Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

ततः प्रभातसमये सो$तिथिस्तेन पूजित: । ब्राह्मणेन यथाशकक्‍त्या स्वकार्यमभिकाड्क्षता,फिर सबेरा होनेपर अपने कार्यकी सिद्धि चाहने-वाले उस ब्राह्मणद्वारा यथाशक्ति सम्मानित हो वह अतिथि चला गया

tataḥ prabhātasamaye so ’tithis tena pūjitaḥ | brāhmaṇena yathāśaktyā svakāryam abhikāṅkṣatā ||

ຕໍ່ມາ ໃນເວລາຮຸ່ງເຊົ້າ ແຂກຜູ້ນັ້ນ—ເມື່ອໄດ້ຮັບການນົບນ້ອມບູຊາຈາກພຣາຫມັນຕາມກຳລັງ—ກໍອອກເດີນທາງໄປ. ສ່ວນພຣາຫມັນນັ້ນ ຜູ້ມຸ່ງຫວັງໃຫ້ກິດຂອງຕົນສຳເລັດ ກໍສືບຕໍ່ສະແຫວງຫາຄວາມສຳເລັດແຫ່ງພາລະກິດນັ້ນ.

ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Formavyaya
प्रभातसमयेat dawn-time
प्रभातसमये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootप्रभात-समय
Formmasculine, locative, singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine, nominative, singular
अतिथिःthe guest
अतिथिः:
Karta
TypeNoun
Rootअतिथि
Formmasculine, nominative, singular
तेनby him
तेन:
Karana
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine/neuter, instrumental, singular
पूजितःhonored, worshipped
पूजितः:
Karta
TypeAdjective
Rootपूज्
Formmasculine, nominative, singular (past passive participle)
ब्राह्मणेनby the Brahmin
ब्राह्मणेन:
Karana
TypeNoun
Rootब्राह्मण
Formmasculine, instrumental, singular
यथाas, according to
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
Formavyaya
शकत्याwith (his) ability, as far as possible
शकत्या:
Karana
TypeNoun
Rootशक्ति
Formfeminine, instrumental, singular
स्वकार्यम्his own task/purpose
स्वकार्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्व-कार्य
Formneuter, accusative, singular
अभिकाङ्क्षताdesiring, wishing for
अभिकाङ्क्षता:
Karana
TypeAdjective
Rootअभि-√काङ्क्ष्
Formmasculine, instrumental, singular (present active participle)

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
A
atithi (guest)
B
brāhmaṇa

Educational Q&A

One should honor a guest according to one’s means (yathāśaktyā), even while pursuing personal objectives; dharma is upheld through respectful hospitality and proper conduct.

At dawn, the guest who has been duly honored departs; the brāhmaṇa, focused on achieving his intended purpose, continues toward the completion of his own task after fulfilling the duty of receiving the guest.