ນໃນການປະນິບັດຮັບໃຊ້ທ່ານ ແລະຜູ້ຮັກສາວຣະຕະຢ່າງເຂັ້ມງວດ, ກາຍເປັນຜູ້ມີໃຈກວ້າງຂວາງຢ່າງຍິ່ງ ແລະປາສຈາກຄວາມອິດສາ।

Verse 12

पुनरागत्य स मुनिर्दुर्वासा गतकल्मषः । भुक्त्वा च पायसं सद्यः स जगाम निजाश्रमम्

ເມື່ອກັບມາອີກຄັ້ງ ມຸນີດຸຣວາສາ ຜູ້ບໍລິສຸດຈາກມົນທິນ, ໄດ້ສັນບໍລິໂພກຂ້າວຫວານນົມ (ປາຍະສະ) ແລ້ວກໍກັບໄປອາສຣົມຂອງຕົນໃນທັນທີ।

Verse 13

तस्मिन्गते मुनिवरे विश्वामित्रस्तपोनिधिः । कौत्सं विद्यावतां श्रेष्ठं विससर्ज गृहान्प्रति

ເມື່ອມຸນີຜູ້ປະເສີດນັ້ນໄດ້ໄປແລ້ວ ວິສະວາມິດຕະ—ຄັງແຫ່ງຕະປະ—ໄດ້ປ່ອຍ ກົດສະ ຜູ້ເກັ່ງກ້າດ້ານວິຊາ ໃຫ້ກັບເຮືອນຂອງຕົນ।

Verse 14

स विसृष्टो गुरुं प्राह दक्षिणा प्रार्थ्यतामिति । विश्वामित्रस्तु तं प्राह किं दास्यसि दक्षिणाम् । दक्षिणा तव शुश्रूषा गृहं व्रज यतव्रत

ເມື່ອຖືກປ່ອຍໃຫ້ໄປ ລາວໄດ້ກ່າວກັບຄູອາຈານວ່າ «ຂໍຈົ່ງຮ້ອງຂໍດັກຊິນາ (ຄ່າຄູ) ເຖີດ»। ແຕ່ວິສະວາມິດຕະກ່າວວ່າ «ເຈົ້າຈະໃຫ້ດັກຊິນາຫຍັງ? ດັກຊິນາຂອງເຈົ້າແມ່ນການຮັບໃຊ້ດ້ວຍຄວາມຈົ່ງຮັກ. ຈົ່ງກັບເຮືອນໄປ ໂອ ຜູ້ມີວິນັຍ»។

Verse 15

पुनःपुनर्गुरुं प्राह शिष्यो निर्बन्धवान्यदा । तदा गुरुर्गुरुक्रुद्धः शिष्यं प्राह च निष्ठुरम्

ແຕ່ເມື່ອສິດສະຍານຸສິດໄດ້ຮ້ອງຂໍຄູອາຈານຊ້ຳໆດ້ວຍຄວາມດື້ດຶງ ຄູອາຈານກໍໂກດຂຶ້ນ ແລະເວົ້າກັບສິດສະຢ່າງແຂງກະດ້າງ।

Verse 16

सुवर्णस्य सुवर्णस्य चतुर्दश समाहर । कोटीर्मे दक्षिणा विप्र पश्चाद्गच्छ गृहं प्रति

«ໂອ ພຣາຫມັນ, ຈົ່ງຮວບຮວມຄຳໃຫ້ໄດ້ສິບສີ່ໂກຕິ ເປັນດັກຊິນາໃຫ້ແກ່ຂ້າ; ແລ້ວຈຶ່ງກັບເຮືອນໄປ»।

Verse 17

इत्युक्तो गुरुणा कौत्सो विचार्य समुपागमत् । काकुत्स्थं दिग्विजेतारं ययाचे गुरुदक्षिणाम्

ເມື່ອຖືກຄູອາຈານກ່າວດັ່ງນັ້ນ ກົດສະໄດ້ຄິດໄຕ່ຕອງ ແລ້ວເຂົ້າໄປຫາ ກາກຸດສະຖະ (ພຣະຣາມ) ຜູ້ຊະນະທິດທັງປວງ ເພື່ອຂໍກູຣຸດັກຊິນາ।

Verse 18

इत्युक्तं ते मुनिवर त्वया पृष्टं हि यत्पुनः । अतोऽन्यच्छृणु ते वच्मि तीर्थकारणमुत्तमम्

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ມຸນິວະຣ ຜູ້ປະເສີດ, ຂ້າໄດ້ຕອບຕາມທີ່ທ່ານຖາມແລ້ວ. ບັດນີ້ ຈົ່ງຟັງຕໍ່ໄປ: ຂ້າຈະເລົ່າເຖິງເຫດອັນສູງສຸດ ແລະ ຕົ້ນກຳເນີດຂອງຕີຣຖະອັນສັກສິດນີ້.

Verse 19

तस्माद्दक्षिणदिग्भागे संभेदः सिद्धसेवितः । तिलोदकीसरय्वोश्च संगत्या भुवि संश्रुतः

ດັ່ງນັ້ນ ໃນທິດໃຕ້ ມີສະຖານທີ່ບັນຈົບນ້ຳອັນສັກສິດ ທີ່ບັນດາສິດທະຜູ້ສຳເລັດບຳເນັດມາສັກກາລະແລະຮັບໃຊ້. ມັນໂດງດັງໃນໂລກວ່າເປັນຈຸດພົບກັນຂອງ ທິໂລດະກີ ແລະ ສະຣະຍູ.

Verse 20

तत्र स्नात्वा महाभाग भवन्ति विरजा नराः । दशानामश्वमेधानां कृतानां यत्फलं भवेत् । तदाप्नोति स धर्मात्मा तत्र स्नात्वा यतव्रतः

ທີ່ນັ້ນ ໂອ ຜູ້ມີວາສະນາດີ, ຜູ້ໃດອາບນ້ຳຈະເປັນຄົນບໍ່ມີມົນທິນ. ຜົນບຸນໃດທີ່ເກີດຈາກການປະກອບອັສວະເມດະສິບຄັ້ງ—ບຸນນັ້ນແທ້ໆ ຜູ້ມີທຳ ແລະຮັກສາວິນັຍ ຈະໄດ້ຮັບເມື່ອອາບນ້ຳຢູ່ທີ່ນັ້ນ.

Verse 21

स्वर्णादिकं च यो दद्याद्ब्राह्मणे वेदपारगे । शुभां गतिमवाप्नोति अग्निवच्चैव दीप्यते

ຜູ້ໃດຖວາຍຄຳ ແລະສິ່ງອື່ນໆ ແກ່ພຣາຫມະນຜູ້ຊຳນານໃນເວດ, ຜູ້ນັ້ນຈະໄດ້ຮັບຄະຕິອັນມົງຄຸນ ແລະສ່ອງສະຫວ່າງດັ່ງໄຟ.

Verse 22

तिलोदकीसरय्वोश्च संगमे लोकविश्रुते । दत्त्वान्नं च विधानेन न स भूयोऽभिजायते

ໃນຈຸດບັນຈົບນ້ຳອັນໂດງດັງໃນໂລກ ຂອງ ທິໂລດະກີ ແລະ ສະຣະຍູ, ຜູ້ໃດຖວາຍອາຫານທານຕາມພິທີອັນຖືກຕ້ອງ ຜູ້ນັ້ນຈະບໍ່ເກີດອີກເທື່ອ.

Verse 23

उपवासं च यः कृत्वा विप्रान्संतर्पयेन्नरः । सौत्रामणेश्च यज्ञस्य फलमाप्नोति मानवः

ຜູ້ໃດຖືອຸປະວາສ (ອົດອາຫານ) ແລ້ວບໍລິຈາກອາຫານບຳລຸງພຣາຫມັນ ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມໄດ້ຜົນເທົ່າກັບຍັດຍະ ສອຸຕຣາມະນີ।

Verse 24

एकाहारस्तु यस्तिष्ठेन्मासं तत्र यतव्रतः । यावज्जीवकृतं पापं सहसा तस्य नश्यति

ແຕ່ຜູ້ໃດຢູ່ທີ່ນັ້ນຕະຫຼອດໜຶ່ງເດືອນ ມີຄວາມສຳລວມ ແລະກິນພຽງມື້ດຽວຕໍ່ມື້ ບາບທີ່ສະສົມມາຕະຫຼອດຊີວິດຈະສູນຫາຍໄປທັນທີ।

Verse 25

नभस्य कृष्णामावस्यां यात्रा सांवत्सरी भवेत् । रामेण निर्मिता पूर्वं नदी सिंधुरिवापरा

ໃນວັນອະມາວັດສະຍາ (ວັນເດືອນດັບ) ໃນກຶ່ງເດືອນມືດຂອງນະພັສ (ພາດຣະປະດາ) ການຈາລິກແຫ່ງສັດທານີ້ກາຍເປັນພິທີປະຈຳປີ। ໃນອະດີດ ພຣະຣາມະໄດ້ສ້າງແມ່ນ້ຳນີ້ ດຸດດັ່ງສິນທຸອີກສາຍໜຶ່ງ।

Verse 26

सिंधुजानां तुरंगाणां जलपानाय सुव्रत । तिलवच्छ्याममुदकं यतस्तस्यां सदा बभौ

ໂອ ຜູ້ຖືວຣະຕະອັນດີງາມ, ເພື່ອໃຫ້ມ້າທີ່ເກີດແຕ່ແດນສິນທຸໄດ້ດື່ມນ້ຳ, ນ້ຳໃນນັ້ນປາກົດມືດຄ້າຍເມັດງາ ຢູ່ເປັນນິດ।

Verse 27

तिलोदकीति विख्याता पुण्यतोया सदा नदी । संगमादन्यतो यस्यां तिलोदक्यां शुचिव्रतः । स्नातो विमुच्यते पापैः सप्तजन्मार्जितैरपि

ມີແມ່ນ້ຳໜຶ່ງມີນາມລືຊາວ່າ «ຕິໂລດະກີ» ນ້ຳຂອງນາງເປັນນ້ຳບຸນບໍລິສຸດຢູ່ເປັນນິດ। ໃນຕິໂລດະກີນັ້ນ—ນອກເຫນືອຈາກບ່ອນສັງຄົມ (ຈຸດບັນຈົບນ້ຳ)—ຜູ້ຖືວຣະຕະອັນບໍລິສຸດ ເມື່ອອາບນ້ຳ ຍ່ອມພົ້ນຈາກບາບ ແມ່ນແຕ່ບາບທີ່ສະສົມມາເຖິງເຈັດຊາດກໍຕາມ।

Verse 28

तस्मात्तिलोदकीस्नानं सर्वपापहरं मुने । कर्त्तव्यं सुप्रयत्नेन प्राणिभिर्धर्मकांक्षिभिः । स्नानं दानं व्रतं होमं सर्वमक्षयतां व्रजेत्

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ມຸນີ, ການອາບນ້ຳໃນຕິໂລດະກີ (Tilodakī) ຜູ້ທຳລາຍບາບທັງປວງ ຄວນເຮັດດ້ວຍຄວາມພາກພຽນຢ່າງຍິ່ງ ໂດຍຜູ້ປາຖະໜາທຳມະ. ການອາບນ້ຳ, ການໃຫ້ທານ, ການຖືວຣະຕະ, ແລະການບູຊາໄຟ—ທຸກຢ່າງທີ່ເຮັດທີ່ນັ້ນ ບັນລຸຜົນອັນບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ.

Verse 29

इति विविधविधानैस्तीर्थयात्रांक्रमेण प्रथितगुणविकासः प्राप्तपुण्योविधाय । हरिमुपहृतभावः पूजयन्सर्वतीर्थं व्रजति परमधाम न्यस्तपापः कथञ्चित्

ດັ່ງນີ້ ໂດຍການເດີນທາງຈາລິກໄປຫາຕີຣະຖະທັງຫຼາຍຕາມລຳດັບ ແລະປະພຶດຕາມພິທີກຳນົດຫຼາຍປະການ ຄຸນຄ່າຄວາມດີຈະເຕີບໃຫຍ່ຢ່າງໂດດເດັ່ນ ແລະໄດ້ບຸນ. ດ້ວຍໃຈທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະຫຣິ ບູຊາທຸກຕີຣະຖະ ຜູ້ນັ້ນ—ວາງບາບລົງ—ກໍບັນລຸພຣະທຳອັນສູງສຸດ (ປະຣະມະທາມ) ໄດ້ໃນທີ່ສຸດ.