Shloka 45
भीमसेन-धृष्टद्युम्नयोर्वाक्यं
Bhīmasena and Dhṛṣṭadyumna’s Speeches on Kṣātra-Dharma
अथ दुर्योधनो राजा भीम विव्याध पत्रिभि: | पज्चभिर्भरतश्रेष्ठ तिष्ठ तिछेति चाब्रवीत्,भरतश्रेष्ठ! राजा दुर्योधनने भीमसेनको पाँच बाणोंसे घायल कर दिया और कहा --खड़ा रह, खड़ा रह”
atha duryodhano rājā bhīmaṁ vivyādha patribhiḥ | pañcabhir bharataśreṣṭha tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt ||
ສັນຊະຍະກ່າວວ່າ: ແລ້ວ ກະສັດ ດຸຣະໂຍທະນະ (Duryodhana) ໄດ້ຍິງ ພີມະ (Bhīma) ດ້ວຍລູກສອນຫ້າດອກ ແລະເອີ້ນລາວວ່າ “ຜູ້ດີເລີດໃນວົງພາຣະຕະ” ພ້ອມຮ້ອງວ່າ: “ຢືນຢູ່—ຢືນ!” ໃນໄຟຮົບ ຄຳຢອກນັ້ນຊີ້ໃຫ້ເຫັນຈັນຍາຂອງນັກຮົບທີ່ຕ້ອງປະຈັນໜ້າສັດຕູໂດຍບໍ່ຖອຍ ແລະພ້ອມກັນນັ້ນກໍເຜີຍໃຫ້ເຫັນຄວາມອວດອ້າງແລະຄວາມຄູ່ແຂ່ງທີ່ຜັກດັນຜູ້ຮົບໃຫ້ເກີນກວ່າກົນລະຍຸດ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of steadfastness in battle—meeting an opponent directly without yielding—while also warning, by implication, how pride and antagonism can intensify violence and harden hearts even when one invokes honorable language.
During the Drona Parva battle sequence, Duryodhana shoots Bhīma with five arrows and challenges him to stand firm, using the repeated imperative “tiṣṭha” as a provocation and assertion of martial dominance.