Shloka 97
त्वं भवस्त्वं महादेवस्त्वं धाम परमं पदम् | त्वया सर्वमिदं व्याप्तं जगत् स्थावरजड्रमम्,ब्रह्माजी बोले--भगवन्! आप ही यज्ञ, आप ही इस विश्वके सहारे और आप ही सबको शरण देनेवाले हैं, आप ही सबको उत्पन्न करनेवाले भव हैं, आप ही महादेव हैं और आप ही परमधाम एवं परमपद हैं। आपने ही इस सम्पूर्ण चराचर जगत्को व्याप्त कर रखा है
tvaṁ bhavas tvaṁ mahādevas tvaṁ dhāma paramaṁ padam | tvayā sarvam idaṁ vyāptaṁ jagat sthāvarajaḍramam ||
ພຣະວະຍາສະກ່າວວ່າ: “ພຣະອົງແມ່ນ Bhava; ພຣະອົງແມ່ນ Mahādeva; ພຣະອົງແມ່ນທີ່ສະຖິດສູງສຸດ ແລະເປົ້າໝາຍສູງສຸດ. ໂດຍພຣະອົງ ຈັກກະວານທັງມວນນີ້ຖືກແຜ່ຊຶມຄອບຄຸມ—ທັງສິ່ງທີ່ບໍ່ເຄື່ອນ ຫຼືເຫມືອນຈະເຉື່ອຍຊາ.” ຂໍ້ຄໍານີ້ຍົກພຣະສິວະເປັນຄວາມຈິງທີ່ຄໍ້າຈຸນທຸກສິ່ງ ແລະວາງພື້ນຖານແຫ່ງຄວາມສັດທາໄວ້ທີ່ການຮັບຮູ້ວ່າ ພຣະເຈົ້າບໍ່ແຍກຈາກໂລກ ແຕ່ສະຖິດຢູ່ທົ່ວໂລກ.
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse teaches the immanence and supremacy of Śiva: he is both the highest goal (paramaṁ padam) and the one who pervades all existence. Devotion here is grounded in metaphysical insight—recognizing the divine as the inner support and presence within the entire cosmos, including what seems lifeless or stationary.
Within the Drona Parva context, Vyāsa voices a hymn-like declaration identifying Śiva with exalted titles (Bhava, Mahādeva) and affirming his all-pervading nature. It functions as a theological elevation amid the epic’s turmoil, redirecting attention from battlefield events to the ultimate divine reality that underlies them.