Previous Verse
Next Verse

Shloka 85

Atithi-satkāra and the Consolation of Wise Counsel (अतिथिसत्कारः प्रज्ञानवचनस्य च पराश्वासनम्)

घृतं ममार्चिषो लोके जन्तूनां प्राणधारणम्‌ । घृतार्चिरहमव्यग्रैवेंदज्ै: परिकीर्तित:,प्राणियोंके प्राणोंकी पुष्टि करनेवाला घृत मेरे स्वरूपभूत अग्निदेवकी अर्चिष्‌ अर्थात्‌ ज्वालाको जगानेवाला है; इसलिये शान्तचित्त वेदज्ञ दिद्वानोंने मुझे 'घृतार्चि” कहा है

ghṛtaṃ mamārciṣo loke jantūnāṃ prāṇadhāraṇam | ghṛtārciḥ aham avyagrair vedajñaiḥ parikīrtitaḥ ||

ໃນໂລກນີ້ ນ້ໍາມັນເນີຍ (ghee) ເປັນອາຫານຫຼ້ຽງຊີວິດແກ່ລົມຫາຍໃຈຂອງສັດທັງຫຼາຍ ເພາະມັນຈຸດໃຫ້ແປວໄຟຂອງຂ້ອຍລຸກໂຊດ. ດັ່ງນັ້ນ ບັນດາລະດັບປັນຍາຜູ້ຮູ້ວິເທດ ຜູ້ມີໃຈສະຫງົບ ຈຶ່ງສັນລະເສີນຂ້ອຍວ່າ «ຄຣິຕາຣຈິ» (Ghṛtārci)—ຜູ້ມີປະກາຍສະຫວ່າງຖືກຫຼ້ຽງດ້ວຍນ້ໍາມັນເນີຍ.

घृतम्ghee
घृतम्:
Karta
TypeNoun
Rootघृत
FormNeuter, Nominative, Singular
ममof me / my
मम:
Sambandha
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
अर्चिषःof the flame / radiance
अर्चिषः:
Sambandha
TypeNoun
Rootअर्चिस्
FormFeminine, Genitive, Singular
लोकेin the world
लोके:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलोक
FormMasculine, Locative, Singular
जन्तूनाम्of living beings
जन्तूनाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootजन्तु
FormMasculine, Genitive, Plural
प्राण-धारणम्the sustaining of life-breath
प्राण-धारणम्:
Karta
TypeNoun
Rootप्राणधारण
FormNeuter, Nominative, Singular
घृत-अर्चिः‘ghee-flame’ (name/epithet)
घृत-अर्चिः:
Karta
TypeNoun
Rootघृतार्चिस्
FormFeminine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Nominative, Singular
अव्यग्रैःby the unagitated / composed
अव्यग्रैः:
Karana
TypeAdjective
Rootअव्यग्र
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
वेदज्ञैःby knowers of the Veda
वेदज्ञैः:
Karana
TypeNoun
Rootवेदज्ञ
FormMasculine, Instrumental, Plural
परिकीर्तितःis proclaimed / is celebrated
परिकीर्तितः:
Karta
TypeVerb
Rootपरि-कीर्त (क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular

तामिन्द्र उवाच गच्छ नहुषस्त्वया वाच्योथ<पूर्वेण मामृषियुक्तेन यानेन त्वमधिरूढ

G
Ghṛta (ghee)
A
Agni (implied by arciṣ/flame and epithet Ghṛtārci)
V
Veda
V
Vedic sages (vedajña)