Shloka 66
Adhyāya 42 (Śānti Parva): Śrāddha, Aurdhvadaihika Rites, and Royal Welfare Measures
उद्दिश्योद्दिश्य तेषां च चक्रे राजौर्ध्वदेहिकम् । इनके सिवा जो दूसरे भूपाल थे, जिनके सुहृद् या सम्बन्धी जीवित नहीं थे, उन सबके उद्देश्यसे राजा युधिष्ठिरने श्राद्ध-कर्म किया
uddiśyoddiśya teṣāṁ ca cakre rājordhvadehikam |
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ພຣະຣາຊາ ຢຸທິສຖິຣະ ໄດ້ລະລຶກເຖິງເຂົາເຈົ້າທີລະຄົນ ແລະໄດ້ປະກອບພິທີອຸດທະວະເດຫິກະ (ພິທີຫຼັງງານສົບ/śrāddha) ໃຫ້ເຂົາເຈົ້າດ້ວຍ—ໂດຍສະເພາະສຳລັບກະສັດອື່ນໆທີ່ລົ້ມຕາຍ ແລະບໍ່ມີມິດສະຫາຍ ຫຼືຍາດພີ່ນ້ອງທີ່ຍັງມີຊີວິດເພື່ອທຳການຖວາຍ. ດ້ວຍວິທີນີ້ ພຣະອົງໄດ້ຂະຫຍາຍຄວາມຮັບຜິດຊອບຕາມທັມມະໃຫ້ກວ້າງກວ່າຝ່າຍຂອງພຣະອົງເອງ ໂດຍໃຫ້ກຽດແກ່ຜູ້ຕາຍຢ່າງບໍ່ເລືອກຂ້າງ ຫຼັງຄວາມພິນາດຂອງສົງຄາມ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even after victory, a ruler’s dharma includes honoring the dead and ensuring proper rites for those who have no one left to perform them. Ethical responsibility extends beyond one’s own allies to all who suffered in the conflict.
In the aftermath of the great war, Yudhiṣṭhira arranges and performs ūrdhvadehika (śrāddha/post-funeral) rites, naming the departed individually, including fallen kings who lacked surviving relatives or friends to conduct the ceremonies.