Muñjavān on Himavat: Maheśvara’s abode, Śiva-stuti, and sacrificial gold
Chapter 8
(विरोचमानं वपुषा दिव्याभरणभूषितम् । अनाद्यन्तमजं शम्भुं सर्वव्यापिनमी श्वरम् ।।
virocamānaṃ vapuṣā divyābharaṇabhūṣitam | anādyantam ajaṃ śambhuṃ sarvavyāpinam īśvaram || nistraiguṇyaṃ nirudvegaṃ nirmalaṃ nidhim ojasām | praṇamya prāñjaliḥ śarvaṃ prayāmi śaraṇaṃ haram || sammānyaṃ niścalaṃ nityam akāraṇam alepanam | adhyātmavedaṃ āsādya prayāmi śaraṇaṃ muhuḥ || yasya nityaṃ viduḥ sthānaṃ mokṣam adhyātmacintakāḥ | yoginas tattvamārgasthāḥ kaivalyaṃ padam akṣaram || yaṃ viduḥ saṅganirmuktāḥ sāmānyaṃ samadarśinaḥ | taṃ prapadye jagadyonim ayonim nirguṇātmakam || asṛjad yas tu bhūrādīn saptalokān sanātanān | sthitaḥ satyopari sthāṇu taṃ prapadye sanātanam || bhaktānāṃ sulabhaṃ taṃ hi durlabhaṃ dūrapātinām | adūrastham amuṃ devaṃ prakṛteḥ parataḥ sthitam || namāmi sarvalokasthaṃ vrajāmi śaraṇaṃ śivam || evaṃ kṛtvā namas tasmai mahādevāya raṃhase | mahātmane kṣitipate tat suvarṇam avāpsyasi ||
ສຳວັດຕະ ກ່າວວ່າ: «ຂ້າພະເຈົ້າປະນົມມືນົບນ້ອມ ແດ່ ສະຣະວະ—ຮະຣິ ຜູ້ກຳຈັດບາບແລະທຸກ—ຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍຮູບກາຍອັນຮຸ່ງເຮືອງ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງປະດັບທິບ; ຜູ້ບໍ່ມີຕົ້ນບໍ່ມີປາຍ ບໍ່ເກີດ (ອະຊະ) ເປັນສຳພູ (Śambhu) ຄອບຄຸມທົ່ວສັບພະສິ່ງ ແລະເປັນອິດສະວະຣະ; ຜູ້ເກີນສາມຄຸນ ບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ບໍ່ມົວມົນ ແລະເປັນຄັງແຫ່ງພະລັງວິນຍານ. ເມື່ອເຂົ້າໄປໃກ້ຜູ້ຮູ້ອາຕະມາພາຍໃນ—ຜູ້ຄວນເຄົາລົບເສມອ ບໍ່ເຄື່ອນໄຫວ ນິດທິ ບໍ່ມີເຫດ ແລະບໍ່ຖືກເປື້ອນ—ຂ້າພະເຈົ້າຂໍພຶ່ງພາພຣະອົງຊ້ຳໆ. ຜູ້ພິຈາລະນາອາຕະມາຕັດຕະວະ ຮູ້ວ່າສະຖານະຂອງພຣະອົງແມ່ນໂມກສະ; ໂຢຄີຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນທາງແຫ່ງຕັດຕະວະ ເຂົ້າໃຈພຣະອົງເປັນສະພາບໄກວັນຍະອັນບໍ່ເສື່ອມ; ແລະມະຫາິສີຜູ້ບໍ່ຍຶດຕິດ ແລະເຫັນເທົ່າກັນ ຮູ້ພຣະອົງວ່າສະຖິດເທົ່າກັນໃນທຸກສິ່ງ. ຂ້າພະເຈົ້າຂໍສະຫຼຸບຕົນແດ່ ຕົ້ນກຳເນີດແຫ່ງໂລກ—ແຕ່ພຣະອົງບໍ່ມີຕົ້ນກຳເນີດ—ຜູ້ມີທາດແທ້ເກີນຄຸນ. ພຣະສະຖານຸອັນນິລັນດອນ ສະຖິດເທິງສັດຕະຍະໂລກ ໄດ້ສ້າງໂລກອັນຖາວອນເຈັດຊັ້ນ ເລີ່ມຈາກພູ; ຂ້າພະເຈົ້າຂໍພຶ່ງພາພຣະອົງ. ພຣະອົງເຂົ້າເຖິງງ່າຍສຳລັບຜູ້ມີພັກຕິ ແຕ່ຍາກສຳລັບຜູ້ຫ່າງໄກ; ຢູ່ໃກ້ມື ແຕ່ສະຖິດເກີນປະກຣິຕິ. ຂ້າພະເຈົ້ານົບນ້ອມແດ່ເທວະຜູ້ຄອບຄຸມທຸກໂລກ; ຂ້າພະເຈົ້າໄປພຶ່ງພາ ພຣະສິວະ. ແລະດັ່ງນັ້ນ ໂອ ຈອມແຜ່ນດິນ: ເມື່ອໄດ້ນົບນ້ອມແດ່ ມະຫາເທວະຜູ້ວ່ອງໄວ ແລະມີລິດທິ ເຈົ້າຈະໄດ້ຮັບກອງຄຳນັ້ນ».
संवर्त उवाच
The passage teaches śaraṇāgati (taking refuge) in Śiva as the transcendent, nirguṇa reality who is nevertheless near and accessible to devotees. Ethically, it contrasts devotion and inner orientation with deliberate distance (vimuḵhatā): the divine is ‘easy’ for the devoted but ‘hard’ for those who keep away. It also links liberation (mokṣa/kaivalya) with adhyātma-jñāna and freedom from attachment.
Saṃvarta offers an extended praise and surrender to Mahādeva Śiva, describing him through theological and yogic attributes (creator of worlds, beyond guṇas, goal of yogins). He then assures the addressed king (‘lord of the earth’) that by bowing to this swift and mighty Mahādeva in this manner, the king will obtain the promised hoard of gold.