Shloka 22

सामान्यतो नरकगतिवर्णनम्

General Description of the Course of Hell / Naraka-gati

Devanagari script

शिरःप्रभृति पीड्यंते घोरैः कर्मभिरात्मजैः । खाद्यंते च स्वमांसानि पीयते शोणितं स्वकम्

Transliteration

śiraḥprabhṛti pīḍyaṃte ghoraiḥ karmabhirātmajaiḥ | khādyaṃte ca svamāṃsāni pīyate śoṇitaṃ svakam

Translation

ຕັ້ງແຕ່ຫົວລົງມາ ພວກເຂົາຖືກທໍລະມານດ້ວຍການກະທຳທີ່ໜ້າຢ້ານກົວຂອງຕົນເອງ; ຊີ້ນຂອງພວກເຂົາຖືກກິນ ແລະ ເລືອດຂອງພວກເຂົາຖືກບັງຄັບໃຫ້ດື່ມ.

Word by Word

• शिरः-प्रभृति: starting from the head
• शिरः-प्रभृति: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: शिरस् (प्रातिपदिक) + प्रभृति (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः (indeclinable adverbial)

• पीड्यन्ते: are tormented
• पीड्यन्ते: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पीड् (धातु)
• Form: लकारः लट्, पुरुषः प्रथम (3rd), वचनम् बहु, आत्मनेपदम्; कर्मणि प्रयोगः (Passive)

• घोरैः: by terrible
• घोरैः: Karaṇa (करण)
• Type: Adjective
• Root: घोर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचनम्

• कर्मभिः: by deeds/acts
• कर्मभिः: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचनम्

• आत्मजैः: born of oneself (one’s own)
• आत्मजैः: Karaṇa (करण)
• Type: Adjective
• Root: आत्मज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifying कर्मभिः)

• खाद्यन्ते: are eaten
• खाद्यन्ते: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: खाद् (धातु)
• Form: लकारः लट्, पुरुषः प्रथम (3rd), वचनम् बहु, आत्मनेपदम्; कर्मणि प्रयोगः (Passive)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्ययम् (conjunction)

• स्व-मांसानि: their own flesh
• स्व-मांसानि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + मांस (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), बहुवचनम्; कर्मधारयः (स्वानि मांसानि)

• पीयते: is drunk
• पीयते: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पा (धातु)
• Form: लकारः लट्, पुरुषः प्रथम (3rd), वचनम् एक, आत्मनेपदम्; कर्मणि प्रयोगः (Passive)

• शोणितम्: blood
• शोणितम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शोणित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचनम्

• स्वकम्: one’s own
• स्वकम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: स्वक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying शोणितम्)

Speaker

Suta Goswami (narrating Shiva Purana teachings to the sages at Naimisharanya)

Shaiva Theology

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Mahādeva

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It emphasizes that suffering is not imposed arbitrarily: one’s own actions (karma) become the instrument of torment. In Shaiva Siddhanta terms, the pashu (bound soul) experiences the fruits of pasha (bondage) until it turns toward Pati (Shiva) for purification and release.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

By highlighting the harsh fruition of karma, the verse indirectly points to refuge in Saguna Shiva—worship of the Shiva Linga, mantra, and devotion—as a saving orientation that purifies deeds and mind, leading the soul toward Shiva’s grace and eventual liberation.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is to adopt Shiva-oriented sadhana to counter karmic bondage: daily japa of the Panchakshara (Om Namaḥ Śivāya), Linga worship with humility, and disciplined ethical living; if practiced, these support purification and lessen the momentum of dreadful karma.