Shloka 11
अध्याय ९ — कर्णस्य प्रहारः, योधयुग्मनियोजनम्, शैनेय-कैकेययोर्युद्धविन्यासः
Devanagari script
संजय! मेरे इस जीवनको धिक्कार है। आज मैं सुहृदोंसे हीन होकर इस घृणित दशाको पहुँच गया हूँ ।। कृपणं वर्तयिष्यामि शोच्य: सर्वस्य मन्दधी: । अहमेव पुरा भूत्वा सर्वलोकस्य सत्कृत:
Transliteration
sañjaya! mama asya jīvanako dhikkāraḥ asti. adya ahaṁ suhṛdbhiḥ hīnaḥ san etāṁ ghṛṇitāṁ daśāṁ prāptaḥ. kṛpaṇaṁ vartayiṣyāmi śocyaḥ sarvasya mandadhīḥ. aham eva purā bhūtvā sarvalokasya satkṛtaḥ.
Translation
ທ້າວ ທຣິຕຣາສະຕຣະ ກ່າວວ່າ: «ສັນຈະຍະ, ຂໍໃຫ້ຊີວິດນີ້ຂອງຂ້າຈົ່ງເປັນທີ່ດູໝິ່ນ. ມື້ນີ້ ຂ້າຂາດຜູ້ຫວັງດີ ແລະຕົກລົງສູ່ສະພາບອັນນ່າລັງກຽດນີ້. ຂ້າຈະດຳລົງຊີວິດຢ່າງອັບຈົນ—ເປັນຜູ້ທີ່ທຸກຄົນສົງສານ, ປັນຍາອ່ອນ—ແມ່ນແຕ່ໃນການກ່ອນ ຂ້າເຄີຍໄດ້ຮັບການນັບຖືຈາກທົ່ວໂລກ»។
Word by Word
कृपणम्miserably, wretchedly (as an object/accusative of manner)
कृपणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकृपण
FormNeuter, Accusative, Singular
वर्तयिष्यामिI shall live/lead (my life), I shall conduct myself
वर्तयिष्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootवृत् (वर्तते)
FormSimple Future (Luṭ), First, Singular, Parasmaipada (causative usage in sense: 'to lead/maintain')
शोच्यःto be lamented, pitiable
शोच्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootशोच्य
FormMasculine, Nominative, Singular
सर्वस्यof everyone
सर्वस्य:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
मन्दधीःdull-witted (one)
मन्दधीः:
Karta
TypeAdjective
Rootमन्दधी
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअस्मद्
Form—, Nominative, Singular
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
पुराformerly, earlier
पुरा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपुरा
भूत्वाhaving been
भूत्वा:
TypeVerb
Rootभू
FormAbsolutive (Gerund, -त्वा), Parasmaipada, —, —, —
सर्वलोकस्यof the whole world
सर्वलोकस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसर्वलोक
FormMasculine, Genitive, Singular
सत्कृतःhonoured, well-respected
सत्कृतः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्कृत
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
धृतराष्ट उवाच
Characters & Entities
D
DhṛtarāṣṭraS
SañjayaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes