The Greatness of the Gaṅgā (Gaṅgā-māhātmya): Saudāsa/Kalmāṣapāda’s Curse and Release

Verse 1

नारद उवाच । शप्तः कथं वसिष्ठेन सौदासो नृपसत्तमः । गङ्गाबिन्दूभिषेकेण पुनः शुद्धोऽबवत्कथम् ॥ १ ॥

ນາຣະດະ ກ່າວວ່າ: “ກະສັດ ສອຸດາສະ ຜູ້ປະເສີດໃນບັນດາກະສັດ ຖືກ ວະສິດຖະ ສາບແຊ່ງແນວໃດ? ແລະດ້ວຍການອາບອະພິເສກດ້ວຍຫຍອດນ້ຳຄົງຄາ ພະອົງຈຶ່ງບໍລິສຸດຄືນໄດ້ແນວໃດ?”

Verse 2

सर्वमेतदशेषेण भ्रातर्मे वक्तुमर्हसि । श्रृण्वतां वदतां चैव गङ्गाख्यानं शुभावहम् ॥ २ ॥

ໂອ້ ພີ່ນ້ອງຂອງຂ້າ, ທ່ານຄວນເລົ່າເລື່ອງນີ້ທັງໝົດໃຫ້ຄົບຖ້ວນ. ເພາະຕຳນານແຫ່ງ ຄົງຄາ ເປັນຜູ້ນຳພາສິຣິມົງຄຸນ ແກ່ຜູ້ຟັງ ແລະຜູ້ສະດຸດສະຫຼອງສະດອງດ້ວຍ.

Verse 3

सनक उवाच । सौदासः सर्वधर्मज्ञः सर्वज्ञो गुणवाञ्छुचिः । बुभुजे पृथिवीं सर्वां पितृवद्रञ्जयन्प्रजाः ॥ ३ ॥

ສນະກະ ກ່າວວ່າ: ສົວດາສະ ເປັນຜູ້ຮູ້ທັງປວງໃນທຳມະ ຮູ້ເຫັນທຸກສິ່ງ ມີຄຸນຄ່າແລະບໍລິສຸດ ໄດ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນທັງໝົດ ໃຫ້ປະຊາຊົນຊື່ນບານດັ່ງພໍ່ຮັກລູກ।

Verse 4

सगेरण यथा पूर्वं महीयं सप्तसागरा । रक्षिता तद्वदमुना सर्वधर्माविरोधिना ॥ ४ ॥

ເຊັ່ນດຽວກັບໃນອະດີດ ສະກະຣະ ໄດ້ປົກປ້ອງແຜ່ນດິນນີ້ທີ່ຖືກລ້ອມດ້ວຍທະເລເຈັດສາຍ ຜູ້ປົກຄອງນັ້ນກໍປົກປ້ອງເຊັ່ນກັນ ໂດຍບໍ່ຂັດກັບທຳມະໃດໆ।

Verse 5

पुत्रपौत्रसमायुक्तः सर्वैश्वर्यसमन्वितः । त्रिंशदष्टसहस्त्राणि बुभुजे पृथिवीं युवा ॥ ५ ॥

ພຣະຣາຊາໜຸ່ມນັ້ນ ມີລູກແລະຫຼານພ້ອມພຽງ ມີອິດທິລາດແລະຄວາມຮຸ່ງເຮືອງທຸກປະການ ໄດ້ຄອງແຜ່ນດິນຢູ່ສາມສິບແປດພັນປີ।

Verse 6

सौदासस्त्वेकदा राजा मृगयाभिरतिर्वनम् । विवेज्ञ सबलः सम्यक् शोधितं ह्यासमन्त्रिभिः ॥ ६ ॥

ຄັ້ງໜຶ່ງ ພຣະຣາຊາສົວດາສະ ຜູ້ມັກການລ່າສັດ ໄດ້ເຂົ້າປ່າພ້ອມກອງຕິດຕາມ ຫຼັງຈາກທີ່ອຳມາດໄດ້ກວດຄົ້ນຢ່າງລະອຽດ ແລະຈັດໃຫ້ປອດໄພແລ້ວ।

Verse 7

निषादैः सहितस्तत्र विनिघ्रन्मूगसंचयम् । आससाद नदीं रेवां धर्मज्ञः स पिपासितः ॥ ७ ॥

ທີ່ນັ້ນ ພຣະອົງຢູ່ກັບພວກນິສາດ ແລະໄດ້ຟັນລ້ມຝູງກວາງທີ່ຊຸມກັນຫຼາຍ; ຜູ້ຮູ້ທຳມະນັ້ນ ຖືກຄວາມຫິວນ້ຳບີບຄັ້ນ ຈຶ່ງມາຮອດແມ່ນ້ຳເຣວາ (ນະຣະມະດາ).

Verse 8

सुदासतनयस्तत्र स्नात्वा कृत्वाह्निकं मुने । भुक्त्वा च मन्त्रिभिः सार्ध्दं तां निशां तत्र चावसत् ॥ ८ ॥

ໂອ ມຸນີ, ທີ່ນັ້ນ ບຸດຂອງສຸດາສ ໄດ້ອາບນ້ຳ ແລະ ປະຕິບັດພິທີປະຈຳວັນ; ຈາກນັ້ນ ກິນອາຫານຮ່ວມກັບບັນດາມົນຕີ ແລະ ພັກຄ່າຄືນນັ້ນຢູ່ທີ່ນັ້ນດ້ວຍ।

Verse 9

ततः प्रातः समुथाय कृत्वा पौर्वाह्णिकीं क्रियाम् । बभ्राम मन्त्रिसहितो नर्मदातीरजे वने ॥ ९ ॥

ຈາກນັ້ນ ໃນຍາມເຊົ້າ ລຸກຂຶ້ນ ແລະ ປະຕິບັດພິທີຍາມເຊົ້າກ່ອນທ່ຽງ; ແລ້ວພ້ອມບັນດາມົນຕີ ເດີນທ່ຽວໃນປ່າທີ່ຢູ່ລິມນ້ຳນັມມະດາ.

Verse 10

वनाद्वनान्तरं गच्छन्नेक एव महीपत्तिः । आकर्णकृष्टबाणः सत् कृष्णसारं समन्वगात् ॥ १० ॥

ພະຣາຊາຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ເດີນລຳພັງ ຈາກປ່າໜຶ່ງໄປອີກປ່າໜຶ່ງ; ດຶງລູກສອນຈົນຈອດຫູ ແລະ ໄລ່ຕາມກວາງດຳ (ກຣິດສະນະສາຣ).

Verse 11

दूरसैन्योऽश्वमारूढः स राजानुव्रजन्मृगम् । व्याघ्रद्वयं गुहासंस्थमपश्थमपश्यत्सुरते रतम् ॥ ११ ॥

ປະລະກອງທັບໄວ້ໄກ ແລະ ຂີ່ມ້າ, ພະຣາຊາໄລ່ຕາມສັດມຶກ; ແລ້ວທ່ານເຫັນເສືອສອງຕົວຢູ່ໃນຖ້ຳ ນອນຢ່າງສະບາຍ ແລະ ໝົດໃຈໃນການຮ່ວມພົວພັນ.

Verse 12

मृगपृष्टं परित्यज्य व्याघ्रयोः संमुखं ययौ । धनुःसंहितबाणेन तेनासौ शरशास्त्रवित् ॥ १२ ॥

ລະທິ້ງການໄລ່ຕາມສັດມຶກ ພະຣາຊາເດີນເຂົ້າໄປປະຈັນໜ້າເສືອທັງສອງ; ດ້ວຍລູກສອນທີ່ສຽບຢູ່ໃນສາຍຄັນທະນູແລ້ວ, ຜູ້ຊຳນານໃນວິຊາອາວຸດລູກສອນນັ້ນ ໄດ້ປະຈັນໜ້າພວກມັນ.

Verse 13

तां व्याघ्रीं पातयामास तीक्ष्णाग्रनतपर्वणा । पतमाना तु साव्याघ्री षट्रत्रिंशद्योजनायता ॥ १३ ॥

ດ້ວຍອາວຸດປາຍແຫຼມມີຂໍ້ຕໍ່ ພຣະອົງໄດ້ຟັນໃຫ້ເສືອແມ່ນັ້ນລົ້ມລົງ. ເມື່ອນາງຕົກລົງ ເສືອແມ່ຍາວສາມສິບຫົກ ໂຍຊະນາ ກໍກະແທກພື້ນດັງສະໜັ່ນ.

Verse 14

तडित्वद्धोरनिर्घोषा राक्षसी विकृताभवत् । पतितां स्वप्रियां वीक्ष्य द्विषन्स व्याघ्रराक्षसः ॥ १४ ॥

ດ້ວຍສຽງຄໍາຮ້ອງອັນນ່າຢ້ານ ດັ່ງຟ້າຜ່າ ນາງຣາກຊະສີໄດ້ກາຍຮູບຢ່າງພິການ. ເມື່ອເຫັນຄົນຮັກຂອງຕົນລົ້ມລົງ ຣາກຊະສຜູ້ດຸດັ່ງເສືອ ກໍເດືອດດານດ້ວຍຄວາມຊັງ.

Verse 15

प्रतिक्रियां करिष्यामीत्युक्तवा चांतर्दधे तदा । राजा तु भयसंविग्नो वनेसैन्यं समेत्य च ॥ १५ ॥

ລາວເວົ້າວ່າ “ຂ້າຈະເຮັດການຕອບໂຕ” ແລ້ວໃນທັນໃດນັ້ນກໍຫາຍໄປຈາກສາຍຕາ. ແຕ່ກະສັດຜູ້ສັ່ນສະທ້ານດ້ວຍຄວາມຢ້ານ ກໍຮວບຮວມກອງທັບປ່າຂອງພຣະອົງເຂົ້າກັນ.

Verse 16

तद्रृत्तं कथयन्सर्वान्स्वां पुरीं स न्यवर्त्तत । शङ्कमानस्तु तद्रक्षःकृत्या द्राजा सुदासजः ॥ १६ ॥

ເມື່ອເລົ່າເຫດການທັງໝົດໃຫ້ທຸກຄົນຟັງແລ້ວ ພຣະອົງກໍກັບໄປຍັງນະຄອນຂອງພຣະອົງ. ແຕ່ພຣະຣາຊາຜູ້ເປັນລູກຂອງສຸດາສ ຍັງຄົງຫວາດຫວັ່ນ ເກງກົວຄຸນໄສຂອງຣາກຊະສ.

Verse 17

परितत्याज मृगयां ततः प्रभृति नारद । गते बहुतिथे काले हयमेधमखं नृपः ॥ १७ ॥

ນັບແຕ່ນັ້ນເປັນຕົ້ນໄປ ໂອ ນາຣະດາ ກະສັດໄດ້ລະທິ້ງການລ່າສັດໂດຍສິ້ນເຊີງ. ເມື່ອເວລາຜ່ານໄປດົນນານ ພຣະອົງໄດ້ປະກອບພິທີຍັນຍະອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ອັສວະເມດະ.

Verse 18

समारेभे प्रसन्नात्मा वशिष्टाद्यमुनीश्वरैः । तत्र ब्रह्मादिदेवेभ्यो हविर्दत्त्वा यथाविधि ॥ १८ ॥

ດ້ວຍໃຈສະຫງົບແລະປິຕິຍິນດີ ພຣະອົງໄດ້ເລີ່ມພິທີຍັດຍະ ພ້ອມກັບບັນດາມຸນີຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ນຳໂດຍວະສິດຖະ; ແລະໃນທີ່ນັ້ນ ໄດ້ຖວາຍຮະວິຣແກ່ພຣະພຣະຫມາ ແລະເທວະອື່ນໆ ຕາມພິທີທີ່ກຳນົດໄວ້។

Verse 19

समाप्य यज्ञनिष्क्रांतो वशिष्टः स्नातकोऽपि च । अत्रान्तरे राक्षसोऽसौ नृपहिम्सितभार्यकः । कर्तुं प्रतिक्रियां राज्ञे समायातोरुषान्वितः ॥ १९ ॥

ເມື່ອສຳເລັດພິທີຍັດຍະແລ້ວ ວະສິດຖະ—ຜູ້ໄດ້ສຳເລັດການອາບນ້ຳຊຳລະຕາມພິທີຂອງສະນາຕະກະ (snātaka) ດ້ວຍ—ກໍໄດ້ອອກເດີນທາງ. ໃນຂະນະນັ້ນ ຣາກສະສະຜູ້ທີ່ເມຍຖືກກະທຳຮ້າຍໂດຍກະສັດ ໄດ້ມາດ້ວຍຄວາມໂກດແຄ້ນ ເພື່ອຊຳລະແຄ້ນຕໍ່ກະສັດ.

Verse 20

स राक्षसस्तस्य गुरौ प्रयाते वशिष्टवेषं तु तदैव धृत्वा । राजानमभ्येत्य जगाद भोक्ष्ये मांसं समिच्छाम्यहमित्युवाच ॥ २० ॥

ເມື່ອຄູອາຈານນັ້ນໄດ້ຈາກໄປ ຣາກສະສະກໍສວມຮູບພຣະວະສິດຖະໃນທັນທີ. ມັນເຂົ້າໄປຫາກະສັດ ແລະກ່າວວ່າ “ຂ້າຈະກິນ; ຂ້າປາຖະໜາເນື້ອສັດ” ແລະກ່າວຢ່າງນັ້ນ.

Verse 21

भूयः समास्थाय स सूदवषं पक्त्वामिषं मानुपमस्य वादात् । स्थितश्च राजापि हरि यपात्रे धृत्वा गुरोरागमनं प्रतीक्षन् ॥ २१ ॥

ຕໍ່ມາ ພຣະອົງກໍຍອມຕາມອີກຄັ້ງ ເນື່ອງຈາກການຍືນຍັນບັງຄັບຂອງພໍ່ຄົວ ແລະໄດ້ປຸງເນື້ອສັດ. ສ່ວນກະສັດກໍຢືນຄອຍການມາຂອງຄູອາຈານ ໂດຍຖືພາຊະນະສຳລັບຖວາຍອາຫານທີ່ບັນຈຸເຄື່ອງບູຊາໄວ້.

Verse 22

तन्मांसं हेमपात्रस्थं सौदासो विनयान्वितः । समागताय गुरवे ददौ तस्मै ससादरम् ॥ २२ ॥

ຕໍ່ມາ ສາວດາສະ ຜູ້ມີຄວາມນອບນ້ອມ ໄດ້ວາງເນື້ອນັ້ນໃນພາຊະນະຄຳ ແລະຖວາຍແກ່ຄູອາຈານຜູ້ມາຮອດ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບຢ່າງສູງ.

Verse 23

तं दृष्ट्वा चिन्तयामास गुरुः किमिति विस्मितः ॥ २३ ॥

ເມື່ອເຫັນພຣະອົງແລ້ວ, ພຣະອາຈານຜູ້ຕົກຕະລຶງ ກໍເລີ່ມຄິດພິຈາລະນາວ່າ: “ອັນນີ້ມີເຫດຜົນມາຈາກອັນໃດ?”

Verse 24

अपश्यन्मानुषं मासं परमेण समाधिना । अहोऽस्य राज्ञो दौःशील्यमभक्ष्यं दत्तवान्मम ॥ २४ ॥

ເປັນເວລາໜຶ່ງເດືອນຂອງມະນຸດ ທີ່ເຮົາບໍ່ຮູ້ສຶກຕົວ, ຈົມຢູ່ໃນສະມາທິຂັ້ນສູງສຸດ. ອະນິຈາ! ກະສັດອົງນີ້ຊ່າງຊົ່ວຊ້າແທ້ໆ ພຣະອົງໄດ້ມອບສິ່ງທີ່ບໍ່ຄວນກິນໃຫ້ແກ່ເຮົາ.

Verse 25

इति विरमयमापन्नः प्रमन्युरभवन्मुनिः । अभोऽज्यं मद्विघाताय दत्त हि पृथिवीपते ॥ २५ ॥

ຫຼັງຈາກພະຍາຍາມລະງັບໃຈ ແລະ ໃຫ້ເລື່ອງຈົບລົງ, ພຣະລືສີກໍເກີດຄວາມຄຽດແຄ້ນຢ່າງຍິ່ງ: “ອະນິຈາ, ໂອ້ ເຈົ້າແຜ່ນດິນ! ສິ່ງທີ່ບໍ່ຄວນກິນໄດ້ຖືກມອບໃຫ້ເພື່ອທໍາລາຍເຮົາແທ້ໆ!”

Verse 26

तस्मात्तवापि भवतु ह्येतदेव हि भोजनम् । नृमांसं रक्षसामेव भोज्यं दत्तं मम त्वया ॥ २६ ॥

“ດັ່ງນັ້ນ, ຂໍໃຫ້ສິ່ງນີ້ຈົ່ງເປັນອາຫານຂອງເຈົ້າເຊັ່ນກັນ. ຊີ້ນມະນຸດເປັນອາຫານສໍາລັບພວກຍັກ (Rakshasa) ເທົ່ານັ້ນ ແລະ ເຈົ້າໄດ້ມອບມັນໃຫ້ແກ່ເຮົາ.”

Verse 27

तद्याहि राक्षसत्वं त्वं तदाहारोचितं नृपा । इति शापं ददत्यस्मिन्सौदासो भयविह्वूलः ॥ २७ ॥

“ດັ່ງນັ້ນ, ໂອ້ ພຣະລາຊາ, ທ່ານຈົ່ງກາຍເປັນຍັກ (Rakshasa), ຜູ້ທີ່ເຫມາະສົມກັບອາຫານຊະນິດນັ້ນ.” ເມື່ອ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ, ເຈົ້າຊາຍ Saudāsa ຜູ້ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຢ້ານກົວ ກໍໄດ້ກ່າວຄໍາສາບແຊ່ງນີ້.

Verse 28

आज्ञत्पो भवतैवेति सकंपोऽस्म व्यजिज्ञपत् । भूश्च चिन्तयामास वशिष्टस्तेन नोदितः ॥ २८ ॥

“ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບຄໍາສັ່ງຈາກທ່ານແທ້” ເຂົາກ່າວຖວາຍດ້ວຍຄວາມສັ່ນກົວ. ແລ້ວແມ່ພື້ນດິນ ພູ (Bhū) ກໍເລີ່ມພິຈາລະນາ; ວະສິດຖະ (Vasiṣṭha) ຜູ້ຖືກເຂົາກະຕຸ້ນ ກໍຄິດໄຕ່ຕອງເຊັ່ນກັນ।

Verse 29

रक्षसा वंचितं भूपं ज्ञातवान् दिव्यचक्षुषा । राजापि जलमादाय वशिष्टं शप्तुमुद्यतः ॥ २९ ॥

ດ້ວຍດວງຕາທິບ (ທິບະຈັກຂຸ) ເຂົາຮູ້ວ່າ ກະສັດຖືກຣາກຊະສະ (rākṣasa) ຫລອກລວງ. ກະສັດເອົານ້ໍາໄວ້ໃນມື ແລະກໍກໍາລັງຈະສາບແຊ່ງວະສິດຖະ (Vasiṣṭha).

Verse 30

समुद्यतं गुरुं शप्तं दृष्ट्वा भूयो रुपान्वितम् । मदयंती प्रियातस्य प्रत्युवाचाथ सुव्रता ॥ ३० ॥

ເມື່ອເຫັນພຣະອາຈານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ ລຸກຂຶ້ນແລະກໍາລັງກ່າວຄໍາສາບ—ອີກຄັ້ງມີຮູບຮ່າງພ້ອມ—ນາງມະດະຍັນຕີ (Madayantī) ຜູ້ມີວິນັຍດີ ແລະເປັນທີ່ຮັກຂອງທ່ານ ຈຶ່ງຕອບກັບ.

Verse 31

मदयंत्युवाच । भो भो क्षत्रियदायाद कोप संहर्तुमर्हसि । त्वया यत्कर्म भोक्तव्यं तत्प्रात्पं नात्र संशयः ॥ ३१ ॥

ມະດະຍັນຕີ ກ່າວວ່າ: “ໂອ ທາຍາດແຫ່ງກະສັດກະສັດຕະຣິຍະ, ຈົ່ງຫຍຸ້ງຢຸດຄວາມໂກດ. ກຳໃດທີ່ເຈົ້າຈະຕ້ອງຮັບຜົນ ນັ້ນໄດ້ມາຮອດເຈົ້າແລ້ວ; ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສເລີຍ.”

Verse 32

गुरु तुम्कृत्य हुंम्कृत्य यो वदेन्मृढधीर्नरः । अरण्ये निर्जले देश स भवेद्बुह्यराक्षसः ॥ ३२ ॥

ຜູ້ໃດມີປັນຍາມືດ ເວົ້າກັບຄູອາຈານດ້ວຍສຽງດູຖູກ ຮ້ອງ “tum” ແລະ “hum” ຜູ້ນັ້ນຈະເກີດໃໝ່ເປັນ ບຸຫຍະ-ຣາກຊະສະ (Buhya-rākṣasa) ອາໄສຢູ່ໃນປ່າທີ່ແຫ້ງແລ້ງບໍ່ມີນ້ໍາ.

Verse 33

जितेन्द्रिया जितक्रोधा गुरु शुश्रूषणे रताः । प्रयान्ति ब्रह्मसदनमिति शास्त्रेषु निश्चयः ॥ ३३ ॥

ຜູ້ທີ່ຊະນະອິນທຣີ ຂົ່ມຄວາມໂກດ ແລະຍິນດີໃນການຮັບໃຊ້ພຣະອາຈານດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ຍ່ອມໄປຮອດສະຖານພຣະພຣະຫມາ—ນີ້ແມ່ນຂໍ້ສະຫຼຸບແນ່ນອນໃນຄຳພີ.

Verse 34

तयोक्तो भूपतिः कोपं त्यक्त्वा भार्यां ननन्द च । जलं कुत्र क्षिपामीति चिन्तयामास चात्मना ॥ ३४ ॥

ເມື່ອຖືກພວກເຂົາກ່າວເຊັ່ນນັ້ນ ກະສັດກໍລະທິ້ມຄວາມໂກດ ແລະຍິນດີກັບພຣະມະເຫສີ; ໃນໃຈກໍຄິດວ່າ “ນ້ຳນີ້ຂ້ອຍຈະເທທິ້ມທີ່ໃດ?”

Verse 35

तज्जलं यत्र संसिक्तं तद्भवेद्भस्म निश्चितम् । इति मत्वा जलं तत्तु पादयोर्न्यक्षिपत्स्वयम् ॥ ३५ ॥

ນ້ຳນັ້ນຖ້າສາດຢູ່ບ່ອນໃດ ບ່ອນນັ້ນຍ່ອມກາຍເປັນຂີ້ເຖົ່າແນ່ນອນ. ເມື່ອເຂົາເຂົ້າໃຈດັ່ງນັ້ນ ກະສັດຈຶ່ງເທນ້ຳນັ້ນເອງລົງໃສ່ຕີນຂອງຕົນ.

Verse 36

तज्जलस्पर्शमात्रेण पादौ कल्माषतां गतौ । कल्माषपाद इत्येवं ततः प्रभृति विस्तृतः ॥ ३६ ॥

ພຽງແຕ່ສຳຜັດນ້ຳນັ້ນ ຕີນທັງສອງຂອງລາວກໍມືດຄຳ ແລະເປື້ອນດ່າງ. ດັ່ງນັ້ນ ນັບແຕ່ເວລານັ້ນເປັນຕົ້ນມາ ລາວຈຶ່ງມີນາມວ່າ “ກັລມາສະປາດ” (ຜູ້ມີຕີນດ່າງ).

Verse 37

कल्माषपादो मतिमान् प्रिययाश्चासितस्तदा । मनसा सोऽतिभीतस्तु ववन्दे चरणं गुरोः ॥ ३७ ॥

ໃນເວລານັ້ນ ກັລມາສະປາດ ແມ່ນຜູ້ມີປັນຍາ ແຕ່ກໍຖືກຄວາມຮັກຕໍ່ນາງອັນເປັນທີ່ຮັກຊັກນຳ. ດ້ວຍໃຈທີ່ຫວາດກົວຢ່າງຫນັກ ລາວໄດ້ກົ້ມກາບທີ່ພຣະບາດຂອງພຣະອາຈານ.

Verse 38

उवाच च प्रपन्नस्तं प्राञ्जलिर्नयकोविदः । क्षमस्व भगवन्सर्वं नापराधः कृतो मया ॥ ३८ ॥

ຜູ້ຮູ້ປັນຍາ ຜູ້ໄດ້ພຶ່ງພາພຣະອົງ ແລະຢືນພ້ອມພັບມື ໄດ້ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະຜູ້ເປັນມົງຄຸນ ຂໍຈົ່ງອະໄພທຸກຢ່າງ; ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ກະທຳຜິດລ່ວງເກີນ»។

Verse 39

तच्छुत्वोवाच भूपालं मुनिर्निःश्वस्य दुःखितः । आत्मानं गर्हयामास ह्यविवेकपरायणम् ॥ ३९ ॥

ເມື່ອໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ ພຣະມຸນີຜູ້ເສົ້າໝອງ ພ້ອມຖອນໃຈ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ພຣະຣາຊາ ແລະເລີ່ມຕຳນິຕົນເອງ ເພາະໄດ້ຍຶດອະວິເວກເປັນທີ່ພຶ່ງ।

Verse 40

अविवेको हि सर्वेषामापदां परमं पदम् । विवेकरहितो लोके पशुरेव न संशयः ॥ ४० ॥

ອະວິເວກແທ້ໆ ແມ່ນຖານທີ່ສູງສຸດຂອງຄວາມພິບັດທັງປວງ. ຜູ້ຂາດການແຍກແຍະໃນໂລກນີ້ ບໍ່ຕ່າງຈາກສັດ ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ।

Verse 41

राज्ञा त्वजानता नूनमेतत्कर्मोचितं कृतम् । विवेकरहितोऽज्ञोऽहं यतः पापं समाचरेत् ॥ ४१ ॥

ພຣະຣາຊາໄດ້ກະທຳການນີ້ ໂດຍບໍ່ຮູ້ວ່າສິ່ງໃດຄວນເຮັດ. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຄົນອະວິຊາ ຂາດວິເວກ ເພາະສະນັ້ນຈຶ່ງໄດ້ເຮັດບາບ।

Verse 42

विवेकनियतो याति यो वा को वापि निर्वृत्तिम् । इत्युक्तवा चात्मनात्मानं प्रत्युवाच मुनिर्नृपम् । नात्यन्तिंकं भवेदेतद्दादशाब्दं भविष्यति ॥ ४३ ॥

«ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ຖືກຄວບຄຸມໂດຍວິເວກ ຍ່ອມໄປຮອດນິຣະວຣິຕິ (ຄວາມດັບສະຫງົບ)» ເມື່ອກ່າວແລ້ວ ພຣະມຸນີຈຶ່ງຕອບພຣະຣາຊາ ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳຈາກທັດສະນະແຫ່ງອາດຕະມາ: «ນີ້ບໍ່ແມ່ນທີ່ສຸດທ້າຍ; ມັນຈະດຳລົງຢູ່ສິບສອງປີ»។

Verse 43

गङ्गाबिन्दूभिषिक्तस्तु त्यक्त्त्वा वै राक्षसीं तनुम् । पूर्वरुपं त्वमापन्नो भोक्ष्यसे मेदिनीमिमाम् ॥ ४४ ॥

ເມື່ອເຈົ້າຖືກປະພົມດ້ວຍຢອດນ້ຳຄົງຄາ ເຈົ້າຈະລະທິ້ງຮູບຮ່າງຣາກຊະສະ. ໄດ້ຮູບເກົ່າຄືນ ເຈົ້າຈະປົກຄອງແລະຊື່ນຊົມແຜ່ນດິນນີ້។

Verse 44

तद्बिंदुसेकसंभूतज्ञानेन गतकल्मषः । हरिसेवापरो भूत्वा परां शान्तिं गमिष्यसि ॥ ४५ ॥

ດ້ວຍປັນຍາທີ່ເກີດຈາກການປະພົມຢອດນ້ຳນັ້ນ ມົນທິນຂອງເຈົ້າຈະຫາຍໄປ. ເມື່ອເຈົ້າອຸທິດຕົນໃນການຮັບໃຊ້ພຣະຫຣິ ເຈົ້າຈະເຖິງສັນຕິສູງສຸດ.

Verse 45

इत्युक्त्वाथर्वविद्भूपं वशिष्टः स्वाश्रमं ययौ । राजापि दुःखसंपन्नो राक्षसीं तानुमाश्रितः ॥ ४६ ॥

ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ພຣະວະສິດຖະ ຜູ້ຮູ້ອະຖັຣວະເວດ ກໍໄປຍັງອາສຣົມຂອງຕົນ. ສ່ວນພຣະຣາຊາກໍເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມໂສກ ແລະຕົກຢູ່ໃນສະພາບດັ່ງຣາກຊະສີ (ສະພາບອະສູຣ).

Verse 46

क्षुत्पपासाविशेषार्तो नित्यं क्रोधपरायणः । कृष्णक्षपाद्युतिर्भीमो बभ्राम विजने वने ॥ ४७ ॥

ຖືກທຸກທໍລະມານຢ່າງແຮງດ້ວຍຄວາມຫິວແລະກະຫາຍ ແລະມັກພຶງພາຄວາມໂກດຢູ່ເສມອ. ພີມະ ຜູ້ມີສີຄ້ຳດັ່ງປະກາຍຂອງຄືນດຳ ໄດ້ພະເນຈອນໃນປ່າອັນວິເວກ.

Verse 47

मृगांश्च विविधांस्तत्र मानुषांश्च सरीसृपान् । विहङ्गमान्प्लवङ्गांश्च प्रशस्तांस्तानभक्षयत् ॥ ४८ ॥

ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ລາວບໍ່ໄດ້ກິນກວາງຫຼາຍຊະນິດ ບໍ່ກິນມະນຸດ ແລະບໍ່ກິນສັດເລື້ອຍຄານ. ລາວຍັງງົດກິນນົກແລະລີງ—ສັດທີ່ຄວນແກ່ການນັບຖື.

Verse 48

अस्थिभिर्बहुभिर्भूयः पीतरक्तकलेवरैः । रक्तान्तप्रेतकेशैशअच चित्रासीद्भूर्भयंकरी ॥ ४९ ॥

ແຜ່ນດິນໂລກປະກົດគួរໃຫ້ຢ້ານກົວຊ້ຳແລ້ວຊ້ຳອີກ - ເຕັມໄປດ້ວຍກະດູກຫຼາຍຢ່າງ, ຮ່າງກາຍທີ່ເປັນສີເຫຼືອງແລະເປື້ອນເລືອດ, ແລະຜົມຜີທີ່ເປື້ອນເລືອດ, ສ້າງພາບທີ່ໜ້າສະຍອງຂວັນ.

Verse 49

ऋतुत्रये स पृथिवीं शतयो जनविस्तृताम् । कृत्वातिदुःखितां पश्चाद्वनान्तरमुपागमत् ॥ ५० ॥

ໃນໄລຍະສາມລະດູ, ລາວໄດ້ເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນໂລກ - ທີ່ກວ້າງອອກໄປຫຼາຍຮ້ອຍໂຍດ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍຜູ້ຄົນ - ໄດ້ຮັບຄວາມທຸກທໍລະມານຢ່າງໜັກ; ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ລາວໄດ້ເຂົ້າໄປໃນປ່າເລິກ.

Verse 50

तत्रापि कृतवान्नित्यं नरमांसाशनं सदा । जगाम नर्मदातीरं मुनिसिद्धनिषेवितम् ॥ ५१ ॥

ເຖິງແມ່ນວ່າຢູ່ທີ່ນັ້ນ, ລາວກໍຍັງສືບຕໍ່ກິນຊີ້ນມະນຸດທຸກໆມື້. ຈາກນັ້ນ ລາວໄດ້ໄປທີ່ຝັ່ງແມ່ນ້ຳ ນາມາດາ (Narmada), ເຊິ່ງເປັນສະຖານທີ່ທີ່ບັນດາລືສີ ແລະ ຜູ້ມີວິຊາອາຄົມເຄົາລົບນັບຖື.

Verse 51

विचरन्नर्मदातीरे सर्वलोकभयंकरः । अपश्यत्कंचन मुनिं रमन्तं प्रियया सह ॥ ५२ ॥

ໃນຂະນະທີ່ຍ່າງເລາະຕາມຝັ່ງແມ່ນ້ຳ ນາມາດາ, ລາວຜູ້ທີ່ໜ້າຢ້ານກົວຕໍ່ທຸກໆໂລກ ໄດ້ເຫັນລືສີຕົນໜຶ່ງ ກຳລັງມີຄວາມສຸກຢູ່ກັບຄົນຮັກຂອງເພິ່ນ.

Verse 52

क्षुधानलेन संतत्पस्तं मुनिं समुपाद्रवत् । जाग्राह चातिवेगेन व्याधो मृगशिशं यथा ॥ ५३ ॥

ດ້ວຍຄວາມຫິວໂຫຍດັ່ງໄຟເຜົາ, ລາວໄດ້ແລ່ນເຂົ້າໄປຫາລືສີ ແລະ ຈັບຕົວເພິ່ນໄວ້ດ້ວຍຄວາມໄວສູງ, ປຽບດັ່ງນາຍພານຈັບລູກກວາງ.

Verse 53

ब्राह्मणी स्वपतिं वीक्ष्य निशाचरकरस्थितम् । शिरस्यञ्जलिमाधाय प्रोवाच भयविह्वला ॥ ५४ ॥

ເມື່ອນາງເຫັນຜົວຂອງນາງຖືກອະສູຣະຜູ້ເດີນຍາມຄ່ຳຄືນຈັບໄວ້ ນາງພຣາຫມະນີກໍສັ່ນດ້ວຍຄວາມຢ້ານ ຍົກມືປະນົມວາງເທິງສີສະ ແລ້ວກ່າວຂຶ້ນ।

Verse 54

ब्राह्मण्युवाच । भो भो नृपतिशार्दूल त्राहि मां भयविह्वलाम् । प्राणप्रिय प्रदानेन कुरु पूर्णं मनोरथम् ॥ ५५ ॥

ນາງພຣາຫມະນີກ່າວວ່າ: “ໂອ ພະຣາຊາຜູ້ດຸດັ່ງເສືອໃນບັນດາກະສັດ ຂໍຈົ່ງຊ່ວຍຂ້ານ້ອຍຜູ້ສັ່ນດ້ວຍຄວາມຢ້ານ. ໂດຍປະທານສິ່ງທີ່ຮັກຍິ່ງກວ່າຊີວິດ ຂໍຈົ່ງເຮັດໃຫ້ຄວາມປາຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍສົມບູນ.”

Verse 55

नाम्ना मित्रसहस्त्वं हि सूर्यवंशसमुद्भवः । न राक्षसस्ततोऽनाथां पाहि मां विजने वने ॥ ५६ ॥

ແທ້ຈິງແລ້ວ ພຣະນາມຂອງທ່ານແມ່ນ “ມິຕຣະ-ສະຫະ” ເປັນມິດແກ່ພັນຄົນ ແລະເກີດຈາກວົງສາສຸຣິຍະ. ທ່ານບໍ່ແມ່ນຣາກສະສະ ດັ່ງນັ້ນຂໍຈົ່ງປົກປ້ອງຂ້ານ້ອຍຜູ້ບໍ່ມີທີ່ພຶ່ງ ໃນປ່າອັນວຽງວ້າງນີ້.”

Verse 56

या नारी भर्त्तृरहिता जीवत्यपि मृतोपमा । तथापि बालवैधव्यं किं वक्ष्याम्यरिमर्दन ॥ ५७ ॥

ນາງຜູ້ບໍ່ມີຜົວ ແມ່ນແມ່ນວ່າຍັງມີຊີວິດ ແຕ່ກໍດຸດດັ່ງຄົນຕາຍ. ແລ້ວການເປັນແມ່ໝ້າຍຕັ້ງແຕ່ເດັກນ້ອຍ ຂ້ານ້ອຍຈະກ່າວຢ່າງໃດໄດ້ ໂອ ຜູ້ປະຫານສັດຕູ?

Verse 57

न मातापितरौ जाने नापि बंधुं च कंचन । पतिरेव परो बंधुः परमं जीवनं मम ॥ ५८ ॥

ຂ້ານ້ອຍບໍ່ຮູ້ຈັກແມ່ພໍ່ ແລະບໍ່ມີຍາດພີ່ນ້ອງຜູ້ໃດເລີຍ. ຜົວຂອງຂ້ານ້ອຍແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນຍາດອັນສູງສຸດ—ແທ້ຈິງແລ້ວ ທ່ານແມ່ນຊີວິດຂອງຂ້ານ້ອຍ.”

Verse 58

भवान्येत्त्यखिलान्धर्मान्योषितां वर्त्तनं यथा । त्रायस्व बन्धुरहितां बालापत्यां जनेश्वर ॥ ५९ ॥

ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງປະຊາຊົນ ຂໍໃຫ້ພຣະອົງມາສອນຂ້າພະເຈົ້າເຖິງທັມມະທັງປວງ ແລະວິທີປະພຶດຂອງແມ່ຍິງຢ່າງຖືກທາງ; ຂໍພຣະອົງປົກປ້ອງຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ໄຮ້ຍາດ ແລະມີລູກນ້ອຍເປັນພາລະ।

Verse 59

कथं जीवामि पत्यास्मिन्हीना हि विजने वने । दुहिताहं भगवतस्त्राहि मां पतिदानतः ॥ ६० ॥

“ຂ້າພະເຈົ້າຈະມີຊີວິດໄດ້ແນວໃດ ເມື່ອຂາດຜົວ ໃນປ່າອັນໂດດດ່ຽວນີ້? ຂ້າພະເຈົ້າເປັນລູກສາວຂອງພຣະເຈົ້າ—ຂໍພຣະອົງຜູ້ນ່າເຄົາລົບ ຊ່ວຍຂ້າພະເຈົ້າ ແລະປະທານໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຜົວ”।

Verse 60

प्रणदानात्परं दानं न भूतं न भविष्यति । वदन्तीति महाप्राज्ञाः प्राणदानं कुरुष्व मे ॥ ६१ ॥

ບັນດາປັນຍາຊົນຜູ້ໃຫຍ່ກ່າວວ່າ: “ບໍ່ເຄີຍມີ ແລະຈະບໍ່ມີ ທານໃດສູງກວ່າທານແຫ່ງການປົກປ້ອງ.” ດັ່ງນັ້ນ ຂໍຈົ່ງປະທານ “ທານແຫ່ງຊີວິດ” ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ—ຂໍຊ່ວຍຊີວິດຂ້າພະເຈົ້າເຖີດ।

Verse 61

इत्युक्तावा सा पपातास्य राक्षसस्य पदाग्रतः । एवं संप्रार्थ्यमानोऽपि ब्राह्मण्या राक्षसो द्विजम् ॥ ६२ ॥

ເມື່ອນາງເວົ້າດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ນາງກໍລົ້ມກົດຢູ່ທີ່ປາຍຕີນຂອງຣາກສະສະນັ້ນ. ແຕ່ເຖິງຈະຖືກພຣາຫມະນີອ້ອນວອນຢ່າງສຸດໃຈ ຣາກສະສະກໍຍັງຈັບເອົາດວິຊະ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ໄປ।

Verse 62

अभक्षयकृष्णसारशिशुं व्याघ्रो यथा बलात् ॥ ६२ ॥

ເຫມືອນດັ່ງເສືອ ທີ່ໃຊ້ກຳລັງລ້ວນໆ ຈັບເອົາລູກກວາງກຣິສນະສາຣະ (ກວາງດຳ) ເປັນເຫຍື່ອ।

Verse 63

ततो विलप्य बहुधा तस्य पत्नी पतिव्रता । पूर्वशापहतं भूपमशपत्क्रोधिता पुनः ॥ ६३ ॥

ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ພາຍຫຼັງທີ່ຮ້ອງໄຫ້ຄຳຄວນຢ່າງໜັກ, ພັນລະຍາຜູ້ຊື່ສັດຂອງລາວ ດ້ວຍຄວາມຄຽດແຄ້ນອີກຄັ້ງ ຈຶ່ງໄດ້ສາບແຊ່ງພະລາຊາ ຜູ້ທີ່ຖືກສາບແຊ່ງມາກ່ອນໜ້ານີ້ແລ້ວ.

Verse 64

पतिं मे सुरतासक्तं यस्माद्धिंसितवान्बलात् । तस्मात्स्त्रीसङ्गमं प्रात्पस्त्वमपि प्राप्स्यसे मृतिम् ॥ ६४ ॥

ຍ້ອນເຈົ້າໄດ້ທຳຮ້າຍຜົວຂອງຂ້ອຍຢ່າງຮຸນແຮງ ໃນຂະນະທີ່ລາວກຳລັງເສບສົມໃນກາມ, ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອເຈົ້າຮ່ວມປະເວນີກັບຍິງໃດ ເຈົ້າກໍຈະພົບກັບຄວາມຕາຍເຊັ່ນກັນ.

Verse 65

शप्त्वैवं ब्राह्मणी क्रुद्धा पुनः शापान्तरं ददौ । राक्षसत्वं ध्रुवं तेऽस्तु मत्पतिर्भक्षितो यतः ॥ ६५ ॥

ຫຼັງຈາກສາບແຊ່ງດັ່ງນັ້ນແລ້ວ, ນາງພາມມະນີຜູ້ຄຽດແຄ້ນ ກໍໄດ້ສາບແຊ່ງຕື່ມອີກວ່າ: “ເນື່ອງຈາກຜົວຂອງຂ້ອຍຖືກກິນ, ຂໍໃຫ້ເຈົ້າກາຍເປັນ ຍັກ (Rakshasa) ຢ່າງແນ່ນອນ.”

Verse 66

सोऽपि शापद्वयं श्रुत्वा तया दत्तं निशाचरः । प्रमन्युः प्राहि विसृजन्कोपादङ्गारसंचयम् ॥ ६६ ॥

ເມື່ອໄດ້ຍິນຄຳສາບແຊ່ງທັງສອງປະການນັ້ນ, ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວໃນຍາມລາຕີ Pramanyu ກໍໄດ້ກ່າວຂຶ້ນ ພ້ອມທັງປົດປ່ອຍກອງໄຟແຫ່ງຄວາມຄຽດແຄ້ນອອກມາ.

Verse 67

दुष्टे कस्मात्प्रदत्तं मेवृथा शापद्वयं त्वया । एकस्यैवापराधस्य शापस्त्वेको ममोचितः ॥ ६७ ॥

“ໂອ ຍິງຊົ່ວຮ້າຍ, ເປັນຫຍັງເຈົ້າຈຶ່ງສາບແຊ່ງຂ້ອຍເຖິງສອງຄັ້ງໂດຍບໍ່ມີເຫດຜົນ? ສຳລັບຄວາມຜິດພຽງຢ່າງດຽວ, ຄຳສາບແຊ່ງດຽວກໍພຽງພໍແລ້ວສຳລັບຂ້ອຍ.”

Verse 68

यस्मात्क्षिपसि दुष्टाग्येमयि शापन्तरं ततः । पिशाचयोनिमद्यैव याहि पुत्रसमन्विता ॥ ६८ ॥

ເນື່ອງຈາກເຈົ້າ, ນາງຊົ່ວ, ໂຍນຄຳສາບອີກຄັ້ງໃສ່ຂ້າ; ດັ່ງນັ້ນ—ພ້ອມລູກຂອງເຈົ້າ—ຈົ່ງໄປເກີດໃນຍົນີຂອງປິສາຈ (ຜີຮ້າຍ) ໃນມື້ນີ້ເທີດ।

Verse 69

तेनैवं ब्रह्मणी शत्पा पिशाचत्वं तदा गता । क्षुधार्ता सुस्वरं भीमारुरोदापत्यसंयुता ॥ ६९ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂດຍອານຸພາບແຫ່ງຄຳສາບນັ້ນ ຊັດປາ ຢູ່ຕໍ່ໜ້າພຣະພຣະຫມາ ກາຍເປັນປິສາຈີ. ຖືກຄວາມຫິວທຸກທໍລະມານ ນາງຜູ້ນ່າຢ້ານ ມີສຽງດັງ ຮ້ອງໄຫ້ຄຳຄວນ ພ້ອມລູກຂອງນາງ।

Verse 70

राक्षसश्च पिशाची च क्रोशन्तौ निर्जने वने । जग्मतुर्नर्मदातीरे वनं राक्षससेवितम् ॥ ७० ॥

ຣາກສະສາ ແລະ ປິສາຈີ ຮ້ອງໄຫ້ຄຳຄວນໃນປ່າອັນວຽງວ້າງ; ພວກເຂົາໄດ້ໄປສູ່ປ່າທີ່ຝັ່ງແມ່ນ້ຳນະຣະມະດາ ອັນເປັນບ່ອນທີ່ຣາກສະສາມັກເຂົ້າອາໄສ।

Verse 71

औदासीन्यं गुरौ कृत्वा राक्षसीं तनुमाश्रितः । तत्रास्ते दुःखसंतत्पः कश्चिल्लोकविरोधकृत् ॥ ७१ ॥

ເມື່ອເຂົາເຮັດຄວາມເຢັນຊາຕໍ່ຄູອາຈານ ເຂົາຈຶ່ງເຂົ້າອາໄສກາຍເປັນສະພາບຣາກສະສາ. ຢູ່ທີ່ນັ້ນເຂົາຖືກເຜົາໄໝ້ດ້ວຍທຸກຂ໌ອັນຕໍ່ເນື່ອງ—ເປັນຜູ້ກະທຳຕໍ່ຕ້ານໂລກ ແລະ ລະບຽບທຳອັນຊອບທຳ.

Verse 72

राक्षसं च पिशाचीं च दृष्ट्वा रववटमागतौ । उवाच क्रोधबहुलो वटस्थो ब्रह्मराक्षसः ॥ ७२ ॥

ເມື່ອເຫັນຣາກສະສາ ແລະ ປິສາຈີ ມາຮອດທີ່ຕົ້ນໄຊ (ຕົ້ນບັນຍັນ), ບຣາຫມະຣາກສະສາຜູ້ອາໄສຢູ່ເທິງຕົ້ນນັ້ນ ຜູ້ເຕັມໄປດ້ວຍໂທສະ ໄດ້ເວົ້າຂຶ້ນ।

Verse 73

किमर्थमागतौ भीमौ युवां मत्स्थानमीप्सितम् । ईदृशौ केन पापेन जातौ मे ब्रुवतां ध्रुवम् ॥ ७३ ॥

«ເພາະເຫດໃດ ພວກເຈົ້າສອງຄົນຜູ້ນ່າຢ້ານ ຈຶ່ງມາທີ່ນີ້ ປາດຖະໜາຖິ່ນພັກຂອງຂ້ອຍ? ເພາະບາບໃດຈຶ່ງເກີດເປັນສະພາບນີ້? ຈົ່ງບອກຄວາມຈິງໃຫ້ແນ່ນອນ»।

Verse 74

सौदासस्तद्वचः श्रुत्वातया यच्चात्मना कृतम् । सर्वं निवेदयित्वास्मै पश्चादेतदुवाच ह ॥ ७४ ॥

ສົວດາສະ ໄດ້ຟັງຄໍານັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງແຈ້ງບອກໃຫ້ຜູ້ນັ້ນຮູ້ທຸກຢ່າງ ທີ່ນາງໄດ້ເຮັດ ແລະທີ່ຕົນເອງໄດ້ເຮັດ; ແລ້ວຈຶ່ງກ່າວຕໍ່ໄປດັ່ງນີ້।

Verse 75

सौदास उवाच । कस्त्वं वद महाभाग त्वया वै किं कृतं पुरा । सख्युर्ममाति स्नेहेन तत्सर्वं वक्तुमर्हसि ॥ ७५ ॥

ສົວດາສະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ມີວາສະນາຍິ່ງ, ຈົ່ງບອກຂ້ອຍເຖີດ—ເຈົ້າແມ່ນໃຜ ແລະໃນການກ່ອນເຈົ້າໄດ້ເຮັດຫຍັງ? ເນື່ອງຈາກຄວາມຮັກແພງຢ່າງເລິກຊຶ້ງຕໍ່ຂ້ອຍ ໃນຖານະເພື່ອນ, ເຈົ້າຄວນເລົ່າທຸກຢ່າງນັ້ນ»។

Verse 76

करोति वञ्चनं मित्रे यो वा को वापि दुष्टधीः । स हि पापपालं भुंक्ते यातनास्तु युगायुतम् ॥ ७६ ॥

ຜູ້ໃດກໍຕາມ ຜູ້ມີຈິດຄິດຊົ່ວ ທີ່ຫລອກລວງເພື່ອນ, ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມເສວຍຜົນແຫ່ງບາບ ແລະຖືກທົນທຸກການທໍລະມານເປັນຫມື່ນໆຍຸກ।

Verse 77

जन्तूनां सर्वदुःखानि क्षीयन्ते मित्रदर्शनात् । तस्मान्मित्रेषु मतिमान्न कुर्याद्वंचनं कदा ॥ ७७ ॥

ຄວາມທຸກທັງປວງຂອງສັດທັງຫຼາຍ ຍ່ອມຫຼຸດລົງເມື່ອໄດ້ເຫັນເພື່ອນແທ້; ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ມີປັນຍາບໍ່ຄວນຫລອກລວງເພື່ອນ ໃນເວລາໃດໆເລີຍ।

Verse 78

कल्माषपादेनेत्युक्तो वटस्थो ब्रह्मराक्षसः । उवाच प्रीतिमापन्नो धर्मवाक्यानि नारद ॥ ७८ ॥

ເມື່ອຖືກກະລະມາສະປາດເອີ້ນກ່າວດັ່ງນັ້ນ ພຣະຫມະຣາກສະຜູ້ອາໄສຢູ່ໃຕ້ຕົ້ນໄຊ (ວັດ) ກໍເກີດຄວາມປິຕິ ແລະໄດ້ກ່າວຖ້ອຍຄໍາແຫ່ງທຳມະແກ່ພຣະນາຣະດາ।

Verse 79

ब्रह्मराक्षस उवाच । अहमासं पुरा विप्रो मागधो वेदपारगः । सोमदत्त इति ख्यातो नाम्ना धर्मपरायणः ॥ ७९ ॥

ພຣະຫມະຣາກສະກ່າວວ່າ: “ໃນກ່ອນການ ຂ້າພະເຈົ້າເຄີຍເປັນພຣາຫມັນຈາກແດນມາຄະທະ ຊໍານານໃນພຣະເວດ. ຖືກຮູ້ຈັກດ້ວຍນາມ ‘ໂສມະດັດຕະ’ ແລະເປັນຜູ້ຍຶດມັ່ນໃນທຳມະ.”

Verse 80

प्रमत्तोऽहं महाभाग विद्यया वयसा धनैः । औदासीन्यं गुरोः कृत्वा प्रात्पवानीदृशीं गतिम् ॥ ८० ॥

ໂອ ຜູ້ມີພາກດີຍິ່ງ, ຂ້າພະເຈົ້າເຄີຍປະມາດເນື່ອງຈາກວິຊາ ວັຍໜຸ່ມ ແລະຊັບສິນ. ເມື່ອເຮັດທ່າທີເຢັນຊາຕໍ່ຄູອາຈານ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕົກມາສູ່ສະພາບນີ້.

Verse 81

नलभेऽहं सुखं किं चिज्जिताहारोऽतिदुःखितः । मया तु भक्षिता विप्राः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८१ ॥

ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ພົບຄວາມສຸກເລີຍ; ແມ່ນແຕ່ຈະຄວບຄຸມອາຫານແລ້ວ ກໍຍັງທຸກທໍລະມານຢ່າງຫນັກ. ແທ້ຈິງ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ກິນພຣາຫມັນເປັນຮ້ອຍໆ ແລະເປັນພັນໆ.

Verse 82

क्षुत्पिपासापरो नित्यमन्तस्तापेन पीडितः । जगत्रासकरो नित्यं मांसाशनपरायणः ॥ ८२ ॥

ເຂົາຖືກຂັບດັນໂດຍຄວາມຫິວແລະຄວາມກະຫາຍຢູ່ເສມອ; ຖືກທໍລະມານດ້ວຍໄຟຮ້ອນໃນໃຈ. ເຂົາເປັນເຫດໃຫ້ໂລກຫວາດກົວຢູ່ເສມອ ແລະຍຶດຕິດໃນການກິນເນື້ອ.

Verse 83

गुर्ववज्ञा मनुष्याणां राक्षसत्वप्रदायिनी । मयानुभूतमेतद्धि ततः श्रीमान्न चाचरेत् ॥ ८३ ॥

ການດູໝິ່ນຄູບາອາຈານ (ກຸຣຸ) ທຳໃຫ້ມະນຸດຕົກລົງສູ່ນິໄສອະສຸຣ. ຂ້ອຍໄດ້ປະສົບຄວາມຈິງນີ້ດ້ວຍຕົນເອງ; ດັ່ງນັ້ນຜູ້ມີປັນຍາແລະມີສິຣີຄວນບໍ່ເຮັດເລີຍ.

Verse 84

कल्माषपाद उवाच । गुरुस्तु कीदृशः प्रोक्तः कस्त्वयाश्लाघितः पुरा । तद्वदस्व सरवे सर्वं परं कौतूहलं हि मे ॥ ८४ ॥

ກັລມາສະປາດາ ກ່າວວ່າ: “ກຸຣຸແບບໃດຈຶ່ງຖືກກ່າວວ່າເປັນອຸດົມ? ແລະຜູ້ໃດທີ່ເຈົ້າເຄີຍສັນລະເສີນໃນອະດີດ? ຂໍໃຫ້ເຈົ້າເວົ້າໃຫ້ຄົບຖ້ວນ ເພາະຂ້ອຍຢາກຮູ້ຢ່າງຍິ່ງ.”

Verse 85

ब्रह्मराक्षस उवाच । गुरवः सन्ति बहवः पूज्या वन्द्याश्च सादरम् । यातानहं कथयिष्यामि श्रृणुष्वैकमनाः सरवे ॥ ८५ ॥

ພຣະພຣາຫມະຣາກຊະສະ ກ່າວວ່າ: “ກຸຣຸມີຫຼາຍອົງ ຄວນແກ່ການບູຊາແລະການນົບນ້ອມດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ. ຂ້ອຍຈະເລົ່າເຖິງບັນດາກຸຣຸທີ່ຂ້ອຍເຄີຍເຂົ້າໄປພົບ—ຂໍໃຫ້ທຸກຄົນຟັງດ້ວຍໃຈຈົດຈໍ່ອັນດຽວ.”

Verse 86

अध्यापकश्च वेदानां वेदार्थयुतिबोधकः । शास्त्रवक्ता धर्मवक्ता नीतिशास्त्रोपदेशकः ॥ ८६ ॥

ທ່ານເປັນອາຈານສອນພຣະເວດ ແລະເຮັດໃຫ້ເຂົ້າໃຈຄວາມໝາຍແຫ່ງເວດດ້ວຍເຫດຜົນອັນຖືກຕ້ອງ; ເປັນຜູ້ປະກາດຊາສະຕຣາ ເປັນຜູ້ເວົ້າທາງທຳມະ ແລະເປັນຜູ້ສອນນີຕິຊາສະຕຣາ—ວິຊາການປົກຄອງແລະຈັນຍາບັນ.

Verse 87

मन्त्रोपदेशव्याख्याख्याकृद्वेदसदंहहृत्तथा । व्रतोपदेशकश्चैव भयत्रातान्नदो हि च ॥ ८७ ॥

ທ່ານເປັນຜູ້ປະທານການສອນມັນຕຣາ ແລະອະທິບາຍຄວາມໝາຍ; ເປັນຜູ້ປະທານກຽດສັກສີອັນສັກສິດ. ທ່ານກຳຈັດບາບແມ່ນແຕ່ຂອງຜູ້ອຸທິດຕົນແກ່ເວດ; ເປັນຜູ້ສອນວຣະຕະ (ພິທີຖືສິນ) ເປັນຜູ້ຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກຄວາມຢ້ານ ແລະເປັນຜູ້ປະທານອາຫານດ້ວຍ.

Verse 88

श्वशुरो मातुलश्चैव ज्येष्ठभ्राता पिता तथा । उपनेता निषेक्ता च संस्कर्त्ता मित्रसत्तम ॥ ८८ ॥

ພໍ່ເຂົ້າ, ລຸງຝ່າຍແມ່, ອ້າຍໃຫຍ່ ແລະ ພໍ່; ພ້ອມທັງຜູ້ໃຫ້ພິທີອຸປະນະຍະນະ (ສາຍສັກສິດ), ຜູ້ໃຫ້ກໍ່ກຳເນີດ, ແລະຜູ້ປະກອບສັງສະກາຣະຊຳລະ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນມິດຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ।

Verse 89

एते हि गुरवः प्रोक्ताः पूज्या वन्द्यश्च सादरम् ॥ ८९ ॥

ເຫຼົ່ານີ້ແທ້ໆ ຖືກກ່າວວ່າເປັນຄູອາຈານທີ່ແທ້; ຄວນບູຊາ ແລະ ຄວນກ່າວນົບນ້ອມດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບຢ່າງຈິງໃຈ।

Verse 90

कल्माषपाद उवाच । गुरवो बहवः प्रोक्ता एतेषां कतमो वरः । तुल्याः सर्वेऽप्युत सरवे तद्यथावद्धि ब्रूहि मे ॥ ९० ॥

ກະລະມາສະປາດ ກ່າວວ່າ: “ໄດ້ກ່າວເຖິງຄູອາຈານຫຼາຍປະເພດ. ໃນພວກນັ້ນ ຜູ້ໃດເປັນຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ? ຫຼືວ່າທຸກຜູ້ເທົ່າທຽມກັນ? ຂໍໃຫ້ບອກຂ້ອຍໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ຕາມຄວາມເປັນຈິງ.”

Verse 91

ब्रह्मराक्षस उवाच । साधु साधु महाप्राज्ञ यत्पृष्टं तद्वदामि ते । गुरुमाहात्म्यकथनं श्रवणं चानुमोदनम् ॥ ९१ ॥

ພຣະບຣະຫມະຣາກສະສະ ກ່າວວ່າ: “ດີແທ້ ດີແທ້ ໂອ ຜູ້ມີປັນຍາຍິ່ງ. ສິ່ງທີ່ເຈົ້າຖາມ ຂ້ອຍຈະບອກໃຫ້: ການເລົ່າຖຶງມະຫິມາຂອງກູຣູ, ການຟັງມັນ, ແລະການອະນຸໂມທະນາຍອມຮັບ.”

Verse 92

सर्वेषां श्रेय आधत्ते तस्माद्वक्ष्यामि सांप्रतम् । एते समानपूजार्हाः सर्वदा नात्र संशयः ॥ ९२ ॥

ເນື່ອງຈາກມັນນຳພາຄວາມດີສູງສຸດແກ່ທຸກຄົນ ຂ້ອຍຈະອະທິບາຍໃນບັດນີ້. ຄູອາຈານເຫຼົ່ານີ້ ຄວນໄດ້ຮັບການບູຊາເທົ່າທຽມກັນເສມອ—ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສໃດໆ।

Verse 93

तथापि श्रुणु वक्ष्यामि शास्त्राणां सारनिश्चयम् । अध्यापकाश्च वेदानां मन्त्रव्याख्याकृतस्तथा ॥ ९३ ॥

ແມ່ນແຕ່ຢ່າງໃດກໍຕາມ ຈົ່ງຟັງເຖີດ: ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະກາດແກ່ນສານທີ່ໄດ້ກໍານົດແນ່ນອນແຫ່ງຄໍາພີທັງປວງ—ຄືອາຈານແຫ່ງເວດ ແລະຜູ້ຮຽນຮູ້ຜູ້ຮຽບຮຽງຄໍາອະທິບາຍມັນຕຣາເວດດ້ວຍ.

Verse 94

पिता च धर्मवक्ता च विशेषगुरवः स्मृताः । एतेषामपि भूपाल श्रृणुष्व प्रवरं गुरुम् ॥ ९४ ॥

ບິດາ ແລະຜູ້ອະທິບາຍທຳມະ ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນຄູອາຈານພິເສດ. ແຕ່ໂອ ພະຣາຊາ, ຈົ່ງຟັງກ່ຽວກັບຄູອາຈານຜູ້ປະເສີດສຸດ ແມ່ນແຕ່ໃນບັນດາເຫຼົ່ານີ້.

Verse 95

सर्वशास्त्रार्थतत्वज्ञैर्भाषितं प्रवदामि ते । यः पुराणानि वदति धर्मयुक्तानि पणडितः ॥ ९५ ॥

ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວແກ່ເຈົ້າ ຕາມທີ່ບັນດາຜູ້ຮູ້ແທ້ໃນອະທິບາຍແລະຫຼັກການແຫ່ງຊາສຕຣາທັງປວງໄດ້ກ່າວໄວ້: ຜູ້ຮຽນຮູ້ຜູ້ອະທິບາຍປຸຣານະໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບທຳມະ ແມ່ນພັນດິດແທ້.

Verse 96

संसारपाशविच्छेदकरणानि स उत्तमः । देवपूजार्हकर्माणि देवतापूजने फलम् ॥ ९६ ॥

ວິທີປະພຶດນັ້ນເປັນສູງສຸດ ເພາະມັນຕັດຂາດບ່ວງພັນແຫ່ງສັງສານ. ແລະກຳທີ່ຄວນແກ່ການບູຊາເທວະດາ ຍ່ອມໃຫ້ຜົນໂດຍການບູຊາເທວະດານັ້ນ.

Verse 97

जायते च पुराणेभ्यस्तस्मात्तानीह देवताः । सर्ववेदार्थसाराणि पुराणानीति भूपते ॥ ९७ ॥

ແລະຈາກປຸຣານະທັງຫຼາຍ ເທວະດາ (ພ້ອມທັງຄວາມຮູ້ກ່ຽວກັບພວກທ່ານ) ຍ່ອມເກີດຂຶ້ນແທ້; ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພະຣາຊາ, ປຸຣານະໃນໂລກນີ້ແມ່ນແກ່ນສານແຫ່ງຄວາມໝາຍຂອງເວດທັງປວງ.

Verse 98

वदन्ति मुनयश्चैव तदूक्ता परमो गुरुः । यः संसारार्णत्वं तर्त्तुमुद्योगं कुरुते नरः ॥ ९८ ॥

ບັນດາມຸນີກໍກ່າວເຊັ່ນນີ້ ແລະ ພຣະຄູອັນສູງສຸດກໍສອນໄວ້ວ່າ: ຜູ້ໃດທີ່ພາກພຽນຢ່າງຈິງໃຈ ເພື່ອຂ້າມທະເລແຫ່ງສັງສານ ຜູ້ນັ້ນແມ່ນຄວນແກ່ການຫຼຸດພົ້ນ.

Verse 99

श्रुणुयात्स पुराणानि इति शास्त्रविभागकृत् । प्रोक्तवान्सर्वधर्माश्च पुराणेषु महीपते ॥ ९९ ॥

“ໃຫ້ຜູ້ນັ້ນຟັງປຸຣານະ” ດັ່ງນີ້ແມ່ນຜູ້ຈັດແບ່ງພຣະຄຳພີໄດ້ປະກາດ. ໂອ ພຣະມະຫາກະສັດ, ໃນປຸຣານະນັ້ນ ທ່ານໄດ້ອະທິບາຍທຸກຫນ້າທີ່ແຫ່ງທຳມະຢ່າງຄົບຖ້ວນ.

Verse 100

तर्कस्तु वादहेतुः स्यान्नीतिस्त्वैहिकसाधनम् । पुराणानि महाबुद्धे इहामुत्र सुखाय हि ॥ १०० ॥

ຕັກກະ (ການໃຊ້ເຫດຜົນ) ແມ່ນຫຼັກໃນການໂຕ້ຖຽງ; ນີຕິ (ຈັນຍາ/ການປົກຄອງ) ແມ່ນເຄື່ອງມືໃຫ້ສຳເລັດໃນໂລກ. ແຕ່ປຸຣານະ, ໂອ ຜູ້ມີປັນຍາໃຫຍ່, ເປັນເພື່ອຄວາມສຸກທັງໃນໂລກນີ້ ແລະ ໃນໂລກໜ້າ.

Verse 101

यः श्रृणोति पुराणानि सततं भक्तिसंयुतः । तस्य स्यान्निर्मला बुद्धिर्भूयो धर्मपरायणः ॥ १ ॥

ຜູ້ໃດຟັງປຸຣານະເປັນນິດ ພ້ອມດ້ວຍພັກຕິ, ປັນຍາຂອງຜູ້ນັ້ນຈະບໍລິສຸດໃສ ແລະ ຈະຍິ່ງເປັນຜູ້ຍຶດຫມັ້ນໃນທຳມະ.

Verse 102

पुराणश्रवणाद्भक्तिर्जायते श्रीपतौ शुभा । विष्णुभक्तनृणां भूप धर्मे बुद्धिः प्रवर्त्तते ॥ २ ॥

ດ້ວຍການຟັງປຸຣານະ, ພັກຕິອັນເປັນມົງຄຸນເກີດຂຶ້ນຕໍ່ພຣະສຣີປະຕິ (ພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງລັກສະມີ). ໂອ ພຣະມະຫາກະສັດ, ໃນຜູ້ທີ່ເປັນຜູ້ພັກຕິຕໍ່ພຣະວິສນຸ, ປັນຍາຈະເຄື່ອນໄຫວໄປສູ່ທຳມະຢ່າງກະຕືລືລົ້ນ.

Verse 103

धर्मात्पापानि नश्यन्ति ज्ञानं शुद्धं च जायते । धर्मार्थकाममोक्षाणां ये फलान्यभिलिप्सवः ॥ ३ ॥

ໂດຍທຳມະ ບາບທັງຫຼາຍຖືກທຳລາຍ ແລະ ປັນຍາອັນບໍລິສຸດເກີດຂຶ້ນ. ຜູ້ປາຖະໜາຜົນແຫ່ງທຳມະ ຄື ອັດຖະ, ກາມ, ແລະ ໂມກສະ ຄວນພຶ່ງທຳມະ.

Verse 104

श्रुणुयुस्ते पुराणानि प्राहुरित्थं पुराविदः । अहं तु गौतममुनेः सर्वज्ञाद्ब्रह्यवादिनः ॥ ४ ॥

ນັກຮູ້ເລື່ອງປຸຣານກ່າວວ່າ ພວກເຂົາຈະຟັງປຸຣານຂອງທ່ານໃນທຳນອງນີ້. ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບມາຈາກມຸນີ ໂກຕະມະ ຜູ້ຮູ້ທຸກຢ່າງ ແລະ ຜູ້ປະກາດພຣະພຣະຫມັນ.

Verse 105

श्रुतवान्सर्वधर्मार्थ गङ्गातीरे मनोरमे । कदाचित्परमेशस्य पूजां कर्त्तुमहं गतः ॥ ५ ॥

ເມື່ອໄດ້ຟັງແລະເຂົ້າໃຈແກ່ນສານແຫ່ງທຳມະທັງປວງ ຢູ່ຝັ່ງແມ່ນ້ຳຄັງຄາອັນງາມ, ຄັ້ງໜຶ່ງຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ໄປເພື່ອກະທຳພິທີບູຊາພຣະເຈົ້າສູງສຸດ.

Verse 106

उपस्थितायापि तस्मै प्रणामं न ह्यकारिषम् । स तु शान्तो महाबुद्धिर्गौतमस्तेजसां निधिः ॥ ६ ॥

ແມ່ນແຕ່ທ່ານມາຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າກໍບໍ່ໄດ້ກົ່ມກາບ. ແຕ່ກໍຕະມະ ຜູ້ສະຫງົບ ປັນຍາໃຫຍ່ ແລະເປັນຄັງແຫ່ງລັດສະໝີທາງວິນຍານ ກໍຍັງສະຫງົບຢູ່.

Verse 107

मन्त्रोदितानि कर्मणि करोतीतिमुदं ययौ । यस्त्वर्चितो मया देवः शिवः सर्वजगद्गुरुः ॥ ७ ॥

ທ່ານຍິນດີ ໂດຍຄິດວ່າ “ເຂົາກະທຳພິທີຕາມທີ່ມັນຕຣາກ່າວໄວ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງ.” ເທວະທີ່ຂ້າພະເຈົ້າບູຊາແມ່ນ ພຣະສິວະ ຄູອາຈານແຫ່ງສັບພະໂລກ.

Verse 108

गुर्ववज्ञा कृतायेन राक्षसंत्वे नियुक्तवान् । ज्ञानतोऽज्ञानतो वापि योऽवज्ञां कुरुते गुरोः ॥ ८ ॥

ຜູ້ໃດທີ່ຫມິ່ນປະມາດຕໍ່ຄູອາຈານ (ກຸຣຸ) ຖືກກໍານົດໃຫ້ຕົກໄປເປັນພວກຣາກະສະ. ຈະຮູ້ຕົວຫຼືບໍ່ຮູ້ຕົວ ຜູ້ທີ່ບໍ່ເຄົາລົບຄູອາຈານ ຍ່ອມຮັບຜົນຫນັກນີ້.

Verse 109

तस्यैवाशु प्रणश्यन्ति धीविद्यार्थात्मजक्रियाः । शुश्रूषां कुरुते यस्तु गुरुणां सादरं नरः ॥ ९ ॥

ສໍາລັບຜູ້ນັ້ນ ປັນຍາ ການຮຽນຮູ້ ຄວາມຮັ່ງມີ ລູກຫຼານ ແລະຜົນແຫ່ງການກະທໍາ ຈະສູນໄປໄວ—ຖ້າເຂົາຮັບໃຊ້ຄູອາຈານພຽງແຕ່ພາຍນອກ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບທີ່ໂຊວ໌ເທົ່ານັ້ນ.

Verse 110

तस्य संपद्भवेद्भूप इति प्राहुर्विपश्चितः । तेन शापेन दग्धोऽहमन्तश्चैव क्षधाग्निना ॥ १० ॥

ນັກປັນຍາກ່າວວ່າ «ໂອ ພະຣາຊາ, ຄວາມຮັ່ງມີຈະມາເຖິງເຂົາ». ແຕ່ໂດຍຄໍາສາບນັ້ນເອງ ຂ້ອຍຖືກເຜົາໄຫມ້—ທັງພາຍໃນດ້ວຍ—ໂດຍໄຟແຫ່ງຄວາມຫິວໂຫຍ.

Verse 111

मोक्षं कदा प्रयास्यामि न जाने नृपसत्तम । एवं वदति विप्रेन्द्र वटस्थेऽस्मिन्निशाचरे ॥ ११ ॥

«ຂ້ອຍຈະໄດ້ບັນລຸໂມກສະເມື່ອໃດ? ຂ້ອຍບໍ່ຮູ້, ໂອ ກະສັດຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ.» ດັ່ງນັ້ນພຣາຫມັນຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ໄດ້ກ່າວ ໃນຂະນະພັກຢູ່ທີ່ນີ້ ໃຕ້ຕົ້ນໄບຍານ (ວັດ) ໃນຍາມຄ່ໍາ.

Verse 112

धर्मशास्त्रप्रसंगेन तयोः पापं क्षयं गतम् । एतस्मिन्नन्तरे प्राप्तः कश्चिद्विप्रोऽतिधार्मिकः ॥ १२ ॥

ໂດຍການສົນທະນາເລື່ອງທັມມະສາດສະຕຣະ ບາບຂອງທັງສອງນັ້ນໄດ້ຫມົດສິ້ນລົງ. ໃນຊ່ວງເວລານັ້ນເອງ ມີພຣາຫມັນຜູ້ມີທັມມະສູງຍິ່ງຄົນໜຶ່ງ ໄດ້ມາຮອດ.

Verse 113

कलिङ्गदेशसम्भूतो नान्म्रा गर्ग इति स्मृतः । वहन्गङ्गाजलं स्कंधे स्तुवन् विश्वेश्वरं प्रभुम् ॥ १३ ॥

ເກີດໃນແດນກະລິງຄະ ຖືກຈື່ຈຳວ່າ «ກັກຄະ» ແລະຮູ້ຈັກດ້ວຍນາມ «ນານມຣາ». ຖືນ້ຳຄົງຄາໄວ້ເທິງບ່າ ພ້ອມສັນລະເສີນພຣະວິສເວສະວະຣະ ພຣະເຈົ້າຜູ້ເປັນນາຍສູງສຸດ।

Verse 114

गायन्नामानि तस्यैव मुदा हृष्टतनू रुहः । तमागतं मुनिं दृष्ट्वा पिशाचीराक्षसौ च तौ ॥ १४ ॥

ພວກເຂົາຮ້ອງຂັບນາມຂອງພຣະອົງນັ້ນດ້ວຍຄວາມປິຕິ ຈົນກາຍໃຈສັ່ນໄຫວ. ແລະເມື່ອເຫັນມຸນີມາຮອດ ປິສາຈີ ແລະ ຣາກສະສະ ທັງສອງກໍຫັນໄປສົນໃຈທ່ານ।

Verse 115

प्राप्तं नः पारणेत्युक्त्वा प्राद्ववन्नूर्ध्वबाहवः । तेन कीर्तितनामानि श्रुत्वा दूरे व्यवस्थिताः । अशक्तास्तं धर्षयितुमिदमूचुश्च राक्षसाः ॥ १५ ॥

ພວກເຂົາຮ້ອງວ່າ «ພວກເຮົາໄດ້ພາຣະນາແລ້ວ!» ແລ້ວວິ່ງເຂົ້າມາພ້ອມຊູມືຂຶ້ນ. ແຕ່ເມື່ອໄດ້ຍິນນາມທີ່ທ່ານຂັບກີດຕະນະ ພວກເຂົາກໍຢືນຢູ່ໄກ. ບໍ່ອາດຈະຮຸກຮານທ່ານໄດ້ ຣາກສະສະທັງຫຼາຍຈຶ່ງເວົ້າຄຳນີ້।

Verse 116

अहो विप्र महाभाग नमस्तुभ्यं महात्मने । नामकीर्तनमाहात्म्याद्राक्षसा दूरगावयम् ॥ १६ ॥

ໂອ ພຣາຫມະນຜູ້ມີວາສະນາ ຂໍນົບນ້ອມແດ່ທ່ານຜູ້ມີຈິດໃຫຍ່. ເນື່ອງດ້ວຍອານຸພາບແລະມະຫິມາຂອງການຂັບກີດຕະນະນາມທິບ ພວກເຮົາຣາກສະສະຈຶ່ງຈຳຕ້ອງຢູ່ໄກ।

Verse 117

अस्माभिर्भक्षिताः पूर्वं विप्राः कोटिसहस्रशः । नामप्रावरणं विप्र रक्षति त्वां महाभयात् ॥ १७ ॥

ໃນອະດີດ ພວກເຮົາເຄີຍກິນພຣາຫມະນຫຼາຍເຖິງໝື່ນໆ ແລະ ໂກດິໆ. ແຕ່ໂອ ພຣາຫມະນ ການປົກຄຸມດ້ວຍນາມທິບ ປົກປ້ອງທ່ານຈາກຄວາມຢ້ານກົວອັນໃຫຍ່ຫຼວງ।

Verse 118

नामश्रवणमात्रेण राक्षसा अपि भो वयम् । परां शान्तिं समापन्ना महिम्ना ह्यच्युतस्य वै ॥ १८ ॥

ໂອ ພະລິສີ! ແມ່ນແຕ່ພວກເຮົາ—ເປັນຣາກຊະສາ—ດ້ວຍການໄດ້ຍິນພຣະນາມເທົ່ານັ້ນ ກໍໄດ້ບັນລຸຄວາມສະຫງົບສູງສຸດ ໂດຍມະຫິມາຂອງອະຈະຍຸຕະ (ພຣະຜູ້ບໍ່ຄລາດ) ແທ້ໆ.

Verse 119

सर्वथा त्वं महाभाग रागादिरुहितोह्यसि । गंगाजलाभिषेकेण पाह्यस्मात्पातकोच्चयात् ॥ १९ ॥

ໂອ ຜູ້ມີບຸນວາສະນາຍິ່ງ! ໃນທຸກປະການ ທ່ານແທ້ໆພົ້ນຈາກຕັນຫາ ແລະອື່ນໆ. ແຕ່ດ້ວຍການອາບນ້ຳດ້ວຍນ້ຳຄົງຄາ ຂໍໃຫ້ທ່ານປົກປ້ອງພວກເຮົາຈາກກອງບາບທີ່ສະສົມນີ້.

Verse 120

हरिसे वापरो भूत्वा यश्चात्मानं तु तारयेत् । स तारयेज्जगत्सर्वमिति शंसन्ति सूरयः ॥ २० ॥

ນັກປັນຍາທັງຫຼາຍກ່າວສັນລະເສີນວ່າ: ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ເປັນຜູ້ອຸທິດຕົນແດ່ຮະຣິຢ່າງສິ້ນເຊີງ ແລະດ້ວຍນັ້ນຊ່ວຍຕົນເອງໃຫ້ພົ້ນ—ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມສາມາດພາໂລກທັງປວງໃຫ້ພົ້ນໄດ້.

Verse 121

अवहाय हरेर्नाम घोरसंसारभेषजम् । केनोपायेन लभ्येत मुक्तिः सर्वत्र दुर्लभा ॥ २१ ॥

ຖ້າຜູ້ໃດລະທິ້ງພຣະນາມຂອງຮະຣິ—ຢາຮັກສາໂລກອັນນ່າຢ້ານຂອງສັງສານ—ແລ້ວ ຈະໄດ້ມຸກຕິ (ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ) ທີ່ຫາຍາກທົ່ວໄປ ໂດຍວິທີໃດກັນ?

Verse 122

लोहोडुपेन प्रतरन्निमजत्युदके यथा । ततैवाकृतपुण्यास्तु तारयन्ति कथं परान् ॥ २२ ॥

ເຫມືອນຄົນທີ່ພະຍາຍາມຂ້າມນ້ຳດ້ວຍເຮືອເຫຼັກ ແລ້ວຈົມນ້ຳຢ່າງໃດ, ຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ສະສົມບຸນກໍເຊັ່ນນັ້ນ—ຈະພາຜູ້ອື່ນຂ້າມພົ້ນໄດ້ແນວໃດ?

Verse 123

अहो चरित्रं महतां सर्वलोकसुखा वहम् । यथा हि सर्वलोकानामानन्दाय कलानिधिः ॥ २३ ॥

ໂອ້! ຈິດຈັກແລະການປະພຶດຂອງຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ຊ່າງນ່າອັດສະຈັນ—ນຳຄວາມສຸກໃຫ້ແກ່ໂລກທັງປວງ; ເຫມືອນດວງຈັນ ຄັງແຫ່ງລຳແສງດັ່ງອະມຣິຕ ມີເພື່ອຄວາມປິຕິຂອງສັດທັງຫມົດ।

Verse 124

पृथिव्यां यानि तीर्थानि पवित्राणि द्विजोत्तम् । तानि सर्वाणि गङ्गायाः कणस्यापि समानि न ॥ २४ ॥

ໂອ ດວິຊະໂອດຕະມະ! ບັນດາຕີຣຖະອັນບໍລິສຸດ ແລະຊຳລະບາບທັງຫມົດໃນແຜ່ນດິນ ກໍບໍ່ເທົ່າແມ່ນແຕ່ອະນຸພາກນ້ອຍໜຶ່ງຂອງແມ່ນ້ຳຄົງຄາ (Gaṅgā) ເລີຍ।

Verse 125

तुलसीदलप्रदलसंम्मिश्रमपि सर्षपमात्रकम् । गङ्गाजलं पुनात्येव कुलानामेकविंशतिम् ॥ २५ ॥

ແມ່ນແຕ່ນ້ຳຄົງຄາ (Gaṅgā) ພຽງເທົ່າເມັດຜັກກາດ (mustard) ທີ່ປົນກັບໃບແລະກີບດອກຕຸລະສີ (Tulasi) ກໍຊຳລະໃຫ້ບໍລິສຸດໄດ້ຮອດ 21 ຊົນລະບຸລຸດຂອງຕະກູນ।

Verse 126

तस्माद्विप्र महाभाग सर्वशास्त्रार्थकोविद । गङ्गाजलप्रदानेन पाह्मस्मान्पापकर्मिणः ॥ २६ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ມີວາສະນາ, ຜູ້ຮູ້ແຈ້ງໃນຄວາມໝາຍແຫ່ງສາດສະຕຣາທັງປວງ, ຂໍໃຫ້ທ່ານປົກປ້ອງພວກເຮົາຜູ້ກຳລັງກະທຳບາບ ໂດຍການມອບນ້ຳຄົງຄາ (Gaṅgā) ເປັນທານ।

Verse 127

इत्याख्यातं राक्षसैस्तैर्गङ्गामाहात्म्यमुत्तमम् । निशम्य विस्मया विष्टो बभूव द्विजसतमः ॥ २७ ॥

ດັ່ງນີ້ ບັນດາຣາກຊະສະເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ເລົ່າຖຶງມະຫາຕະພາບອັນສູງສຸດຂອງແມ່ນ້ຳຄົງຄາ (Gaṅgā). ເມື່ອດວິຊະຜູ້ເປັນເລີດໄດ້ຟັງ ກໍຖືກຄວາມພິສົດປະຫລາດຄອບງຳ।

Verse 128

एषामपीद्दशी भक्तिर्गङ्गायां लोकमातरि । किमु ज्ञानप्रभावाणां महतां पुण्यशालिनाम् ॥ २८ ॥

ຖ້າແມ່ນແຕ່ຄົນເຫຼົ່ານີ້ຍັງມີພັກຕິອັນບໍລິສຸດຕໍ່ແມ່ຄົນທັງໂລກ ພຣະແມ່ຄົງຄາ, ແລ້ວຈະກ່າວຢ່າງໃດກັບມະຫາບຸລຸດຜູ້ມີບຸນ ແລະອຳນາດເກີດຈາກປັນຍາທາງວິນຍານ?

Verse 129

अथासौ मनसा धर्मं विनिश्चित्य द्विजोत्तमः । सर्वपूतहितो भक्तः प्राप्नोतीति परं पदम् ॥ २९ ॥

ແລ້ວພຣະດວິຊະໂອດຕະມະນັ້ນ ກຳນົດທຳມະໃນໃຈຢ່າງໝັ້ນຄົງ ແລະກາຍເປັນຜູ້ມີພັກຕິຜູ້ມຸ່ງປະໂຫຍດແກ່ສັດທັງປວງ—ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງໄດ້ບັນລຸສະຖານະສູງສຸດ.

Verse 130

ततो विप्रः कृपाविष्टो गङ्गाजलप्रनुत्तममम् । तुलसीदलसंमिश्रं तेषु रक्षःस्वसेचयत् ॥ ३० ॥

ຕໍ່ມາ ພຣາຫມັນນັ້ນຖືກຄວາມເມດຕາກະຕຸ້ນ ແລະໄດ້ພອຍນ້ຳຄົງຄາອັນປະເສີດທີ່ສຸດ ປົນກັບໃບຕຸລະສີ ໃສ່ພວກຣາກຊະສະເຫຼົ່ານັ້ນ.

Verse 131

राक्षसास्तेन सिक्तास्तु सर्षपोपमबिंदुना । विमृज्य राक्षसं भावमभवन्देवतोपमाः ॥ ३१ ॥

ແຕ່ເມື່ອພວກຣາກຊະສະເຫຼົ່ານັ້ນຖືກພອຍດ້ວຍຢອດນ້ຳນ້ອຍໆ ຂະໜາດເທົ່າເມັດຜັກກາດ, ພວກເຂົາກໍລຶບລ້າງອາລົມອະສູຣະ ແລະກາຍເປັນດັ່ງເທວະດາ.

Verse 132

ब्राह्मणी पुत्र सम्यक्ते जग्मुर्हस्तथैव च । कोटिसूर्यप्रतीकाशा बभूवुर्विवुधर्पभाः ॥ ३२ ॥

ພຣາຫມະນີແລະລູກຊາຍຂອງນາງກໍອອກເດີນທາງໄປໃນທັນທີ. ຄວາມສະຫວ່າງຂອງເທວະດາປາກົດຂຶ້ນທົ່ວໄປ ສົ່ງປະກາຍດັ່ງດວງອາທິດນັບໂກດິ.

Verse 133

शंखचक्रगदाचिह्ना हरिसारुप्यमागताः । स्तुवंतो ब्राह्मणं सम्यक्ते जग्मुर्हरिमन्दिरम् ॥ ३३ ॥

ມີເຄື່ອງໝາຍແຫ່ງສັງຂ໌ ຈັກຣ ແລະ ຄະດາ ປະດັບກາຍ ພວກເຂົາໄດ້ບັນລຸຄວາມຄ້າຍຄືພຣະຫຣິ ແລະສັນລະເສີນພຣາຫມະນັ້ນຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລ້ວໄປສູ່ວິຫານພຣະຫຣິ।

Verse 134

राजा कल्माषपादस्तु निजरुपं समास्थितः । जगाम महतीं चिन्तां दृष्ट्वा तान्मुक्तिगानधान् ॥ ३४ ॥

ແຕ່ພຣະຣາຊາ ກັລມາສະປາດ ໄດ້ກັບຄືນສູ່ຮູບແທ້ຂອງພຣະອົງ ແລະເກີດຄວາມກັງວົນຢ່າງໃຫຍ່ ເມື່ອເຫັນພວກລະສີຜູ້ມຸ່ງໃຈຕໍ່ບົດຂັບຮ້ອງແຫ່ງມົກສະ।

Verse 135

तस्मिन् राज्ञि सुदुःखार्ते गूढरुपा सरस्वती । धर्ममूलं महावाक्यं बभाषेऽगाधया गिरा ॥ ३५ ॥

ເມື່ອພຣະຣາຊານັ້ນຖືກທຸກຂ໌ເສົ້າຢ່າງໜັກ ນາງສະຣັສວະຕີ ຜູ້ຊ່ອນຮູບ ໄດ້ກ່າວຖ້ອຍຄໍາອັນໃຫຍ່ ເປັນຮາກຖານແຫ່ງທັມມະ ດ້ວຍສຽງລຶກລ້ຳຫາທີ່ສຸດບໍ່ໄດ້।

Verse 136

भो भो राजन्महाभाग न दुःखं गन्तुमर्हसि । राजस्तवापि भोगान्ते महच्छ्रेयो भविष्यति ॥ ३६ ॥

ໂອ ພຣະຣາຊາຜູ້ມີວາສະນາຍິ່ງ ຢ່າເຂົ້າສູ່ຄວາມເສົ້າເລີຍ। ແມ່ນແຕ່ພຣະອົງເອງ ເມື່ອຄວາມເພີດເພີນໃນໂລກສິ້ນສຸດ ຄວາມດີອັນໃຫຍ່—ສະຫວັດດີແທ້—ຈະເກີດຂຶ້ນ។

Verse 137

सत्कर्मधूतपापा ये हरिभक्तिपरायणाः । प्रयान्ति नात्र संदेहस्तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ ३७ ॥

ຜູ້ໃດທີ່ບາບຖືກຊຳລະດ້ວຍກຳດີ ແລະອຸທິດຕົນທັງໝົດໃນພະຫຣິພັກຕິ ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສເລີຍ ຈະໄປຮອດພະລະມະປະທະ ອັນສູງສຸດຂອງພຣະວິສນຸ।

Verse 138

सर्वभूतदयायुक्ता धर्ममार्गप्रवर्तिनः । प्रयान्ति परमं स्थानं गुरुपूजापरायणाः ॥ ३८ ॥

ຜູ້ມີເມດຕາກະລຸນາຕໍ່ສັດທັງປວງ ຜູ້ນໍາຜູ້ອື່ນໃຫ້ເຂົ້າສູ່ທາງແຫ່ງທຳ ແລະຜູ້ອຸທິດໃຈໃນການບູຊາຄູບາອາຈານ ຍ່ອມໄດ້ເຖິງສະຖານອັນສູງສຸດ.

Verse 139

इतीरितं समाकर्ण्य भारत्या नृपसतमः । मनसा निर्वृत्तिं प्राप्यसस्मार च गुरोर्वचः ॥ ३९ ॥

ເມື່ອໄດ້ຟັງຄໍາທີ່ພາຣະຕີໄດ້ກ່າວໄວ້ແລ້ວ ກະສັດຜູ້ປະເສີດໄດ້ຮັບຄວາມສະຫງົບໃນໃຈ ແລະຕໍ່ມາກໍໄດ້ລະນຶກເຖິງພຣະວາຈາຂອງຄູບາອາຈານຂອງຕົນ.

Verse 140

स्तुवन्गुरुं च तं विग्नं हरिं चैवातिहर्षितः । पीर्ववृत्तं च विप्राय सर्वं तस्मै न्यवेदयत् ॥ ४० ॥

ດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິນດີຢ່າງຫຼາຍ ພຣະອົງໄດ້ສັນລະເສີນຄູບາອາຈານຂອງຕົນ ແລະສັນລະເສີນພຣະຫຣິ—ຜູ້ຂັບໄລ່ອຸປະສັກ—ແລ້ວຈຶ່ງແຈ້ງແກ່ພຣາຫມະນາທັງໝົດທີ່ເກີດຂຶ້ນກ່ອນໜ້ານັ້ນ.

Verse 141

ततो नृपस्तु कालिंगं प्रणम्य विधिर्वमुने । नामानि व्याहरन्विष्णोः सद्यो वाराणसीं ययौ ॥ ४१ ॥

ຕໍ່ມາ ກະສັດກາລິງຄະໄດ້ກົດກາບນົບນ້ອມຕໍ່ລະສີ ວິທິຣະວະມຸນິ ແລະເມື່ອເອີ້ນຂານນາມຂອງພຣະວິສນຸ ກໍໄດ້ອອກເດີນທາງໄປວາຣານະສີໃນທັນທີ.

Verse 142

षण्मासं तत्र गङ्गायां स्नात्वा दृष्ट्वा सदाशिवम् । ब्राह्मणीदत्तश पात्तु मुक्तो मित्रसहोऽभवत् ॥ ४२ ॥

ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ພຣະອົງໄດ້ອາບນ້ໍາໃນແມ່ນ້ໍາຄັງຄາເປັນເວລາຫົກເດືອນ ແລະໄດ້ເຫັນພຣະສະດາຊິວະ; ຈຶ່ງພົ້ນຈາກພັນທະ. ໂດຍການຄຸ້ມຄອງຈາກຂອງທານທີ່ພຣາຫມະນີໄດ້ມອບໃຫ້ ພຣະອົງກໍກາຍເປັນຜູ້ມີມິດຮ່ວມທາງ.

Verse 143

ततस्तु स्वपुरीं प्राप्तो वसिष्ठेन महात्मना । अभिषिक्तो मुनुश्रेष्ट स्वकं राज्यमपालयत् ॥ ४३ ॥

ຕໍ່ມາ ມຸນີຜູ້ປະເສີດ ໄດ້ກັບເຖິງນະຄອນຫຼວງຂອງຕົນ ພ້ອມກັບວະສິດຖະມະຫາອາດສະຈັນ ແລ້ວຖືກອະພິເສກ ແລະປົກປ້ອງປົກຄອງອານາຈັກຂອງຕົນ।

Verse 144

पालयित्वा महीं कृत्स्त्रां भुक्त्वा भोगान्स्त्रियं विना । वशिष्टात्प्राप्य सन्तानं गतो मोक्षं नृपोत्तमः ॥ ४४ ॥

ເມື່ອໄດ້ປົກປ້ອງແຜ່ນດິນທັງປວງ ແລະເສວຍສຸກລາຊະພົນໂດຍບໍ່ຍຶດຕິດໃນສະຕຣີ ກະສັດຜູ້ປະເສີດນັ້ນ—ໄດ້ຮັບສາຍສືບພັນຈາກວະສິດຖະ—ກໍໄດ້ບັນລຸໂມກສະ।

Verse 145

नैतच्चित्रं द्विजश्रेष्ट विष्णोर्वाराणसीगुणान् । गृणञ्छृण्वन्स्मरन्गङ्गां पीत्वा मुक्तो भवेन्नरः ॥ ४५ ॥

ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງນ່າປະຫລາດເລີຍ ໂອ ດວິຊະຜູ້ປະເສີດ: ມະນຸດຍ່ອມໄດ້ພົ້ນທຸກ ໂດຍການສັນລະເສີນ ຟັງ ແລະລະລຶກຄຸນຂອງພຣະວິສນຸໃນວາຣານະສີ ແລະໂດຍດື່ມນ້ຳຄົງຄາ (ຄັງຄາ).

Verse 146

तस्मान्माहिम्ने विप्रेन्द्र गङ्गायाः शक्यते नहि । पारं गन्तुं सुराधीशैर्ब्रह्मविष्णुशिवरपि ॥ ४६ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ວິປເຣນທຣະ, ຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງແມ່ນ້ຳຄົງຄາ ບໍ່ອາດເຂົ້າເຖິງຂອບເຂດໄດ້ເລີຍ—ແມ່ນແຕ່ເຈົ້າແຫ່ງເທວະທັງຫຼາຍ ແລະແມ່ນແຕ່ພຣະພຣະຫມາ, ພຣະວິສນຸ, ແລະພຣະສິວະກໍຕາມ।

Verse 147

यन्नामस्मरणादेव महापातककोटिभिः । विमुक्तो ब्रह्मसदनं नरो याति न संशयः ॥ ४७ ॥

ດ້ວຍການລະລຶກແຕ່ພຽງນາມຂອງນາງ (ຄົງຄາ) ມະນຸດຍ່ອມພົ້ນຈາກບາບໃຫຍ່ນັບເປັນໂກດິ ແລະໄປຮອດສະຖານຂອງພຣະພຣະຫມາ—ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສເລີຍ।

Verse 148

गङ्गा गङ्गेति यन्नाम सकृदप्युच्यते यदा । तदैव पापनिमुक्तो ब्रह्मलोके महीयते ॥ ४८ ॥

ເມື່ອໃດກໍຕາມ ຜູ້ໃດເວົ້ານາມ “ຄັງຄາ ຄັງຄາ” ແມ່ນແຕ່ຄັ້ງດຽວ ໃນຂະນະນັ້ນເອງ ຍ່ອມພົ້ນຈາກບາບ ແລະໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນໃນໂລກພຣະພຣະຫມາ।

Verse 149

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे गङ्गा माहात्म्ये नवमोऽध्यायः ॥ ९ ॥

ດັ່ງນີ້ ໃນພຣະບຣິຫັນ-ນາຣະດີຍະປຸຣານະ ພາກປູຣະວະ ພາດທຳອິດ ບົດ “ມະຫາຕະພາບແຫ່ງຄັງຄາ” ບົດທີ 9 ກໍສິ້ນສຸດລົງແລ້ວ।