Janmaveśma-praveśa and Uttarā’s Śaraṇāgati
Entry into the Birth-Chamber and Uttarā’s Appeal
वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! कुन्तीदेवीके बैठ जानेपर सुभद्रा अपने भाई श्रीकृष्णणी ओर देखकर फूट-फ़ूटकर रोने लगी और दु:ःखसे आर्त होकर यों बोली --,इषीका द्रोणपुत्रेण भीमसेनार्थमुद्यता । सोत्तरायां निपतिता विजये मयि चैव ह 'टद्रोणपुत्र अश्वत्थामाने भीमसेनको मारनेके लिये जो सींकका बाण उठाया था, वह उत्तरापर, तुम्हारे सखा विजयपर और मुझपर गिरा है
vaiśampāyana uvāca—janamejaya! kuntīdevy upaviṣṭāyāṃ subhadrā svaṃ bhrātaraṃ śrīkṛṣṇaṃ nirīkṣya prarudatī duḥkhārtā cedam uvāca—iṣīkā droṇaputreṇa bhīmasenārtham udyatā | sāttarāyāṃ nipatitā vijaye mayi caiva ha ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: “ໂອ ຈະນະເມຊະຍະ! ເມື່ອ ພຣະນາງກຸນຕີ ນັ່ງລົງແລ້ວ, ສຸພັດຣາ ຫັນໄປເບິ່ງພີ່ຊາຍຂອງນາງ ສຣີ ກຣິດສະນະ ແລະຮ້ອງໄຫ້ສະອື້ນສະອື້ນ. ດ້ວຍຄວາມໂສກທ້ອນ ນາງເວົ້າວ່າ: ‘ລູກຊາຍຂອງ ດໂຣນະ (ອັສວັດຖາມາ) ຍົກອາວຸດດັ່ງກ້ານອ້ອຍ/ກ້ານຫຍ້າ ເພື່ອຈະສັງຫານ ພີມະເສນ; ແຕ່ມັນກັບຕົກລົງໃສ່ ອຸຕຕະຣາ—ໃສ່ ວິຊະຍະ ມິດສະຫາຍຂອງເຈົ້າ—ແລະໃສ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍ.’”
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights the moral shock of misdirected or uncontrolled violence: a weapon raised with one intent ends up harming others, intensifying grief and raising ethical questions about responsibility in war and its aftermath.
After Kuntī sits, Subhadrā turns to Kṛṣṇa and breaks down, reporting that Aśvatthāman’s reed-like missile—raised to strike Bhīma—has instead fallen upon Uttarā, upon a companion named Vijaya, and upon herself, signaling a tragic turn and escalating lament.