Shloka 24
Draupadī’s Rebuke of Jayadratha and Dhaumya’s Admonition (Āraṇyaka-parva, Adhyāya 252)
अथर्ववेदप्रोक्तैश्न याश्नोपनिषदि क्रिया: । मन्त्रजप्यसमायुक्तास्तास्तदा समवर्तयन्
vaiśampāyana uvāca | atharvavedaproktaīr mantrair bṛhaspatiśukrācāryavarṇitaiś ca agnivistārasādhyayajñakarmāṇi ārabdhāni | yāś copaniṣadi (āraṇyake) mantrajapyasamāyuktā havanādikriyāḥ proktās tā api tadā samavartayan | duryodhanasya niścayaṃ jñātvā pātālavāsino bhayaṅkarā daityadānavāḥ—ye pūrvakāle devaiḥ parājitāḥ—manasā vicārayām āsuḥ: “asya prāṇānte asmākaṃ pakṣa eva naśyet” iti; tasmāt taṃ svapārśvaṃ ānetuṃ mantravidyānipuṇāḥ te mantraiḥ karmāṇi cakruḥ ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອຮູ້ຖຶງຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງ ທຸຣະໂຍທະນະ ພວກໄດຕະຍະ ແລະ ດານະວະ ຜູ້ນ່າຢ້ານກົວ ທີ່ອາໄສຢູ່ໃນໂລກໃຕ້ດິນ—ເປັນສັດຕູເກົ່າແກ່ທີ່ເຄີຍຖືກເທວະດາປະລາຍ—ໄດ້ຄິດໃນໃຈວ່າ: «ຖ້າທຸຣະໂຍທະນະສິ້ນຊີວິດ ຝ່າຍຂອງພວກເຮົາຈະພິນາດ»។ ດັ່ງນັ້ນ ເພື່ອເຊີນເຂົາມາຫາພວກຕົນ ພວກໄດຕະຍະຜູ້ຊໍານານໃນວິທະຍາມົນ ໄດ້ເລີ່ມພິທີຍັດຍະທີ່ຕ້ອງຂະຫຍາຍໄຟສັກສິດ ໂດຍໃຊ້ມົນອະຖັຣວະເວດ ທີ່ພຣະບຣິຫັດສະປະຕິ ແລະ ສຸກຣາຈາຣຍະ ໄດ້ພັນລະນາ; ແລະຍັງໄດ້ປະຕິບັດການຖວາຍບູຊາ (ຮະວະນະ) ແລະກິດອື່ນໆ ຕາມທີ່ສອນໃນປະເພນີອຸປະນິສັດ (ອາຣັນຍະກະ) ພ້ອມກັບການສວດມົນ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how ritual and mantra can be used instrumentally for factional aims; it implicitly contrasts sacred technique with ethical intention—power divorced from dharma becomes a tool of adharma and deepens conflict.
Netherworld Daityas and Dānavas, fearing that Duryodhana’s death would ruin their cause, begin Atharvavedic and Upaniṣadic-style fire rites with mantra-recitation to draw him to their side.