Shloka 38
Jayadratha-rakṣā: Conch Signals and Encirclement of Arjuna
Chapter 79
सोपचारस्तु कृष्णश्न दुःखितां भृशदु:खित: । सिक्त्वाम्भसा समाश्चास्य तत्तदुक्त्वा हितं वच:,तब कमलनयन भगवान् श्रीकृष्ण अत्यन्त दुःखी हो उन सबको होशमें लानेके लिये उपचार करने लगे। उन्होंने अपनी दु:खिनी बहिन सुभद्रापर जल छिड़ककर नाना प्रकारके हितकर वचन कहते हुए उसे आश्वासन दिया। पुत्र-शोकसे मर्माहत हो वह रोती हुई काँप रही थी और अचेत-सी हो गयी थी। उस अवस्थामें भगवानने उससे कहा--
sopacāras tu kṛṣṇaḥ śokaduḥkhitāṁ bhṛśaduḥkhitaḥ | siktvāmbhasā samāśvāsya tattan uktvā hitaṁ vacaḥ ||
ສັນຈະຍະ ກ່າວວ່າ: ພຣະກຣິດສະນະ ຜູ້ຖືກຄວາມໂສກທົນທານຢ່າງໜັກ ໄດ້ເລີ່ມໃຊ້ວິທີປະຄອງປະໂລມຢ່າງອ່ອນໂຍນ ເພື່ອໃຫ້ຜູ້ທີ່ຫວາດຫວັນດ້ວຍຄວາມໂສກ ກັບຄືນສູ່ສະຕິ. ພຣະອົງພອຍນ້ຳໃສ່ນ້ອງສາວຜູ້ໂສກເສົ້າ (ສຸພັດຣາ) ແລະເວົ້າຖ້ອຍຄຳອັນເປັນປະໂຫຍດຫຼາຍປະການ ເພື່ອປອບໃຈນາງ. ນາງຖືກຄວາມໂສກເພາະລູກຊາຍທຳຮ້າຍເຖິງໃຈກາງ ຮ້ອງໄຫ້ ສັ່ນສະເທືອນ ແລະເກືອບຈະໝົດສະຕິ; ໃນສະພາບນັ້ນ ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກ ໄດ້ກ່າວກັບນາງ—ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ແມ່ນແຕ່ທ່າມກາງສົງຄາມ ຄວາມເມດຕາ ຄວາມໝັ້ນຄົງ ແລະຄຳແນະນຳທັນເວລາ ເປັນໜ້າທີ່ຕໍ່ຜູ້ທຸກທ້ອນ.
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in the midst of warfare and irreversible loss, dharma includes compassionate care: restoring the grieving to steadiness through practical help and beneficial speech (hita-vacana). Kṛṣṇa models ethical leadership by tending first to the suffering mind.
Sañjaya narrates that Kṛṣṇa, himself deeply sorrowful, begins consoling the grief-stricken women. He revives and reassures his sister Subhadrā by sprinkling water and speaking welfare-oriented words, as she trembles and nearly faints from grief for her son.