Shloka 2
कृष्णेन विदुरं प्रति आगमन-हेतु-निवेदनम् / Krishna explains the purpose of his coming to Vidura
वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! रातमें जब भगवान् श्रीकृष्ण भोजन करके विश्राम कर रहे थे, उस समय विदुरजीने उनसे कहा--“केशव! आपने जो यहाँ आनेका विचार किया, यह मेरी समझमें अच्छा नहीं हुआ ।।
vaiśampāyana uvāca—janamejaya! rātrau yadā bhagavān śrīkṛṣṇaḥ bhuktvā viśrāmaṃ kurvāṇa āsīt, tadā viduraḥ tam uvāca—“keśava! yad idaṃ tvayā iha āgamanasya vicāritaṃ, tan mama mate na śobhanam.” “arthadharmātigo mandaḥ saṃrambhī ca janārdana | mānaghnō mānakāmaś ca vṛddhānāṃ śāsanātigaḥ ||”
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: “ຈະນະເມຊະຍະ, ໃນຍາມຄືນ ເມື່ອພຣະພະຄະວານ ສຣີກຣິດສະນະ ສະເຫຼີມອາຫານແລ້ວ ແລະກໍາລັງພັກຜ່ອນ, ວິທຸຣະໄດ້ກ່າວກັບພຣະອົງວ່າ: ‘ເກສະວະ, ການຄິດຈະມາທີ່ນີ້ຂອງພຣະອົງ ບໍ່ດີໃນຄວາມເຫັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. ‘ຈະນາຣະດະນ, ທຸຣະໂຢທະນະ ເປັນຄົນປັນຍາທຶບ ແລະໄດ້ລ່ວງເກີນທັງ ທັມມະ ແລະ ອັດຖະ (ປັນຍາການເມືອງ/ຜົນປະໂຫຍດ). ລາວໃຈຮ້ອນ ທໍາລາຍເກຍດຂອງຜູ້ອື່ນ ແຕ່ກະຫາຍເກຍດໃຫ້ຕົນເອງ; ແລະຍັງລ່ວງລະເມີດຄໍາສັ່ງຂອງຜູ້ເຖົ້າແກ່ ແລະຄູອາຈານອີກດ້ວຍ.’”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Vidura highlights a moral-psychological profile of unrighteous leadership: when a ruler violates both dharma (ethical duty) and artha (sound policy), is driven by anger, humiliates others yet craves honor, and rejects elder counsel, peaceful negotiation becomes perilous. The passage warns that pride and contempt for wise guidance are key causes of social collapse.
During Kṛṣṇa’s mission period in the Udyoga Parva, Vidura privately cautions Kṛṣṇa at night while he rests. Vidura argues that coming to deal with Duryodhana may not yield good results because Duryodhana’s character is obstinate, dishonoring, and defiant of elders—traits that make reconciliation difficult.