Shloka 5
रथा रथैरिभैर्नागास्तथैव भरतर्षभ । संसक्ताश्च वियुक्ताश्न योधा: संन्यपतन् रणे,भरतश्रेष्ठ! रथोंसे रथ और हाथियोंसे हाथी गुँथ जाते थे। इस प्रकार कभी सटकर और कभी विलग होकर वे योद्धा रणभूमिमें गिरने लगे
sañjaya uvāca |
rathā rathair ibhair nāgās tathaiva bharatarṣabha |
saṃsaktāś ca viyuktāś ca yodhāḥ saṃnyapatan raṇe ||
ສັນຊະຍະກ່າວວ່າ: ໂອ ຜູ້ເປັນພະຍານາກແຫ່ງວົງພາຣະຕະ! ລົດຮົບປະທະກັບລົດຮົບ ແລະຊ້າງປະທະກັບຊ້າງ. ດັ່ງນັ້ນນັກຮົບ—ບາງຄັ້ງກໍຕິດພັນກັນໃນການປະຈັນໜ້າ ແລະບາງຄັ້ງກໍແຍກອອກ—ຕ່າງລົ້ມລົງໃນສະໜາມຮົບຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the brutal instability of war: formations and engagements constantly shift—contact and separation alternate—yet the outcome is repeated falling and death. It implicitly highlights impermanence and the grave cost that accompanies kṣatriya warfare.
Sañjaya describes the intensity of the fighting: chariots crash into chariots and elephants clash with elephants. Warriors repeatedly engage at close quarters, then break apart, and many are struck down on the battlefield.