शिवतत्त्ववर्णनम् (Śiva-tattva-varṇana) — “Description/Exposition of the Principle of Śiva”

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथाकर्ण्य नुर्तिविष्णुकृतां स्वस्य महेश्वरः । प्रादुर्बभूव सुप्रीतस्सवामं करुणानिधिः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະມະເຫສວະຣະໄດ້ຍິນການຟ້ອນລຳທີ່ພຣະວິສນຸກະທຳເພື່ອພຣະອົງເອງ ພຣະມະຫາເທວະ—ມະຫາສະມຸດແຫ່ງຄວາມເມດຕາ—ກໍປິຕິຍິນດີຢ່າງຍິ່ງ ແລະປາກົດພ້ອມກັບ ວາມາ.

Verse 2

पंचवक्त्रस्त्रिनयनो भालचन्द्रो जटाधरः । गौरवर्णो विशालाक्षो भस्मोद्धूलितविग्रहः

ພຣະອົງມີຫ້າພະພັກ ແລະມີສາມພະເນດ; ພຣະຈັນປະດັບຢູ່ທີ່ພຣະນະພາກ ແລະຊົງຖືກຈະຕາທອງ. ພຣະວັນນະສະຫວ່າງຜ່ອງ ພຣະເນດກວ້າງໃຫຍ່ ແລະພຣະວິກຣະຫະຖືກປະພອຍດ້ວຍຂີ້ເທົ່າສັກສິດ (ພະສະມະ).

Verse 3

दशबाहुर्नीलगल सर्वाभरणभूषितः । सर्वांगसुन्दरो भस्मत्रिपुण्ड्रांकितमस्तकः

ພຣະອົງມີສິບພະຫັດ ຄໍສີນ້ຳເງິນ (ນີລະກະລະ) ແລະປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງອາພອນທຸກຢ່າງ. ງາມທຸກສ່ວນຂອງພຣະອົງ ແລະພຣະສີສະຖືກໝາຍດ້ວຍ ຕຣິປຸນດຣະ ຈາກຂີ້ເທົ່າສັກສິດ.

Verse 4

तं दृष्ट्वा तादृशं देवं सवामं परमेश्वरम् । तुष्टाव पुनरिष्टाभिर्वाग्भिर्विष्णुर्मया सह

ເມື່ອເຫັນພຣະເທວະອົງນັ້ນໃນຮູບອັນອັດສະຈັນ—ພຣະປະຣະເມສວະຣະ ຜູ້ປາກົດພ້ອມພຣະສັກຕິຢູ່ຂ້າງຊ້າຍ—ພຣະວິສນຸ ກັບຂ້າພະເຈົ້າ ກໍສັນລະເສີນພຣະອົງອີກຄັ້ງ ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳທີ່ຮັກແລະເລືອກສັນດີແລ້ວ.

Verse 5

निगमं श्वासरूपेण ददौ तस्मै ततो हरः । विष्णवे च प्रसन्नात्मा महेशः करुणाकरः

ຕໍ່ມາ ພຣະຫະຣະ—ມະເຫສະ ຜູ້ເປັນມະຫາສະມຸດແຫ່ງຄວາມເມດຕາ—ເມື່ອພຣະທັຍຍິ້ມແຍ້ມ ໄດ້ປະທານນິຄະມະ (ເວທ) ໃຫ້ແກ່ເຂົາ ດັ່ງເປັນລົມຫາຍໃຈຂອງພຣະອົງເອງ; ແລະພຣະອົງກໍປະທານໃຫ້ແກ່ພຣະວິສນຸດ້ວຍ.

Verse 6

ततो ज्ञानमदात्तस्मै हरये परमात्मने । परमात्मा पुनर्मह्यं दत्तवान्कृपया मुने

ຕໍ່ມາ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ປະທານປັນຍາອັນສັກສິດນັ້ນໃຫ້ແກ່ ພຣະຫະຣິ ຜູ້ເປັນປະຣະມາຕະມັນ. ແລະພຣະອົງຜູ້ເປັນປະຣະມາຕະມັນນັ້ນ ໄດ້ປະທານມັນກັບຄືນໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າອີກ ດ້ວຍຄວາມເມດຕາ, ໂອ ມຸນີ.

Verse 7

संप्राप्य निगमं विष्णुः पप्रच्छ पुनरेव तम् । कृतार्थस्सांजलिर्नत्वा मया सह महेश्वरम्

ເມື່ອໄດ້ຮັບນິຄະມະ (ເວທ) ແລ້ວ ພຣະວິສນຸໄດ້ເຂົ້າໄປຖາມທ່ານນັ້ນອີກຄັ້ງ. ເມື່ອບັນລຸຈຸດປະສົງແລ້ວ ພຣະອົງຢືນດ້ວຍຝາມືປະນົມ ແລະກົ້ມກາບ—ພ້ອມກັບຂ້າພະເຈົ້າ—ຕໍ່ພຣະມະເຫສະວະຣະ (ພຣະສິວະ).

Verse 8

विष्णुरुवाच । कथं च तुष्यसे देव मया पूज्यः कथं प्रभो । कथं ध्यानं प्रकर्तव्यं कथं व्रजसि वश्यताम्

ພຣະວິສນຸກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະເທວະ, ພຣະອົງພໍໃຈໄດ້ແນວໃດ? ໂອ ພຣະເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້າຄວນບູຊາພຣະອົງແນວໃດ? ຄວນເຮັດສະມາທິແນວໃດ? ແລະໂດຍວິທີໃດ ພຣະອົງຈຶ່ງເປັນຜູ້ເມດຕາ ແລະເຂົ້າເຖິງໄດ້ດ້ວຍຄວາມຮັກ?»

Verse 9

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथम खण्डे सृष्ट्युपाख्याने शिवतत्त्ववर्णनो नाम नवमोऽध्यायः

ດັ່ງນັ້ນ, ໃນສີສິວະມະຫາປຸຣານະ, ໃນຄຳພີທີສອງ ຣຸດທະສັງຫິຕາ, ໃນພາກທີໜຶ່ງ ເລື່ອງລາວການສ້າງໂລກ, ຈົບລົງໃນບົດທີເກົ້າ ທີ່ມີຊື່ວ່າ "ການພັນລະນາເຖິງຫຼັກການ (ຕັດຕະວະ) ຂອງພຣະສິວະ".

Verse 10

एतत्सर्वं महाराज कृपां कृत्वाऽवयोः प्रभो । कथनीयं तथान्यच्च विज्ञाय स्वानुगौ शिव

ໂອ ມະຫາກະສັດ ໂອ ພຣະເຈົ້າ—ຂໍພຣະອົງເມດຕາກະລຸນາຕໍ່ພວກເຮົາທັງສອງ ແລະກ່າວເລົ່າທຸກສິ່ງນີ້; ແລະເມື່ອພຣະສິວະຮູ້ວ່າພວກເຮົາເປັນຜູ້ຕິດຕາມອຸທິດຕົນ ຂໍພຣະອົງກ່າວອີກທຸກສິ່ງທີ່ຄວນກ່າວດ້ວຍເຖີດ।

Verse 11

ब्रह्मोवाच । इत्येतद्वचनं श्रुत्वा प्रसन्नो भगवान्हरः । उवाच वचनं प्रीत्या सुप्रसन्नः कृपानिधिः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະຜູ້ເປັນພຣະຮະຣະອັນປະເສີດໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄໍານັ້ນ ພຣະອົງກໍປິຕິຍິນດີ. ດ້ວຍຄວາມປິຕິອັນເຕັມປ່ຽມ ຄັງແຫ່ງກະລຸນາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ ໄດ້ກ່າວຕອບດ້ວຍໃຈຊື່ນບານ।

Verse 12

श्रीशिव उवाच । भक्त्या च भवतोर्नूनं प्रीतोहं सुरसत्तमौ । पश्यतं मां महादेवं भयं सर्वं विमुंचताम्

ພຣະສີວະກ່າວວ່າ: “ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນຫມູ່ເທວະທັງສອງ, ເນື່ອງດ້ວຍພັກຕິຂອງເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າປິຕິຍິນດີແທ້. ຈົ່ງເບິ່ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະຫາເທວະ ແລະຈົ່ງປ່ອຍວາງຄວາມຢ້ານກົວທັງປວງ.”

Verse 13

मम लिंगं सदा पूज्य ध्येयं चैतादृशं मम । इदानीं दृश्यते यद्वत्तथा कार्यं प्रयत्नतः

“ລິງຄະຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຄວນໄດ້ຮັບການບູຊາເປັນນິດ ແລະຄວນໄດ້ຮັບການພິຈາລະນາດ້ວຍສະມາທິໃນຮູບອັນນີ້ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. ດັ່ງທີ່ບັດນີ້ເຫັນຢູ່ແນວໃດ ກໍຈົ່ງສ້າງໃຫ້ເປັນແນວນັ້ນ ດ້ວຍຄວາມພາກພຽນ.”

Verse 14

पूजितो लिंगरूपेण प्रसन्नो विविधं फलम् । दास्यामि सर्वलोकेभ्यो मनोभीष्टान्यनेकशः

ເມື່ອເຂົາບູຊາຂ້າພະເຈົ້າໃນຮູບລິງຄະ ຂ້າພະເຈົ້າຈະເປັນຜູ້ເມດຕາປຣະສານ ແລະປະທານຜົນບຸນຫຼາກຫຼາຍ ໃຫ້ແກ່ສັດທັງປວງໃນທຸກໂລກ ຕາມຄວາມປາຖະໜາໃນໃຈ ຊ້ຳໆອີກເທື່ອໜຶ່ງ.

Verse 15

यदा दुःखं भवेत्तत्र युवयोस्सुरसत्तमौ । पूजिते मम लिंगे च तदा स्याद्दुःखनाशनम्

ເມື່ອໃດທີ່ຄວາມທຸກເກີດຂຶ້ນແກ່ພວກເຈົ້າທັງສອງ ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ເທວະ ເມື່ອບູຊາລິງຄະຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ການບູຊານັ້ນແຫຼະຈະເປັນຜູ້ທຳລາຍຄວາມທຸກ.

Verse 16

युवां प्रसूतौ प्रकृतेर्मदीयाया महाबलौ । गात्राभ्यां सव्यसव्याभ्यां मम सर्वेश्वरस्य हि

ພວກເຈົ້າທັງສອງ ຜູ້ມີພະລັງອັນໃຫຍ່ ເກີດຈາກປຣະກຣິຕິຂອງຂ້າພະເຈົ້າເອງ; ແທ້ຈິງແລ້ວ ຈາກດ້ານຊ້າຍແລະດ້ານຂວາຂອງກາຍຂ້າພະເຈົ້າ—ຜູ້ເປັນຈອມເຈົ້າແຫ່ງທຸກສິ່ງ.

Verse 17

अयं मे दक्षिणात्पार्श्वाद्ब्रह्मा लोकपितामहः । वामपार्श्वाच्च विष्णुस्त्वं समुत्पन्नः परात्मनः

“ຈາກດ້ານຂວາຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ຜູ້ເປັນປິຕາມະຫາແຫ່ງໂລກ ໄດ້ອຸບັດຂຶ້ນ; ແລະຈາກດ້ານຊ້າຍ ເຈົ້າ—ພຣະວິສນຸ (Viṣṇu)—ໄດ້ເກີດຂຶ້ນ, ໂອ ອັດຕາສູງສຸດ. ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຈົ້າທັງສອງຈຶ່ງອອກມາຈາກຈອມເຈົ້າຜູ້ເຫນືອໂລກ.”

Verse 18

प्रीतोहं युवयोस्सम्यग्वरं दद्यां यथेप्सितम् । मयि भक्तिर्दृढा भूयाद्युवयोरभ्यनुज्ञया

ຂ້າພະເຈົ້າພໍໃຈຢ່າງແທ້ຈິງຕໍ່ພວກເຈົ້າທັງສອງ. ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະທານພອນຕາມທີ່ປາຖະໜາ. ໂດຍການອະນຸຍາດຂອງພວກເຈົ້າ ຂໍໃຫ້ພັກຕິອັນໝັ້ນຄົງຕໍ່ຂ້າພະເຈົ້າ ເຕີບແຂງຂຶ້ນໃນພວກເຈົ້າຕະຫຼອດໄປ.

Verse 19

पार्थिवीं चैव मन्मूर्तिं विधाय कुरुतं युवाम् । सेवां च विविधां प्राज्ञौ कृत्वा सुखमवाप्स्यथ

ຈົ່ງປັ້ນຈາກດິນເປັນຮູບສັນຍາລັກດິນເຜົາແທນຮູບຂອງເຮົາ; ແລະພວກເຈົ້າທັງສອງຜູ້ມີປັນຍາ ຈົ່ງກະທຳການຮັບໃຊ້ບູຊາຫຼາຍປະການຕໍ່ມັນ; ເຮັດແບບນີ້ແລ້ວ ຈະໄດ້ຮັບຄວາມສຸກອັນມົງຄຸນ.

Verse 20

ब्रह्मन्सृष्टिं कुरु त्वं हि मदाज्ञापरिपालकः । वत्स वत्स हरे त्वं च पालयैवं चराचरम्

«ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ຈົ່ງກະທຳການສ້າງສັນ, ເພາະເຈົ້າເປັນຜູ້ຮັກສາຄຳສັ່ງຂອງເຮົາຢ່າງສັດຊື່. ແລະເຈົ້າດ້ວຍ, ໂອ ຮາຣິ, ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ, ຈົ່ງປົກປ້ອງສັບພະສັດທັງປວງ—ທັງເຄື່ອນໄຫວແລະບໍ່ເຄື່ອນໄຫວ—ໃນຈັກກະວານນີ້ ຕາມວິທີນີ້»

Verse 21

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा नौ प्रभुरताभ्यां पूजाविधिमदाच्छुभाम् । येनैव पूजितश्शंभुः फलं यच्छत्यनेकशः

ພຣະພຣະຫມາ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະເຈົ້າກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ປະທານແກ່ພວກເຮົາທັງສອງ ວິທີບູຊາອັນເປັນມົງຄຸນ; ໂດຍວິທີນີ້ ເມື່ອບູຊາພຣະສັມພູ (Śambhu) ພຣະອົງປະທານຜົນຫຼາຍປະການ ແລະຫຼາຍມາດຕາ.

Verse 22

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचश्शंभोर्मया च सहितो हरिः । प्रत्युवाच महेशानं प्रणिपत्य कृतांजलिः

ພຣະພຣະຫມາ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຍິນພຣະວາຈາຂອງພຣະສັມພູ (Śambhu) ແລ້ວ, ຮາຣິ (Viṣṇu) ຜູ້ຢູ່ກັບຂ້ອຍ ໄດ້ກົ້ມກາບພຣະມະເຫສານ (Maheśāna) ແລະພັບມືດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ຈຶ່ງຕອບກັບ.

Verse 23

विष्णुरुवाच । यदि प्रीतिः समुत्पन्ना यदि देयो वरश्च नौ । भक्तिर्भवतु नौ नित्यं त्वयि चाव्यभिचारिणी

ພຣະວິສນຸກ່າວວ່າ: «ຖ້າຄວາມຮັກແລະຄວາມປິຕິເກີດຂຶ້ນແທ້ ແລະຖ້າຈະປະທານພອນແກ່ພວກເຮົາ ຂໍໃຫ້ພັກຕິຂອງພວກເຮົາຕໍ່ພຣະອົງເປັນນິດ ແລະບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ບໍ່ຫັນໜີຈາກພຣະອົງ»។

Verse 24

त्वमप्यवतरस्वाद्य लीलया निर्गुणोपि हि । सहायं कुरु नौ तात त्वं परः परमेश्वरः

ໂອ ພຣະອົງດັ້ງເດີມ ຂໍໃຫ້ພຣະອົງເສດັດລົງມາໃນບັດນີ້ ໂດຍລີລາອັນທິບ ແມ່ນແທ້ວ່າພຣະອົງເຫນືອກວ່າຄຸນທັງສາມ. ຂໍໃຫ້ພຣະອົງເປັນຜູ້ຊ່ວຍເຮົາ ພຣະເຈົ້າຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ ເພາະພຣະອົງແມ່ນພຣະປະເມສະວະຣະສູງສຸດ.

Verse 25

आवयोर्देवदेवेश विवादमपि शोभनम् । इहागतो भवान्यस्माद्विवादशमनाय नौ

ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງເທວະທັງປວງ, ແມ່ນແຕ່ການໂຕ້ຖຽງລະຫວ່າງພວກເຮົາກໍມີຄວາມໝາຍອັນຄວນຄ່າ. ເມື່ອພຣະອົງມາຮອດທີ່ນີ້ແລ້ວ, ພຣະອົງມາເພື່ອລະງັບ ແລະແກ້ໄຂຄວາມຂັດແຍ້ງຂອງພວກເຮົາ.

Verse 26

ब्रह्मोवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा पुनः प्राह हरो हरिम् । प्रणिपत्य स्थितं मूर्ध्ना कृतांजलिपुटः स्वयम्

ພຣະພຣະຫມາໄດ້ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍານັ້ນແລ້ວ, ຮະຣະ (ພຣະສິວະ) ກໍໄດ້ກ່າວກັບ ຮະຣິ (ພຣະວິສນຸ) ອີກຄັ້ງ. ພຣະອົງກ້ມສີສະກົດກາຍ ແລະປະນົມມືເປັນອັນຊະລີ ຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າແລ້ວກ່າວຖ້ອຍຄໍາ.

Verse 27

श्रीमहेश उवाच । प्रलयस्थितिसर्गाणां कर्ताहं सगुणोऽगुणः । परब्रह्म निर्विकारी सच्चिदानंदलक्षणः

ພຣະສີຣີມະເຫສາກ່າວວ່າ: ຂ້າແມ່ນຜູ້ກະທໍາແຫ່ງການລະລາຍ, ການດໍາລົງຢູ່, ແລະການສ້າງ—ທັງເປັນສະກຸນ (saguṇa) ແລະເຫນືອຄຸນ (nirguṇa). ຂ້າແມ່ນພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ ບໍ່ແປປ່ຽນ ມີສະພາບເປັນ ສັດ–ຈິດ–ອານັນທະ (sat–cit–ānanda).

Verse 28

त्रिया भिन्नो ह्यहं विष्णो ब्रह्मविष्णुहराख्यया । सर्गरक्षालयगुणैर्निष्कलोहं सदा हरे

ໂອ ຮະຣິ (ພຣະວິສນຸ), ແມ່ນແທ້ວ່າຂ້າຖືກເອີ້ນວ່າແບ່ງເປັນສາມ—ພຣະພຣະຫມາ, ພຣະວິສນຸ, ແລະ ຮະຣະ—ຕາມໜ້າທີ່ສ້າງ, ປົກປ້ອງ, ແລະລະລາຍ; ແຕ່ໃນຄວາມເປັນຈິງ ຂ້າເປັນອັນດຽວ ບໍ່ມີສ່ວນ ແລະບໍ່ມີການແບ່ງແຍກຕະຫຼອດໄປ.

Verse 29

स्तुतोऽहं यत्त्वया विष्णो ब्रह्मणा मेऽवतारणे । प्रार्थनां तां करिष्यामि सत्यां यद्भक्तवत्सलः

«ໂອ ວິສນຸ, ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າປາກົດຕົວ ເຈົ້າແລະພຣະພຣະຫມາໄດ້ສັນລະເສີນຂ້າພະເຈົ້າ; ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈະສຳເລັດຄຳອະທິຖານນັ້ນໃຫ້ເປັນຈິງ, ເພາະຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເມດຕາຕໍ່ຜູ້ພັກຕິສະເໝີ»។

Verse 30

मद्रूपं परमं ब्रह्मन्नीदृशं भवदंगतः । प्रकटीभविता लोके नाम्ना रुद्रः प्रकीर्तितः

ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ພຣະພຣະຫມັນອັນສູງສຸດ ອັນເປັນສະພາບຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈະປາກົດອອກຈາກກາຍຂອງເຈົ້າໃນຮູບນີ້; ໃນໂລກ ທ່ານຈະໄດ້ຮັບການຂານນາມວ່າ «ຣຸທຣະ».

Verse 31

मदंशात्तस्य सामर्थ्यं न्यूनं नैव भविष्यति । योहं सोहं न भेदोस्ति पूजाविधिविधानतः

ເນື່ອງຈາກທ່ານເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ພະລັງຂອງທ່ານຈະບໍ່ຫຼຸດລົງເລີຍ. «ທ່ານນັ້ນແມ່ນຂ້າພະເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນແມ່ນທ່ານ»—ໃນຂໍ້ບັນຍັດແລະພິທີບູຊາ ບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງ.

Verse 32

यथा च ज्योतिषस्संगाज्जलादेः स्पर्शता न वै । तथा ममागुणस्यापि संयोगाद्बन्धनं न हि

ເຫມືອນດັ່ງແສງສະຫວ່າງ ແມ່ນແຕ່ນ້ຳແລະສິ່ງອື່ນໆຈະຢູ່ໃກ້ ກໍບໍ່ອາດ «ແຕະຕ້ອງ» ມັນໄດ້ແທ້; ດັ່ງນັ້ນ ສຳລັບຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ເກີນພົ້ນຈາກຄຸນະ (guṇa) ທັງປວງ ການຄົບຄືນຫຼືການສຳພັນທົ່ວໄປ ບໍ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດພັນທະເລີຍ.

Verse 33

शिवरूपं ममैतञ्च रुद्रोऽपि शिववत्तदा । न तत्र परभेदो वै कर्तव्यश्च महामुने

ຮູບນີ້ຂອງເຮົາແທ້ໆແມ່ນພຣະສິວະ; ແລະ ຣຸດຣະໃນເວລານັ້ນກໍເປັນເຫມືອນພຣະສິວະ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ມະຫາມຸນີ ຢ່າແບ່ງແຍກຄວາມແຕກຕ່າງໃດໆເລີຍ.

Verse 34

वस्तुतो ह्येकरूपं हि द्विधा भिन्नं जगत्युत । अतो न भेदा विज्ञेयः शिवे रुद्रे कदाचन

ໂດຍຄວາມເປັນຈິງ ພຣະອົງມີສະພາບອັນດຽວກັນ; ແຕ່ໃນໂລກ ກັບປາກົດຄືຈະແຍກເປັນສອງ. ດັ່ງນັ້ນ ບໍ່ຄວນເຂົ້າໃຈວ່າມີຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງ ພຣະສິວະ ແລະ ຣຸດຣະ ໃນເວລາໃດໆເລີຍ।

Verse 35

सुवर्णस्य तथैकस्य वस्तुत्वं नैव गच्छति । अलंकृतिकृते देव नामभेदो न वस्तुतः

ເຫມືອນຄໍາທອງອັນດຽວ ບໍ່ເຄີຍກາຍເປັນຄວາມເປັນຈິງອື່ນ ແມ່ນແຕ່ຖືກປັ້ນເປັນເຄື່ອງປະດັບ; ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພຣະເທວະ, ຄວາມແຕກຕ່າງຂອງນາມ ເກີດຈາກຮູບຮ່າງແລະການປະດັບແຕ່ງ ບໍ່ແມ່ນໃນຄວາມຈິງແຫ່ງສະພາບດັ່ງເດີມ।

Verse 36

तथैकस्या मृदो भेदो नानापात्रे न वस्तुतः । कारणस्यैव कार्ये च सन्निधानं निदर्शनम्

ດັ່ງດຽວກັນ ດິນເຜົາອັນດຽວ ທີ່ປາກົດເປັນພາຊະນະຫຼາຍຮູບ ຄວາມແຕກຕ່າງນັ້ນບໍ່ແມ່ນຄວາມຈິງໃນສະພາບ. ນີ້ເປັນຕົວຢ່າງວ່າ ເຫດ (ສາເຫດ) ນັ້ນເອງຍັງສະຖິດຢູ່ໃນຜົນ (ສິ່ງທີ່ເກີດຂຶ້ນ) ຊີ້ໃຫ້ເຫັນການສະຖິດຢູ່ຂອງຕົ້ນກໍາເນີດໃນສິ່ງທີ່ຖືກຜະລິດ।

Verse 37

ज्ञातव्यं बुधवर्यैश्च निर्मलज्ञानिभिः सुरौ । एवं ज्ञात्वा भवभ्यां तु न दृश्यं भेदकार णम्

ໂອ ທ່ານເທວະທັງຫຼາຍ, ສິ່ງນີ້ຄວນໃຫ້ນັກປັນຍາຜູ້ດີເລີດ ແລະຜູ້ມີປັນຍາບໍລິສຸດ ເຂົ້າໃຈ. ເມື່ອຮູ້ດັ່ງນີ້ແລ້ວ ສໍາລັບທ່ານທັງສອງ ບໍ່ມີເຫດໃຫ້ແຕກຕ່າງອີກຕໍ່ໄປ.

Verse 38

वस्तुवत्सर्वदृश्यं च शिवरूपम्मतम्मम । अहं भवानजश्चैव रुद्रो योऽयं भविष्यति

«ຕາມທັດສະນະຂອງຂ້າ, ທຸກສິ່ງທີ່ເຫັນ—ເຫມືອນເປັນຄວາມຈິງອັນເປັນວັດຖຸ—ລ້ວນແຕ່ເປັນຮູບແຫ່ງພຣະສິວະ. ຂ້າ, ເຈົ້າ, ແລະອະຊະ (ພຣະພຣະຫມາ) ກໍເປັນພຣະສິວະ; ແລະຜູ້ນີ້ຜູ້ຈະເປັນຣຸດຣະ ກໍເປັນພຣະສິວະເຊັ່ນກັນ»

Verse 39

एकरूपा न भेदस्तु भेदे वै बंधनं भवेत् । तथापि च मदीयं हि शिवरूपं सनातनम्

ຂ້ອຍເປັນສະພາບອັນດຽວ ບໍ່ແບ່ງແຍກ—ໃນຂ້ອຍບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງແທ້. ບ່ອນໃດທີ່ຍືນຢັນຄວາມແຕກຕ່າງ ພັນທະ (ການຜູກມັດ) ຍ່ອມເກີດ. ແຕ່ກະນັ້ນກໍຕາມ ຮູບຂອງຂ້ອຍເປັນພຣະສິວະ ເປັນນິລັນດອນ.

Verse 40

मूलीभूतं सदोक्तं च सत्यज्ञानमनंतकम् । एवं ज्ञात्वा सदा ध्येयं मनसा चैव तत्त्वतः

ເມື່ອຮູ້ພຣະອົງເປັນຮາກມູນເດີມຂອງທຸກສິ່ງ ເປັນຄວາມຈິງ ແລະຈິດຮູ້ ແລະເປັນອະນັນຕະ—ເຂົ້າໃຈແລ້ວ ຄວນພິຈາລະນາສະມາທິພຣະອົງເປັນນິດ ດ້ວຍໃຈ ຕາມຕັດຕະວະອັນສູງສຸດ।

Verse 41

श्रूयतां चैव भो ब्रह्मन्यद्गोप्यं कथ्यते मया । भवंतौ प्रकृतेर्यातौ नायं वै प्रकृतेः पुनः

ຈົ່ງຟັງເຖີດ ໂອ ພຣະພຣາຫມັນ; ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວຄວາມລັບໜຶ່ງ. ທ່ານທັງສອງເກີດຂຶ້ນຈາກປຣະກຣິຕິ; ແຕ່ຜູ້ນີ້ແທ້ໆ ບໍ່ໄດ້ເກີດຊ້ຳຈາກປຣະກຣິຕິອີກ.

Verse 42

मदाज्ञा जायते तत्र ब्रह्मणो भ्रुकुटेरहम् । गुणेष्वपि यथा प्रोक्तस्तामसः प्रकृतो हरः

ທີ່ນັ້ນ ດ້ວຍພຣະບັນຊາຂອງເຮົາ ເຮົາປາກົດອອກຈາກຮອຍຂມວດຄິ້ວຂອງພຣະພຣະຫມາ. ແລະໃນບັນດາຄຸນະທັງສາມ ດັ່ງທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ ເຮົາ—ຮະຣະ—ປາກົດໃນຮູບທີ່ສອດຄ່ອງກັບຕະມັສ ຕາມປຣະກຣິຕິ ເພື່ອການລະລາຍແລະການຂັດຂວາງ.

Verse 43

वैकारिकश्च विज्ञेयो योऽहंकार उदाहृतः । नामतो वस्तुतो नैव तामसः परिचक्ष्यते

ອະຫັງກາຣະທີ່ຖືກເອີ້ນວ່າ «ໄວກາຣິກະ» ຄວນເຂົ້າໃຈຕາມນັ້ນ. ມັນບໍ່ຄວນຖືກເອີ້ນວ່າ «ຕາມັສ» ທັງໃນນາມ ແລະໃນຄວາມເປັນຈິງ.

Verse 44

एतस्मात्कारणाद्ब्रह्मन्करणीयमिदं त्वया । सृष्टिकर्ता भव ब्रह्मन्सृष्टेश्च पालको हरिः

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ນີ້ແມ່ນສິ່ງທີ່ເຈົ້າຄວນເຮັດ: ຈົ່ງເປັນຜູ້ສ້າງສັບພະຈັກກະວານ; ແລະໃຫ້ຮາຣິ (ວິສນຸ) ເປັນຜູ້ປົກປ້ອງ ແລະຄ້ຳຈຸນການສ້າງ.

Verse 45

मदीयश्च तथांऽशो यो लयकर्ता भविष्यति । इयं या प्रकृतिर्देवी ह्युमाख्या परमेश्वरी

“ແລະສ່ວນໜຶ່ງຂອງເຮົາ ຈະເປັນຜູ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດການລະລາຍ (ລະຍະ). ພຣະປຣະກຣິຕິອັນເປັນເທວີນີ້ແຫຼະ ແມ່ນພຣະເທວີສູງສຸດ ທີ່ຮູ້ຈັກກັນວ່າ ອຸມາ.”

Verse 46

तस्यास्तु शक्तिर्वा देवी ब्रह्माणं सा भजिष्यति । अन्या शक्तिः पुनस्तत्र प्रकृतेः संभविष्यति

ພຣະອຳນາດ (ສັກຕິ) ຂອງນາງ ອັນເປັນເທວີ ຈະຮ່ວມສະຫມັກກັບພຣະພຣະຫມາ; ແລະທີ່ນັ້ນ ສັກຕິອີກອົງໜຶ່ງ ຈະເກີດຂຶ້ນອີກຄັ້ງ ຈາກປຣະກຣິຕິ (ທຳມະຊາດດັ້ງເດີມ).

Verse 47

समाश्रयिष्यति विष्णुं लक्ष्मीरूपेण सा तदा । पुनश्च काली नाम्ना सा मदंशं प्राप्स्यति ध्रुवम्

ແລ້ວນາງຈະເຂົ້າພຶ່ງພາພຣະວິສນຸ ໃນຮູບຂອງລັກສະມີ. ແລະອີກຄັ້ງ ໃນນາມວ່າ ກາລີ, ນາງຈະໄດ້ຮັບສ່ວນໜຶ່ງແຫ່ງອຳນາດຂອງເຮົາ ຢ່າງແນ່ນອນ.

Verse 48

ज्योती रूपेण सा तत्र कार्यार्थे संभविष्यति । एवं देव्यास्तथा प्रोक्ताश्शक्तयः परमाश्शुभाः

ທີ່ນັ້ນ ເພື່ອໃຫ້ພຣະກິດສຳເລັດ ນາງຈະປາກົດໃນຮູບແຫ່ງແສງສະຫວ່າງອັນຮຸ່ງໂຮງ. ດັ່ງນີ້ ບັນດາສັກຕິອັນສູງສຸດແລະເປັນມົງຄຸນຂອງເທວີ ໄດ້ຖືກກ່າວໄວ້ແລ້ວ.

Verse 49

सृष्टिस्थितिलयानां हि कार्यं तासां क्रमाद्ध्रुवम् । एतस्याः प्रकृत्तेरंशा मत्प्रियायास्सुरौत्तम

ການສ້າງ, ການຄຸ້ມຄອງ, ແລະການລະລາຍສູນ ແມ່ນໜ້າທີ່ທີ່ຖືກກຳນົດໃຫ້ແກ່ນາງເຫຼົ່ານັ້ນ ຢ່າງແນ່ນອນ ແລະດຳເນີນຕາມລຳດັບ. ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນບັນດາເທວະ, ພຣະເທວີຜູ້ເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້າ ແມ່ນສ່ວນໜຶ່ງຂອງປຣະກຣິຕິ (ທຳມະຊາດດັ້ງເດີມ) ນີ້.

Verse 50

त्वं च लक्ष्मीमुपाश्रित्य कार्यं कर्तुमिहार्हसि । ब्रह्मंस्त्वं च गिरां देवीं प्रकृत्यंशामवाप्य च

ແລະເຈົ້າເຊັ່ນກັນ ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ໂດຍອາໄສພຣະລັກສະມີເປັນທີ່ພຶ່ງ ເຈົ້າສົມຄວນຈະປະກອບການງານໃນນີ້. ແລະເຈົ້າອີກດ້ວຍ, ເມື່ອໄດ້ຮັບເທວີແຫ່ງວາຈາ (ວາກ/ສາຣະສະວະຕີ) ແລະສ່ວນໜຶ່ງຂອງປຣະກຣິຕິ, ຈົ່ງປະຕິບັດໜ້າທີ່ທີ່ຖືກກຳນົດໃຫ້ເຈົ້າ.

Verse 51

सृष्टिकार्यं हृदा कर्तुम्मन्निदेशादिहार्हसि । अहं कालीं समाश्रित्य मत्प्रियांशां परात्पराम्

“ເຈົ້າເໝາະສົມທີ່ຈະປະກອບກິດການສ້າງສັນ ດ້ວຍໃຈມັ່ນຄົງ ຕາມພຣະບັນຊາຂອງເຮົາໃນນີ້. ເຮົາອາໄສພຣະນາງກາລີ—ສ່ວນອັນເປັນທີ່ຮັກຂອງເຮົາ ຜູ້ສູງສຸດເຫນືອສູງສຸດ—ເພື່ອປະທານພະລັງແກ່ກິດນີ້”។

Verse 52

रुद्ररूपेण प्रलयं करिष्ये कार्यमुत्तमम् । चतुर्वर्णमयं लोकं तत्सर्वैराश्रमै ध्रुवम्

“ເຮົາຈະຮັບຮູບເປັນຣຸດຣະ ແລະຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດການລະລາຍ (ປຣະລະຍະ)—ກິດອັນສູງສຸດ. ແລະເຮົາຈະສະຖາປະນາໂລກໃຫ້ປະກອບດ້ວຍສີ່ວັນນະ (varṇa) ພ້ອມອາສຣະມະ (āśrama) ທັງປວງ ເປັນຂໍ້ບັນຍັດອັນຖາວອນ”។

Verse 53

तदन्यैर्विविधैः कार्यैः कृत्वा सुखमवाप्स्यथः । ज्ञानविज्ञानसंयुक्तो लोकानां हितकारकः

“ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ໂດຍຮັບເຮັດກິດອື່ນໆອັນຫຼາກຫຼາຍ ເຈົ້າຈະໄດ້ຮັບຄວາມສຸກ; ພ້ອມດ້ວຍຍານ (jñāna) ແລະວິຍານ (vijñāna) ເປັນຜູ້ເຮັດປະໂຫຍດແກ່ສັບພະໂລກ”។

Verse 54

मुक्तिदोऽत्र भवानद्य भव लोके मदाज्ञया । मद्दर्शने फलं यद्वत्तदेव तव दर्शने

ດ້ວຍຄຳສັ່ງຂອງເຮົາ ເຈົ້າຈະຢູ່ໃນໂລກນີ້ຕັ້ງແຕ່ບັດນີ້ ເປັນຜູ້ປະທານໂມກະ. ຜົນທີ່ໄດ້ຈາກການເບິ່ງເຮົາ ກໍຈະໄດ້ຈາກການເບິ່ງເຈົ້າເຊັ່ນດຽວກັນ.

Verse 55

इति दत्तो वरस्तेद्य सत्यं सत्यं न संशयः । ममैव हृदये विष्णुर्विष्णोश्च हृदये ह्यहम्

«ດັ່ງນີ້ ພອນນີ້ໄດ້ປະທານໃຫ້ເຈົ້າໃນວັນນີ້—ຈິງແທ້, ຈິງແທ້, ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ. ພຣະວິດສະນຸສະຖິດຢູ່ໃນດວງໃຈຂອງເຮົາ ແລະເຮົາກໍສະຖິດຢູ່ໃນດວງໃຈຂອງພຣະວິດສະນຸ»។

Verse 56

उभयोरंतरं यो वै न जानाति मनो मम । वामांगजो मम हरिर्दक्षिणांगोद्भवो विधिः

ຜູ້ໃດທີ່ບໍ່ເຂົ້າໃຈຢ່າງແທ້ຈິງເຖິງຄວາມແຕກຕ່າງພາຍໃນລະຫວ່າງທັງສອງ—ນີ້ແມ່ນໃຈຂອງເຮົາ—ຈົ່ງຮູ້ໄວ້ວ່າ: ຮະຣິ (ວິດສະນຸ) ເກີດຈາກຂ້າງຊ້າຍຂອງເຮົາ ແລະ ວິທິ (ພຣະພຣະຫມາ) ປາກົດຈາກຂ້າງຂວາຂອງເຮົາ.

Verse 57

महाप्रलयकृद्रुद्रो विश्वात्मा हृदयोद्भवः । त्रिधा भिन्नो ह्यहं विष्णो ब्रह्मविष्णुभवाख्यया

ເຮົາແມ່ນ ຣຸດຣະ ຜູ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດມະຫາປຣະລະຍະ, ເປັນອາດຕະຕົນແຫ່ງສາກົນ, ເກີດຈາກດວງໃຈ (ແຫ່ງອົງສູງສຸດ). ແທ້ຈິງ ເຮົາ—ຜູ້ຖືກເອີ້ນວ່າ ວິດສະນຸ ດ້ວຍ—ປາກົດເປັນສາມພາກ ດ້ວຍນາມ ພຣະພຣະຫມາ, ວິດສະນຸ, ແລະ ພະວະ (ສິວະ).

Verse 58

सर्गरक्षालयकरस्त्रिगुणैरज आदिभिः । गुणभिन्नश्शिवस्साक्षात्प्रकृते पुरुषात्परः

ພຣະສິວະເຈົ້າເອງ ຊົງກະທຳການສ້າງ, ການຄຸ້ມຄອງ, ແລະການທຳລາຍ ໂດຍອາໄສສາມກຸນະ ແລະເທວະດາເຊັ່ນ ພຣະພຣະຫມາ (ອະຈະ)। ແຕ່ພຣະສິວະແຕກຕ່າງຈາກກຸນະ—ຊົງເຫນືອກວ່າທັງ ປຣະກຣິຕິ (ທໍາມະຊາດ) ແລະ ປຸຣຸສະ (ວິນຍານຜູ້ຮັບຮູ້) ຢ່າງສູງສຸດ।

Verse 59

परं ब्रह्माद्वयो नित्योऽनन्तः पूर्णो निरंजनः । अंतस्तमो वहिस्सत्त्वस्त्रिजगत्पालको हरिः

ພຣະອົງແມ່ນພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ—ບໍ່ມີຄູ່ (ອັດວະຍະ), ນິດທິ, ບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດ, ສົມບູນ ແລະບໍ່ມີມົນທິນ. ພາຍໃນພຣະອົງພົ້ນຈາກຄວາມມືດ, ແຕ່ພາຍນອກປາກົດເປັນສັດຕະວະ; ເປັນຮະຣິ ພຣະອົງຄ້ຳຈຸນແລະປົກປ້ອງສາມໂລກ ພາຍໃຕ້ອຳນາດພຣະເຈົ້າສູງສຸດ।

Verse 60

अंतस्सत्त्वस्तमोबाह्यस्त्रिजगल्लयकृद्धरः

ພາຍໃນພຣະອົງເປັນສັດຕະວະອັນບໍລິສຸດ, ແຕ່ພາຍນອກພົ້ນຈາກຕະມະ (tamas); ພຣະອົງເປັນຜູ້ຄ້ຳຈຸນ ແລະຜູ້ນຳໄປສູ່ການລະລາຍຂອງສາມໂລກ.

Verse 61

अंतर्बहीरजाश्चैव त्रिजगत्सृष्टिकृद्विधिः । एवं गुणास्त्रिदेवेषु गुणभिन्नः शिवः स्मृतः

ພຣະພຣະຫມາ (ວິທິ) ຜູ້ຖືກຊຶມຊາບດ້ວຍຣາຈະ (rajas) ທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ ແມ່ນຜູ້ສ້າງສັນການກຳເນີດຂອງສາມໂລກ. ດັ່ງນັ້ນ ທັງສາມເທວະຖືກຈຳແນກດ້ວຍຄຸນ (guṇa); ແຕ່ພຣະສິວະຖືກລະລຶກວ່າແຕກຕ່າງຈາກຄຸນ—ເຫນືອຄຸນ.

Verse 62

विष्णो सृष्टिकरं प्रीत्या पालयैनं पितामहम् । संपूज्यस्त्रिषु लोकेषु भविष्यसि मदाज्ञया

ໂອ ວິສນຸ, ດ້ວຍຄວາມຮັກແລະຄວາມປິຕິ ຈົ່ງປົກປ້ອງພຣະປິຕາມະຫະ (ພຣະພຣະຫມາ) ຜູ້ເປັນກຳລັງແຫ່ງການສ້າງ. ຕາມພຣະບັນຊາຂອງເຮົາ ເຈົ້າຈະເປັນຜູ້ຄວນແກ່ການບູຊາໃນສາມໂລກ.

Verse 63

तव सेव्यो विधेश्चापि रुद्र एव भविष्यति । शिवपूर्णावतारो हि त्रिजगल्लयकारकः

ຜູ້ທີ່ເຈົ້າບູຊາ ແລະແມ່ນແຕ່ພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ສ້າງ ກໍບູຊານັ້ນ ຈະເປັນຣຸດຣະແທ້. ເພາະພຣະອົງແມ່ນອະວະຕານສົມບູນຂອງພຣະສິວະ ຜູ້ນຳການລະລາຍແຫ່ງໂລກທັງສາມ.

Verse 64

पाद्मे भविष्यति सुतः कल्पे तव पितामहः । तदा द्रक्ष्यसि मां चैव सोऽपि द्रक्ष्यति पद्मजः

ໃນປັດມະກັລປະ ລູກຊາຍຂອງເຈົ້າຈະເປັນປູ່ຂອງເຈົ້າ. ໃນເວລານັ້ນ ເຈົ້າຈະໄດ້ເຫັນຂ້າພະເຈົ້າ ແລະຜູ້ເກີດຈາກດອກບົວນັ້ນກໍຈະໄດ້ເຫັນຂ້າພະເຈົ້າເຊັ່ນກັນ.

Verse 65

एवमुक्त्वा महेशानः कृपां कृत्वातुलां हरः । पुनः प्रोवाच सुप्रीत्या विष्णुं सर्वेश्वरः प्रभुः

ເມື່ອມະເຫສານະ ຮະຣະ ພຣະເຈົ້າຜູ້ຖອນພັນທະ ໄດ້ກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ກໍປະທານພຣະເມດຕາກະຣຸນາອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້. ຕໍ່ມາ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າສູງສຸດ ຜູ້ປົກຄອງສັບພະໂລກ ໄດ້ກ່າວກັບພຣະວິສນຸອີກຄັ້ງ ດ້ວຍຄວາມຮັກໃຫຍ່.