Shloka 17
द्रोणपर्व (अध्याय १) — भीष्मनिधनानन्तरं धृतराष्ट्रस्य शोकः, सेनायाः स्थितिः, कर्णस्मरणं च
Droṇa Parva, Chapter 1: Dhṛtarāṣṭra’s grief after Bhīṣma’s fall and the army’s reorientation toward Karṇa
शयनं कल्पयामासुर्भीष्मायामितकर्मणे | सोपधान नरव्याप्र शरै: संनतपर्वभि:,पुरुषसिंह! वे क्षत्रियरधर्मका विचार करके अत्यन्त विस्मित और प्रसन्न हुए। फिर अपने कठोरतापूर्ण धर्मकी निन््दा करते हुए उन्होंने महात्मा भीष्मको प्रणाम किया और उन अमित पराक्रमी भीष्मके लिये झुकी हुई गाँठवाले बाणोंद्वारा तकिये और शय्याकी रचना की
śayanaṃ kalpayāmāsur bhīṣmāyāmitakarmaṇe | sopadhānaṃ naravyāghra śaraiḥ saṃnataparvabhiḥ ||
ສັນຊະຍະ ກ່າວວ່າ: ສຳລັບພີສະມະ ຜູ້ມີກິດຈະກຳອັນຫາຂອບເຂດບໍ່ໄດ້ ພວກເຂົາໄດ້ຈັດເຮັດທີ່ນອນ—ມີທັງໝອນ ໂອ ເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດ—ໂດຍປັ້ນສ້າງຈາກລູກສອນທີ່ຂໍ້ຕໍ່ຖືກງໍ. ພາບນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຈັນຍາບັນສົງຄາມອັນເຢັນຊາ: ແມ່ນແຕ່ທ່າມກາງຄວາມຮຸນແຮງບໍ່ຢຸດຢັ້ງ ນັກຮົບກໍຍັງຮັບຮູ້ສະຖານະຂອງພີສະມະ ແລະ ພະຍາຍາມຖວາຍການດູແລທີ່ດີທີ່ສຸດຕາມທີ່ສະໜາມຮົບອະນຸຍາດ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a tension within kṣatriya-dharma: warfare demands harsh action, yet honor and reverence toward a great elder-warrior persist. Even on the battlefield, ethical conduct is shown through care, respect, and recognition of merit.
After Bhīṣma has fallen and lies on arrows, the warriors arrange for him a proper resting place—making a bed and pillow out of arrows with bent joints—so that he may lie with some support despite the brutal circumstances.