Home›Narada Purana›Uttara Bhaga›Adhyaya 48›Shloka 55
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 55

Devanagari script

अविमुक्ते त्यजन्प्राणान्मुक्तिभाक्स्यान्न संशयः । शिवभक्तिपरा नित्यं नान्यभक्ताश्च ये नराः ॥ ५५ ॥

Transliteration

avimukte tyajanprāṇānmuktibhāksyānna saṃśayaḥ | śivabhaktiparā nityaṃ nānyabhaktāśca ye narāḥ || 55 ||

Translation

ຜູ້ໃດທີ່ປ່ອຍລົມຫາຍໃຈສຸດທ້າຍຢູ່ອະວິມຸກຕະ ຈະໄດ້ຮັບມຸກຕິ—ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສ—ເມື່ອເປັນຜູ້ອຸທິດບັກຕິແດ່ພຣະສິວະເປັນນິດ ແລະບໍ່ບູຊາເທວະອື່ນ.

Word by Word
अविमुक्तेin Avimukta (Kāśī)
अविमुक्ते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअविमुक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; Locative singular (place)
त्यजन्leaving (giving up)
त्यजन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकालिक कृदन्त (शतृ), प्रथमा-एकवचन, पुंलिङ्ग; present active participle “leaving”
प्राणान्life-breaths
प्राणान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; Accusative plural
मुक्ति-भाक्a partaker of liberation
मुक्ति-भाक्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक) + भज् (धातु) → भाक् (कृदन्त, क्विप्)
Formतत्पुरुष-समास (मुक्तेः भाक् = one who partakes of liberation); प्रथमा-एकवचन, पुंलिङ्ग; nominative singular
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; “would be / becomes”
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध) / Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय; negation particle
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (कर्ता) (of implied “is”)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular
शिव-भक्ति-पराःdevoted to Śiva-bhakti
शिव-भक्ति-पराः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशिव (प्रातिपदिक) + भक्ति (प्रातिपदिक) + पर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (शिवे भक्ति: तस्यां पराः); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; nominative plural qualifying “नराः”
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक) / नित्यम् (अव्ययीभाववत् प्रयोग)
Formकाल-अव्यय (adverbial accusative); “always”
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध) / Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय; negation particle
अन्य-भक्ताःdevotees of others (not of Śiva)
अन्य-भक्ताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक) + भक्त (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (अन्यः भक्तः); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय; conjunction
येwho
ये:
Karta (कर्ता) (relative clause)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; relative pronoun “who”
नराःmen/people
नराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural
Speaker

Suta (narrating Purāṇic discourse; Kashi/Avimukta Mahatmya section)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities
A
Avimukta
S
Shiva

FAQs

It states the Mahatmya doctrine of Avimukta (Kāśī): departing the body there is a direct cause for mokṣa, especially for those firmly established in Śiva-bhakti.

It emphasizes steadfast, exclusive devotion to Śiva (śivabhaktiparā nityam), presenting single-pointed bhakti as the qualifying inner disposition for the liberating power of the sacred kṣetra.

No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa) is taught in this verse; the practical takeaway is tīrtha-dharma: the importance of dying in a sacred kṣetra (Avimukta) with sustained devotional discipline.

←Previous Verse
Next Verse→