Shloka 111
अध्याय १४८ — कर्णप्रभावः, धृष्टद्युम्नस्य विरथता, तथा घटोत्कच-आह्वानम्
Chapter 148: Karṇa’s Pressure, Dhṛṣṭadyumna Unhorsed, and the Summoning of Ghaṭotkaca
ज्ञातीन् सर्वनिवाचेदं पुत्रस्नेहाभिचोदित: । “यह सुनकर शत्रुओंका दमन करनेवाले सिंधुराज वृद्धछत्र देरतक कुछ सोचते रहे, फिर पुत्रस्नेहसे प्रेरित हो वे समस्त जाति-भाइयोंसे इस प्रकार बोले-- ।। संग्रामे युध्यमानस्य वहतो महतीं धुरम्,'संग्राममें युद्धतत्पर हो भारी भार वहन करते हुए मेरे इस पुत्रके मस्तकको जो पृथ्वीपर गिरा देगा, उसके सिरके भी सैकड़ों टुकड़े हो जायँगे, इसमें संशय नहीं हैं!
sañjaya uvāca | jñātīn sarvanivācedaṃ putrasnehābhicoditaḥ | saṃgrāme yudhyamānasya vahato mahatīṃ dhuram |
ສັນຊະຍະ ກ່າວວ່າ: «ດ້ວຍຄວາມຮັກລູກເປັນແຮງຜັກດັນ ກະສັດແຫ່ງສິນທຸ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ຍາດພີ່ນ້ອງທັງປວງວ່າ: “ໃນສົງຄາມ ເມື່ອບຸດຂ້າພະເຈົ້າກຳລັງຮົບ ແລະແບກພາລະອັນໜັກຂອງສົງຄາມ—ຜູ້ໃດທີ່ເຮັດໃຫ້ຫົວຂອງລາວຕົກລົງສູ່ດິນ ຫົວຂອງຜູ້ນັ້ນກໍຈະແຕກເປັນຮ້ອຍຊິ້ນ; ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ!”»
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how putra-sneha (parental attachment) can overpower restraint and ethical judgment, turning grief and loyalty into a retaliatory vow that intensifies violence—an example of personal emotion colliding with the broader demands of dharma in war.
Sañjaya reports that the king of Sindhu, after reflecting, speaks to his kinsmen. Motivated by love for his son who is fighting and bearing the burden of battle, he declares a fierce threat: whoever brings his son’s head down to the ground will have his own head shattered into many pieces.