Shloka 18
Virāṭa-parva Adhyāya 54 — Missile-Exchange and Tactical Redirection
Arjuna, Aśvatthāman, Karṇa
शोणाश्ववाहस्य हयान् निहत्य वैकर्तनभ्रातुरदीनसत्त्व: । एकेन संग्रामजित: शरेण शिरो जहाराथ किरीटमाली,उनके हृदयमें दीनताका लेश भी नहीं था। वे सुन्दर किरीट और मालाओंसे अलंकृत थे। उन्होंने लाल घोड़ेवाले रथपर बैठकर अपने सामने आये हुए कर्णके भाई संग्रामजित्के घोड़ोंको मार डाला और एक बाणसे उसके मस्तकको भी धड़से अलग कर दिया
vaiśampāyana uvāca | śoṇāśvavāhasya hayān nihatya vaikartanabhrātur adīnasattvaḥ | ekena saṅgrāmajitaḥ śareṇa śiro jahārātha kirīṭamālī ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ວີລະບຸລຸດຜູ້ສວມມົກກຸດ ແລະປະດັບດ້ວຍພວງມາລາ ມີໃຈກ້າຫານບໍ່ມີຄວາມທໍ້ຖອຍແມ່ນແຕ່ນ້ອຍ. ລາວໄດ້ຟັນລົງມ້າຂອງ ສັງກຣາມະຊິດ—ນ້ອງຊາຍຂອງກັນນະ—ຜູ້ຂັບລົດສົງຄາມທີ່ຖືກລາກດ້ວຍມ້າສີແດງ ແລະເຂົ້າມາຢູ່ຕໍ່ໜ້າລາວ; ແລ້ວດ້ວຍລູກສອນດຽວ ລາວຕັດສະຫຼັດສີສະຂອງສັງກຣາມະຊິດອອກຈາກກາຍ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the warrior ideal of steadfastness (adīna-sattva) and decisive action in battle. Ethically, it reflects the Mahābhārata’s recurring tension: valor and duty are praised, yet the narrative implicitly reminds the reader that triumph in war is inseparable from death and moral burden.
A diademed, garlanded warrior confronts Saṅgrāmajit (identified as Karṇa’s brother). He first kills Saṅgrāmajit’s horses—disabling the chariot—and then, with a single arrow, beheads Saṅgrāmajit.