शिवतत्त्वे परापरभावविचारः (Inquiry into Śiva’s Principle and the Parā–Aparā Paradox)

Verse 1

ऋषय ऊचुः । चरितानि विचित्राणि गृह्याणि गहनानि च । दुर्विज्ञेयानि देवैश्च मोहयंति मनांसि नः

ພວກ຤ິສີກ່າວວ່າ: “ການກະທຳອັນອັດສະຈັນເຫຼົ່ານີ້ ລະອຽດອ່ອນ ເລິກລ້ຳ ແລະຍາກຈະເຂົ້າໃຈ. ແມ່ນແຕ່ເທວະດາກໍຍັງຮູ້ໄດ້ຍາກ ແລະມັນເຮັດໃຫ້ໃຈຂອງພວກເຮົາສັບສົນ.”

Verse 2

शिवयोस्तत्त्वसम्बन्धे न दोष उपलभ्यते । चरितैः प्राकृतो भावस्तयोरपि विभाव्यते

ໃນຄວາມສຳພັນຕາມຕັດຕະວະອັນແທ້ຈິງຂອງພຣະສິວະ ແລະ (ພຣະອົງ) ພຣະສັກຕິ ບໍ່ພົບຂໍ້ດ່າງພ້ອຍໃດໆ. ແຕ່ຜ່ານເລື່ອງລາວອັນທິບຍະຂອງພຣະອົງທັງສອງ ແມ່ນແຕ່ອາລົມທີ່ເບິ່ງຄືທາງໂລກກໍຖືກເຮັດໃຫ້ເຂົ້າໃຈໄດ້ ເພື່ອການສອນແລະການບູຊາ.

Verse 3

ब्रह्मादयो ऽपि लोकानां सृष्टिस्थित्यन्तहेतवः । निग्रहानुग्रहौ प्राप्य शिवस्य वशवर्तिनः

ແມ່ນແຕ່ພຣະພຣະຫມາ ແລະຜູ້ປົກຄອງຈັກກະວານອື່ນໆ ຜູ້ເປັນເຫດປັດໃຈໃນການສ້າງ, ຮັກສາ, ແລະທໍາລາຍໂລກ ກໍກະທໍາໄດ້ກໍ່ຕໍ່ເມື່ອໄດ້ຮັບການຫ້າມປະຕິເສດ ແລະພຣະກະລຸນາຈາກພຣະສິວະ; ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງຢູ່ໃຕ້ອໍານາດພຣະສິວະແຕ່ຜູ້ດຽວ.

Verse 4

शिवः पुनर्न कस्यापि निग्रहानुग्रहास्पदम् । अतो ऽनायत्तमैश्वर्यं तस्यैवेति विनिश्चितम्

ແຕ່ພຣະສິວະນັ້ນ ບໍ່ແມ່ນຜູ້ທີ່ໃຜຈະຫ້າມຫຼືຈະໂປດປະທານໄດ້. ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງຖືກຕັດສິນແນ່ນອນວ່າ ອໍານາດອິດທິລິດ (aiśvarya) ເປັນຂອງພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວ—ເປັນເອກະລາດ ບໍ່ຂຶ້ນກັບຜູ້ອື່ນໃດ.

Verse 5

यद्येवमीदृशैश्वर्यं तत्तु स्वातन्त्र्यलक्षणम् । स्वभावसिद्धं चैतस्य मूर्तिमत्तास्पदं भवेत्

ຖ້າອໍານາດອິດທິລິດ (aiśvarya) ເປັນດັ່ງນັ້ນແທ້ ມັນຍ່ອມມີລັກສະນະເປັນຄວາມເສລີອັນສົມບູນ (svātantrya). ແລະເນື່ອງຈາກມັນເປັນສິ່ງທີ່ສໍາເລັດດ້ວຍສະພາວະຂອງພຣະອົງເອງ ຈຶ່ງເປັນຖານຮອງທີ່ເຮັດໃຫ້ການຮັບຮູບ (mūrtimattā) ຂອງພຣະອົງເປັນໄປໄດ້.

Verse 6

न मूर्तिश्च स्वतंत्रस्य घटते मूलहेतुना । मूर्तेरपि च कार्यत्वात्तत्सिद्धिः स्यादहैतुकी

ຮູບກາຍ (mūrti) ຂອງພຣະເຈົ້າຜູ້ເປັນເອກະລາດ ບໍ່ອາດຕັ້ງຢືນວ່າເກີດຈາກເຫດຮາກໄດ້. ແລະເນື່ອງຈາກແມ່ນແຕ່ “ຮູບ” ກໍເປັນຜົນຜະລິດໂດຍສະພາບ, ການຕັ້ງຢືນມັນເປັນສູງສຸດຈຶ່ງຈະກາຍເປັນບໍ່ມີເຫດ ແລະບໍ່ສອດຄ່ອງ. (ດັ່ງນັ້ນ ພຣະປະຕິສູງສຸດບໍ່ແມ່ນຮູບທີ່ຖືກຜະລິດ ແຕ່ພຣະອົງອາດຮັບຮູບໄດ້ດ້ວຍອິດສະລະຂອງພຣະອົງ)

Verse 7

सर्वत्र परमो भावो ऽपरमश्चान्य उच्यते । परमापरमौ भावौ कथमेकत्र संगतौ

ທຸກແຫ່ງສອນວ່າ ຄວາມເປັນຈິງສູງສຸດແມ່ນ “para” (ເຫນືອໂລກ) ແຕ່ກໍຍັງຖືກເວົ້າວ່າເປັນ “apara” (ຢູ່ໃກ້ ເຂົ້າເຖິງໄດ້). ແລ້ວສະພາບສອງນີ້—para ແລະ apara—ຈະປະສານເປັນອັນດຽວກັນໄດ້ແນວໃດ?

Verse 8

निष्फलो हि स्वभावो ऽस्य परमः परमात्मनः । स एव सकलः कस्मात्स्वभावो ह्यविपर्ययः

ແທ້ຈິງແລ້ວ ສະພາບສູງສຸດຂອງພຣະອາດຕະມັນສູງສຸດນີ້ ແມ່ນບໍ່ກະທໍາ ແລະບໍ່ມີຜົນ (ເຫນືອຜົນກຳ). ແລ້ວເປັນເຫດໃດ ຄວາມເປັນຈິງດຽວກັນນັ້ນຈຶ່ງຖືກເວົ້າວ່າ “ມີສ່ວນ” ແລະປາກົດພ້ອມຄຸນລັກສະນະ? ເພາະສະພາບຂອງພຣະອົງແທ້ຈິງບໍ່ຂັດແຍ້ງ ແລະບໍ່ກັບຕາລະປັດ.

Verse 9

स्वभावो विपरीतश्चेत्स्वतंत्रः स्वेच्छया यदि । न करोति किमीशानो नित्यानित्यविपर्ययम्

ຖ້າພຣະອົງມີສະພາວະກົງກັນຂ້າມ ແລະເປັນເອກະລາດ ກະທຳຕາມພຣະປະສົງສ່ວນພຣະອົງເທົ່ານັ້ນ ແລ້ວເປັນຫຍັງພຣະອີສານະຜູ້ສູງສຸດ ຈຶ່ງບໍ່ກັບຄືນລຳດັບຂອງນິດຕະ ແລະອະນິດຕະ?

Verse 10

मूर्तात्मा सकलः कश्चित्स चान्यो निष्फलः शिवः । शिवेनाधिष्ठितश्चेति सर्वत्र लघु कथ्यते

ໃນທຸກແຫ່ງສອນໄວ້ໂດຍຫຍໍ້ວ່າ: ດ້ານໜຶ່ງມີຄວາມເປັນຈິງທີ່ມີຮູບ ແລະຄົບຖ້ວນ (ປາກົດ); ອີກດ້ານໜຶ່ງມີພຣະຊິວະອັນແຕກຕ່າງ ຜູ້ບໍ່ຖືກຈຳກັດ ບໍ່ມີຜົນປາກົດ. ແລະຍັງກ່າວວ່າ ສິ່ງທຳອິດນັ້ນຖືກພຣະຊິວະຄອບຄຸມ ແລະສະຖິດຢູ່ໃນພຣະອົງ.

Verse 11

मूर्त्यात्मैव तदा मूर्तिः शिवस्यास्य भवेदिति । तस्य मूर्तौ मूर्तिमतोः पारतंत्र्यं हि निश्चितम्

ໃນຂະນະນັ້ນ ຮູບນີ້ແທ້ໆກາຍເປັນແກ່ນສານຂອງພຣະສິວະ ດັ່ງທີ່ຖືກປະກາດ. ເພາະໃນຮູບນັ້ນ ຄວາມພຶ່ງພາຂອງຜູ້ມີຮູບ ຕໍ່ຮູບອັນປາກົດ ໄດ້ຖືກຢືນຢັນແນ່ນອນ.

Verse 12

अन्यथा निरपेक्षेण मूर्तिः स्वीक्रियते कथम् । मूर्तिस्वीकरणं तस्मान्मूर्तौ साध्यफलेप्सया

ຖ້າບໍ່ແມ່ນຢ່າງນັ້ນ ຜູ້ທີ່ເປັນເອກະລາດຢ່າງສົມບູນ (nirapekṣa) ຈະຮັບເອົາ «ມູຣຕິ» ໄດ້ແນວໃດ? ດັ່ງນັ້ນ ການຮັບເອົາຮູບພຣະອົງ ເພື່ອໃຫ້ສຳເລັດຜົນທີ່ປາດຖະໜາ—ໃຫ້ຜູ້ແສວງຫາບັນລຸຜົນທາງຈິດວິນຍານຜ່ານຮູບນັ້ນເອງ।

Verse 13

न हि स्वेच्छाशरीरत्वं स्वातंत्र्यायोपपद्यते । स्वेच्छैव तादृशी पुंसां यस्मात्कर्मानुसारिणी

ແທ້ຈິງແລ້ວ ການມີກາຍທີ່ປັ້ນຂຶ້ນດ້ວຍຄວາມປາດຖະໜາຂອງຕົນເອງລ້ວນໆ ບໍ່ແມ່ນອິດສະລະພາບແທ້. ເພາະວ່າ «ຄວາມປາດຖະໜາ» ຂອງຜູ້ມີກາຍ ເປັນເຊັ່ນນັ້ນເພາະມັນດຳເນີນຕາມກຳ (karma) ຂອງຕົນ।

Verse 14

स्वीकर्तुं स्वेच्छया देहं हातुं च प्रभवन्त्युत । ब्रह्मादयः पिशाचांताः किं ते कर्मातिवर्तिनः

ເຂົາເຈົ້າສາມາດໂດຍຄວາມປາດຖະໜາຂອງຕົນ ຮັບເອົາກາຍ ແລະກໍສາມາດປ່ອຍວາງກາຍນັ້ນໄດ້. ຈາກພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ແລະເທວະອື່ນໆ ລົງມາຮອດພິສາຈາ—ພວກເຂົາຈະເປັນຜູ້ລ່ວງເກີນກຳໄດ້ແນວໃດ?

Verse 15

इच्छया देहनिर्माणमिन्द्रजालोपमं विदुः । अणिमादिगुणैश्वर्यवशीकारानतिक्रमात्

ການປັ້ນກາຍດ້ວຍຄວາມປາດຖະໜາລ້ວນໆ ຖືກຮູ້ວ່າເປັນເຫມືອນມາຍາກົນຂອງນັກມົນຕຣາ. ເພາະດ້ວຍອຳນາດແຫ່ງສິດທິແລະຄຸນວິເສດເຊັ່ນ aṇimā ແລະພະລັງການຄວບຄຸມ ຈຶ່ງຂ້າມພົ້ນຂໍ້ຈຳກັດທົ່ວໄປໄດ້.

Verse 16

विश्वरूपं दधद्विष्णुर्दधीचेन महर्षिणा । युध्यता समुपालब्धस्तद्रूपं दधता स्वयम्

ເມື່ອພຣະວິສະນຸຊົງຖືຮູບສາກົນ (ວິສະວະຣູປ) ມະຫາຣິສີ ດະທີຈິ ໄດ້ພົບພາກັນໃນສົງຄາມ; ແລະຣິສີນັ້ນກໍຮັບຮູບນັ້ນເອງ ຢືນຂຶ້ນຕໍ່ຕ້ານພຣະອົງ।

Verse 17

सर्वस्मादधिकस्यापि शिवस्य परमात्मनः । शरीरवत्तयान्यात्मसाधर्म्यं प्रतिभाति नः

ສໍາລັບພວກເຮົາ ມັນປານວ່າ ແມ່ນແຕ່ພຣະສິວະ—ປຣະມາຕະມາ ຜູ້ສູງສຸດເຫນືອທຸກສິ່ງ—ເພາະຖືກກ່າວວ່າມີກາຍ ຈຶ່ງດູຄ້າຍຄືກັບອາຕະມາປະຈໍາຕົວທີ່ມີກາຍ।

Verse 18

सर्वानुग्राहकं प्राहुश्शिवं परमकारणम् । स निर्गृह्णाति देवानां सर्वानुग्राहकः कथम्

ເຂົາເຈົ້າກ່າວວ່າ ພຣະສິວະ—ເຫດປັດໃຈສູງສຸດ—ແມ່ນຜູ້ໂປດປະທານແກ່ທຸກຜູ້. ແລ້ວພຣະອົງຜູ້ເມດຕາທົ່ວໄປນັ້ນ ຈະກັ້ນຂັດແມ່ນແຕ່ເທວະທັງຫຼາຍໄດ້ແນວໃດ?

Verse 19

चिच्छेद बहुशो देवो ब्रह्मणः पञ्चमं शिरः । शिवनिन्दां प्रकुर्वंतं पुत्रेति कुमतेर्हठात्

ແລ້ວພຣະເທວະ (ພຣະສິວະ) ໄດ້ຕັດຂາດຫົວທີ່ຫ້າຂອງພຣະພຣະຫມາ ຫຼາຍເທື່ອ; ເພາະຜູ້ໂງ່ນັ້ນດື້ດຶນດ່າທໍ່ພຣະສິວະ ແລະກ້າເອີ້ນພຣະອົງວ່າ “ລູກຂ້າ” ຢ່າງຫຍາບຄາຍ।

Verse 20

विष्णोरपि नृसिंहस्य रभसा शरभाकृतिः । बिभेद पद्भ्यामाक्रम्य हृदयं नखरैः खरैः

ແມ່ນແຕ່ພຣະວິສະນຸໃນຮູບນະຣະສິງຫະອັນດຸຮ້າຍ ກໍຖືກພຣະປາກົດເປັນຮູບສະຣະພະ (Śarabha) ກົດຂີ່ໃນຄວາມຮຸນແຮງນັ້ນ; ມັນເຫຍີບດ້ວຍຕີນ ແລະຂີດຂາດຫົວໃຈດ້ວຍເລັບອັນແຫຼມຄົມ।

Verse 21

देवस्त्रीषु च देवेषु दक्षस्याध्वरकारणात् । वीरेण वीरभद्रेण न हि कश्चिददण्डितः

ເນື່ອງຈາກເຫດແຫ່ງພິທີບູຊາຂອງທັກສະ ໃນຫມູ່ນາງຟ້າແລະເທວະທັງຫລາຍ ບໍ່ມີໃຜເຫຼືອຢູ່ໂດຍບໍ່ຖືກລົງໂທດໂດຍວີຣະບັດຣະ ຜູ້ກ້າຫານນັ້ນ.

Verse 22

पुरत्रयं च सस्त्रीकं सदैत्यं सह बालकैः । क्षणेनैकेन देवेन नेत्राग्नेरिंधनीकृतम्

ໃນພຽງຊົ່ວພິບຕາດຽວ ເທວະອົງດຽວນັ້ນ—ພຣະສິວະ—ໄດ້ເຮັດໃຫ້ເມືອງສາມ ພ້ອມທັງເມຍຂອງພວກເຂົາ ພວກໄດຕະຍະ ແລະແມ່ນແຕ່ເດັກນ້ອຍ ກາຍເປັນເຊື້ອໄຟໃຫ້ແກ່ໄຟແຫ່ງນະຕຣະຂອງພຣະອົງ.

Verse 23

प्रजानां रतिहेतुश्च कामो रतिपतिस्स्वयम् । क्रोशतामेव देवानां हुतो नेत्रहुताशने

ກາມະ—ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງຄວາມກຳໜັດ ແລະເປັນເຫດໃຫ້ສັດທັງຫຼາຍເກີດຄວາມປາຖະໜາ—ຖືກເຜົາຜານໃນໄຟທີ່ລຸກຈາກພຣະເນດຂອງພຣະສິວະ ໃນຂະນະທີ່ເທວະທັງຫຼາຍຮ້ອງອື້ອງດັງກ້ອງ।

Verse 24

गावश्च कश्चिद्दुग्धौघं स्रवन्त्यो मूर्ध्नि खेचराः । सरुषा प्रेक्ष्य देवेन तत्क्षणे भस्मसात्कृतः

ແລະມີຜູ້ເຄຈະຣະຜູ້ໜຶ່ງ ໃຫ້ຝູງງົວໄຫຼນ້ຳນົມເປັນທະລົມລົງເທິງພຣະເສົາຂອງພຣະອົງ. ແຕ່ເມື່ອພຣະເທວະທອດພຣະເນດດ້ວຍຄວາມໂກດ ຜູ້ນັ້ນກໍຖືກເຮັດໃຫ້ເປັນຂີ້ເທົ່າໃນທັນທີ।

Verse 25

जलंधरासुरो दीर्णश्चक्रीकृत्य जलं पदा । बद्ध्वानंतेन यो विष्णुं चिक्षेप शतयोजनम्

ອະສຸຣະຊະລັນທະຣະ ຜູ້ພອງດ້ວຍຄວາມຈອງຫອງ ໄດ້ໃຊ້ຕີນກວນນ້ຳໃຫ້ໝຸນເປັນຈານວົງ. ແລ້ວມັນມັດພຣະວິສນຸດ້ວຍອະນັນຕະ (ເສສະ) ແລະໂຍນພຣະອົງໄປໄກເຖິງຮ້ອຍໂຢຊະນະ।

Verse 26

तमेव जलसंधायी शूलेनैव जघान सः । तच्चक्रं तपसा लब्ध्वा लब्धवीर्यो हरिस्सदा

ຕໍ່ມາ ຜູ້ນັ້ນ—ຈະລະສັນທາຍີ—ໄດ້ຟັນຟາດຜູ້ນັ້ນດ້ວຍຕຣິສູນ (ຫອກສາມງ່າ) ແຕ່ຢ່າງດຽວ. ແລະພຣະຫຣິ, ໄດ້ຮັບຈັກຣານັ້ນດ້ວຍຕະປະສະ, ຈຶ່ງດໍາລົງຢູ່ເປັນນິດດ້ວຍພະລັງອັນເກີດຈາກຕະປະສະ.

Verse 27

जिघांसतां सुरारीणां कुलं निर्घृणचेतसाम् । त्रिशूलेनान्धकस्योरः शिखिनैवोपतापितम्

ເພື່ອທໍາລາຍວົງຕະກູນອັນໄຮ້ເມດຕາຂອງສັດຕູເທວະທີ່ຫາກຈະຂ້າ—ອົກຂອງອັນທະກະຖືກຕຣິສູນປັກ ແລະເຜົາຮ້ອນດັ່ງໄຟ।

Verse 28

कण्ठात्कालांगनां सृष्ट्वा दारको ऽपि निपातितः । कौशिकीं जनयित्वा तु गौर्यास्त्वक्कोशगोचराम्

ຈາກພຣະຄໍໄດ້ສ້າງນາງສາວຜິວຄໍາຄືນ ກາລີ; ແລ້ວເດັກນ້ອຍ ດາຣະກະ ກໍຖືກຕີຕົກລົງ. ຕໍ່ມາ ກໍໃຫ້ເກີດ ກໍຊິກີ ຜູ້ອອກມາຈາກສະໂຄດຜິວຂອງ ກໍຣີ.

Verse 29

शुंभस्सह निशुंभेन प्रापितो मरणं रणे । श्रुतं च महदाख्यानं स्कान्दे स्कन्दसमाश्रयम्

ຊຸມພະ ພ້ອມກັບ ນິຊຸມພະ ໄດ້ພົບຄວາມຕາຍໃນສົງຄາມ. ແລະໄດ້ຍິນຕໍານານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ອັນສັກສິດ ທີ່ບັນທຶກໃນ ສະກັນດະປຸຣານະ ແລະອາໄສອໍານາດຂອງ ສະກັນດະ (ກາຣຕິເກຍ).

Verse 30

वधार्थे तारकाख्यस्य दैत्येन्द्रस्येन्द्रविद्विषः । ब्रह्मणाभ्यर्थितो देवो मन्दरान्तःपुरं गतः

ເພື່ອຂ້າ ຕາຣະກະ ຜູ້ເປັນຈອມພະຍາແຫ່ງອະສູຣ ແລະເປັນສັດຕູຂອງອິນທຣະ, ເທວະຜູ້ຖືກພຣະພຣະຫມາອ້ອນວອນ ໄດ້ເຂົ້າໄປຍັງພະລາຊະວັງຊັ້ນໃນແຫ່ງມັນດະຣະ.

Verse 31

विहृत्य सुचिरं देव्या विहारा ऽतिप्रसङ्गतः । रसां रसातलं नीतामिव कृत्वाभिधां ततः

ເມື່ອພຣະອົງໄດ້ຫຼິ້ນສະໜຸກກັບພຣະເທວີເປັນເວລາດົນ ພຣະອົງກໍ່ຫຼົງໃນຄວາມສຸກນັ້ນຢ່າງເກີນຄວນ; ແລ້ວຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ນາງ—ຜູ້ມີນາມວ່າ ຣະສາ—ເຫັນຄືຖືກນຳລົງໄປສູ່ ຣະສາຕະລະ (ໂລກໃຕ້ດິນ)។

Verse 32

देवीं च वंचयंस्तस्यां स्ववीर्यमतिदुर्वहम् । अविसृज्य विसृज्याग्नौ हविः पूतमिवामृतम्

ໂດຍຫລອກລວງພຣະເທວີໃນເລື່ອງນັ້ນ ພຣະອົງບໍ່ໄດ້ປ່ອຍພະວິຣິຍະອັນແຮງກ້າຂອງຕົນໃສ່ນາງ; ແຕ່ກັບປ່ອຍລົງໃນໄຟ—ດັ່ງຮະວິສທີ່ຖືກຊໍາລະ ແລະຖວາຍບູຊາ ປານດັ່ງນ້ໍາອະມຣິຕະ.

Verse 33

गंगादिष्वपि निक्षिप्य वह्निद्वारा तदंशतः । तत्समाहृत्य शनकैस्तोकंस्तोकमितस्ततः

ເຂົາໄດ້ໂຍນສ່ວນໜຶ່ງໆລົງໃນແມ່ນ້ໍາຄັງຄາ ແລະນ້ໍາສັກສິດອື່ນໆ ພ້ອມທັງຖວາຍຜ່ານອໍານາດແຫ່ງໄຟ; ແລ້ວຈຶ່ງເກັບກູ້ຄືນຢ່າງຊ້າໆ ທີລະນ້ອຍ ຈາກບ່ອນນີ້ບ່ອນນັ້ນ.

Verse 34

स्वाहया कृत्तिकारूपात्स्वभर्त्रा रममाणया । सुवर्णीभूतया न्यस्तं मेरौ शरवणे क्वचित्

ຄັ້ງໜຶ່ງ ສະວາຫາ ໄດ້ແປງຮູບເປັນຄຣິຕຕິກາ ແລະຫຼິ້ນສະໜຸກກັບສາມີຂອງນາງ; ນາງສ່ອງປະກາຍດັ່ງຄໍາ ແລະໃນຄາວໜຶ່ງໄດ້ວາງເມັດ/ຄັນນັ້ນໄວ້ເທິງເຂົາເມຣຸ ໃນພົງອໍ້ອຍຫຼືກົກອໍ້.

Verse 35

संदीपयित्वा कालेन तस्य भासा दिशो दश । रञ्जयित्वा गिरीन्सर्वान्कांचनीकृत्य मेरुणा

ເມື່ອເວລາສຸກງອມ ຮັດສະມີຂອງພຣະອົງໄດ້ລຸກໂຊດ ສ່ອງສະຫວ່າງທິດທັງສິບ; ມັນແຜ່ຄວາມງາມໄປທົ່ວພູເຂົາທັງປວງ ແລະແມ່ນແຕ່ເຂົາເມຣຸກໍປານດັ່ງຖືກແປງເປັນຄໍາ.

Verse 36

ततश्चिरेण कालेन संजाते तत्र तेजसि । कुमारे सुकुमारांगे कुमाराणां निदर्शने

ຕໍ່ມາ ຫຼັງຈາກເວລາຍາວນານ ເມື່ອລັດສະຫມີທິບພະນັ້ນໄດ້ປາກົດສົມບູນ ທີ່ນັ້ນກໍເກີດມີກຸມານທິບພະຜູ້ໜຸ່ມ—ອວຍະວະອ່ອນນຸ່ມ ແລະອ່ອນໂຍນຍິ່ງ—ເປັນແບບຢ່າງ ແລະເຄື່ອງໝາຍທີ່ເຫັນໄດ້ໃນຫມູ່ກຸມານທິບພະທັງປວງ।

Verse 37

तच्छैशवं स्वरूपं च तस्य दृष्ट्वा मनोहरम् । सह देवसुरैर्लोकैर्विस्मिते च विमोहिते

ເມື່ອເຫັນຮູບກຸມານອັນງາມຈັບໃຈນັ້ນ ບັນດາໂລກທັງປວງ—ພ້ອມດ້ວຍເທວະ ແລະອະສຸຣະ—ກໍຕື່ນຕະລຶງ ແລະມືດມົນສັບສົນໄປທັ້ງໝົດ।

Verse 38

देवो ऽपि स्वयमायातः पुत्रदर्शनलालसः । सह देव्यांकमारोप्य ततो ऽस्य स्मेरमाननम्

ພຣະເຈົ້າເອງກໍໄດ້ເສດັດມາທີ່ນັ້ນ ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາຈະເຫັນພຣະບຸດ. ພ້ອມກັບເທວີ ພຣະອົງອຸ້ມກຸມານຂຶ້ນວາງໃນຕັກຂອງນາງ ແລ້ວຈ້ອງມອງໃບໜ້າທີ່ຍິ້ມອ່ອນໆຂອງລູກນ້ອຍນັ້ນ।

Verse 39

पीतामृतमिव स्नेहविवशेनान्तरात्मना । देवेष्वपि च पश्यत्सु वीतरागैस्तपस्विभिः

ເຫມືອນດື່ມນ້ໍາອະມຣິຕະ ພຣະອັນຕະຣາຕະມາຂອງພຣະອົງ—ຖືກຄວາມຮັກແລະພະກະຕິຄອບງໍາ—ກໍຈົມຢູ່ໃນຄວາມສຸກນັ້ນ, ແມ່ນແຕ່ເທວະທັງປວງກໍກໍາລັງເບິ່ງຢູ່ ພ້ອມດ້ວຍນັກຕະປະສະວີຜູ້ປາສະຈາກຄວາມຍຶດຕິດ।

Verse 40

स्वस्य वक्षःस्थले स्वैरं नर्तयित्वा कुमारकम् । अनुभूय च तत्क्रीडां संभाव्य च परस्परम्

ພຣະອົງໄດ້ໃຫ້ເດັກນ້ອຍຟ້ອນຢ່າງເສຣີຢູ່ເທິງອົງອົບຂອງພຣະອົງດ້ວຍຄວາມຫຼິ້ນສະໜຸກ ແລະໄດ້ຊຶ່ມຊອບການຫຼິ້ນນັ້ນ ຈຶ່ງເບິ່ງກັນແລະກັນດ້ວຍຄວາມຮັກແລະຄວາມນັບຖື.

Verse 41

स्तन्यमाज्ञापयन्देव्याः पाययित्वामृतोपमम् । तवावतारो जगतां हितायेत्यनुशास्य च

ພຣະອົງໄດ້ຊົງສັ່ງໃຫ້ເທວີປ້ອນນ້ຳນົມຈາກອົງ, ແລະເມື່ອເຈົ້າໄດ້ດື່ມນ້ຳນົມອັນປານອະມຣິຕະນັ້ນແລ້ວ ພຣະອົງກໍຊົງອົບຮົມຕໍ່ວ່າ: “ການອະວະຕາຣຂອງເຈົ້ານີ້ ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ໂລກທັງຫມົດ.”

Verse 42

स्वयन्देवश्च देवी च न तृप्तिमुपजग्मतुः । ततः शक्रेण संधाय बिभ्यता तारकासुरात्

ແຕ່ພຣະເທວະຜູ້ເກີດຂຶ້ນເອງ ແລະເທວີ ກໍຍັງບໍ່ໄດ້ຄວາມອິ່ມໃຈ. ຕໍ່ມາ ພຣະອິນທຣະ (ຊັກຣະ) ຜູ້ຫວາດກົວອະສຸຣະຕາຣະກະ ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມພັນທະມິດ ແລະທຳສັນຍາຕົກລົງ.

Verse 43

कारयित्वाभिषेकं च सेनापत्ये दिवौकसाम् । पुत्रमन्तरतः कृत्वा देवेन त्रिपुरद्विषा

ເມື່ອໄດ້ໃຫ້ປະກອບພິທີອະພິເສກເພື່ອຕຳແໜ່ງແມ່ທັບຂອງເທວະດາແຫ່ງສະຫວັນແລ້ວ, ພຣະສິວະ—ຜູ້ປະຫານຕຣິປຸຣະ—ໄດ້ນຳພຣະບຸດໄປວາງໄວ້ກາງກອງເທວະດາ.

Verse 44

स्वयमंतर्हितेनैव स्कन्दमिन्द्रादिरक्षितम् । तच्छक्त्या क्रौञ्चभेदिन्या युधि कालाग्निकल्पया

ໂດຍທີ່ພຣະອົງເອງຫາຍໄປບໍ່ໃຫ້ເຫັນ, ສະກັນດະໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງໂດຍອິນທຣະແລະເທວະດາອື່ນໆ; ໃນສົງຄາມນັ້ນ ດ້ວຍພະລັງດຽວກັນ—ຜ່າກຣົວນຈະ ແລະດຸດດັ່ງໄຟການສິ້ນຍຸກ—ທ່ານໄດ້ມີໄຊ.

Verse 45

छेदितं तारकस्यापि शिरश्शक्रभिया सह । स्तुतिं चक्रुर्विशेषेण हरिधातृमुखाः सुराः

ເມື່ອຫົວຂອງຕາຣະກະຖືກຕັດຂາດ, ຄວາມຢ້ານຂອງອິນທຣະກໍຖືກຕັດອອກໄປດ້ວຍ; ແລ້ວເທວະດາ—ນຳໂດຍຫຣິ (ວິສນຸ) ແລະ ທາຕຣິ (ພຣະພຣະຫມາ)—ໄດ້ຖວາຍການສັນລະເສີນອັນສູງສົ່ງເປັນພິເສດ.

Verse 46

तथा रक्षोधिपः साक्षाद्रावणो बलगर्वितः । उद्धरन्स्वभुजैर्दीर्घैः कैलासं गिरिमात्मनः

ເຊັ່ນດຽວກັນ ຣາວະນະ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງຣັກສະສະ ຜູ້ເມົາມົນດ້ວຍຄວາມຫຍິ້ງຍໂສໃນພະລັງ ໄດ້ເລີ່ມຍົກພູເຂົາໄກລາສະ ອັນເປັນພູຂອງຕົນ ດ້ວຍແຂນຍາວຂອງຕົນ.

Verse 47

तदागो ऽसहमानस्य देवदेवस्य शूलिनः । पदांगुष्ठपरिस्पन्दान्ममज्ज मृदितो भुवि

ແລ້ວ ພຣະເທວະເທວະ ພຣະສິວະ ຜູ້ຖືຕຣິສູນ ບໍ່ອາດອົດທົນຕໍ່ຄວາມຜິດນັ້ນ ເພີຍຂະບື້ມນິ້ວໂປ້ງຕີນນ້ອຍໜຶ່ງ ຜູ້ກໍ່ຜິດກໍຖືກບີບບົດ ແລະຈົມລົງໃນດິນ।

Verse 48

बटोः केनचिदर्थेन स्वाश्रितस्य गतायुषः । त्वरयागत्य देवेन पादांतं गमितोन्तकः

ເພາະເຫດບາງຢ່າງກ່ຽວກັບພະລະບຸດຕະປະສີນ້ອຍ ຜູ້ໄດ້ພຶ່ງພາພຣະອົງ ແລະອາຍຸໄດ້ສິ້ນສຸດ ພຣະມະຣະນະ (ອັນຕະກະ) ຮີບຮ້ອນມາ; ແຕ່ໂດຍພຣະເຈົ້າ ມັນຖືກຂັບໃຫ້ກົ້ມລົງທີ່ພຣະບາດ ແລະໝົດ຤ິດທິ์।

Verse 49

स्ववाहनमविज्ञाय वृषेन्द्रं वडवानलः । सगलग्रहमानीतस्ततो ऽस्त्येकोदकं जगत्

ໂດຍບໍ່ຮູ້ວ່າ ພຣະວຶສະເອນທຣະ—ພະຣາຊາໂຄ—ແມ່ນພາຫະນະຂອງຕົນ ໄຟມ້າ (ວະດະວານະລະ) ໄດ້ຈັບກຸມແລະດຶງເອົາໂລກທັງປວງເຂົ້າໄປ; ດັ່ງນັ້ນ ຈັກກະວານຈຶ່ງເຫຼືອແຕ່ນ້ຳຜືນດຽວກວ້າງໃຫຍ່।

Verse 50

अलोकविदितैस्तैस्तैर्वृत्तैरानन्दसुन्दरैः । अंगहारस्वसेनेदमसकृच्चालितं जगत्

ດ້ວຍການເຄື່ອນໄຫວອັນປະນີດຫຼາຍປະການ—ທີ່ໂລກທົ່ວໄປບໍ່ຮູ້ແຕ່ງາມດ້ວຍອານັນທະ—ຈັກກະວານນີ້ຖືກກອງອັງຄະຫາຣະ (ທ່າທາງອະວັຍະວະໃນການຟ້ອນ) ຂອງພຣະອົງ ເຮັດໃຫ້ເຄື່ອນໄຫວຊ້ຳໆ।

Verse 51

शान्त एव सदा सर्वमनुगृह्णाति चेच्छिवः । सर्वाणि पूरयेदेव कथं शक्तेन मोचयेत्

ຖ້າພຣະສິວະ ຜູ້ສະງົບສະຫງົບຢູ່ເສມອ ຍັງປະທານພຣະກະລຸນາແກ່ທຸກຜູ້ ແລະເຕີມເຕັມທຸກສິ່ງໄດ້ແທ້ ແລ້ວອໍານາດໃດຈະກັ້ນຂວາງພຣະອົງໄດ້? ຫຼືຜູ້ໃດອື່ນຈະອ້າງວ່າໃຫ້ໂມກສະໄດ້ແນວໃດ?

Verse 52

अनादिकर्म वैचित्र्यमपि नात्र नियामकम् । कारणं खलु कर्मापि भवेदीश्वरकारितम्

ແມ່ນແຕ່ຄວາມຫຼາກຫຼາຍຂອງກຳທີ່ບໍ່ມີຕົ້ນກໍ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ຄວບຄຸມສູງສຸດໃນທີ່ນີ້. ເພາະກຳເອງກໍເປັນເຫດໄດ້ ກໍແຕ່ເທົ່າທີ່ພຣະອີສະວະຣະ ເປັນຜູ້ໃຫ້ເກີດແລະຄຸ້ມຄອງມັນ।

Verse 53

किमत्र बहुनोक्तेन नास्तिक्यं हेतुकारकम् । यथा ह्याशु निवर्तेत तथा कथय मारुत

ຈະເວົ້າຫຼາຍໄປເຮັດໄມ? ຄວາມບໍ່ເຊື່ອທີ່ເກີດຈາກການໂຕ້ຖຽງຫາເຫດຜົນ ແມ່ນເຫດໃຫ້ເກີດຄວາມຜິດ. ຂໍຈົ່ງບອກຂ້ອຍເຖີດ ໂອ ມາຣຸຕະ, ວ່າຈະເຮັດໃຫ້ມັນດັບລົງໄດ້ໄວແນວໃດ।